TNNBU#14.1: Uniwersytet-Idea

Jako myśl przewodnią, wystąpienie, tezę mojego gościa za tydzień. Pan prof. Tadeusz Gadacz, filozof, obecnie związany z Akademią Górniczo-Hutniczą, będzie w następnym wykładzie mówił o czymś innym, ale dzisiaj chcę przywołać jego myśl, Odpowiedź na pytanie o misję uniwersytetu jest o tyle istotna, że dotyczy ona nie tylko samego uniwersytetu, ale także kondycji człowieka, kultury, nauki, życia społecznego, odpowiedzialności. I to jest ten istotny kontekst, w którym chciałbym z panem profesorem Wilkinem omawiać uniwersytet, czyli uniwersytet widziany w znacznie szerszym spektrum niż tylko specyficzna forma organizacji szkolnictwa wyższego.

To sylwetka pana profesora gadacza, filozofa i religioznawcy, Tak jak wspomniałem, dzisiaj Pan Profesor pracuje na Wydziale Nauk Humanistycznych Akademii Górniczo-Uczniczej. Ale także proponuję drugą myśl przewodnią na dzisiejszy wykład. Jej autorem jest Karl Jaspers, wybitny filozof, badacz społeczny Niemiec. I ta myśl dotyczy już tego, co jest wewnątrz uniwersytetu. Jak powinien działać uniwersytet. I ta myśl jest następująca.

Relacji, która ma polegać na stawianiu pytań i przyjmowaniu, że nie ma wiedzy absolutnej, że stale tę wiedzę musimy tworzyć. I to jest przejaw naszej odpowiedzialności. To sylwetka Karla Jaspersa, niemieckiego psychiatry i filozofa i wymienione są jego prace. Ja cytuję pracę, która dotyczy idei uniwersytetu, w Polsce jest dostępna, warto ją naprawdę przeczytać. Jeśli te dwie myśli połączyć, tę myśl, którą wyraził Tadeusz Gadacz i tę myśl, którą wyraził

Chciałbym teraz w tej części mojej prezentacji stworzyć podstawę, punkt wyjścia dla wystąpienia pana profesora Jerzego Witkina. Umówiliśmy się bowiem, że będziemy rozmawiali w pierwszej części wykładu o relacji pomiędzy intelektem i rozumem. Prowadzę do tej problematyki odnosząc się do prac wybitnych badaczy społecznych z Niemiec. Oczywiście mógłbym przyjąć inną tradycję, ale ta tradycja Uniwersytetu Niemieckiego jest bardzo ważna, ponieważ nasze uniwersytety są zbudowane na tej tradycji, na tradycji kontynentalnej.

Ten, który serwuje nam Internet, jest najbardziej mistyczny. Sieć jest bytem niemal totalnie wirtualnym, który oferuje nam realny katalog informacji, dzięki którym możemy poczuć się bogaci i wszechmocni. Jedyny problem polega na tym, że nie wiemy, które z jego elementów odnoszą się do danych ze świata realnego, a które nie. Znikło rozróżnienie między prawdą a fałszem. Słuchając profesora Hausnera, także jego zapowiedzi, że gościem tego cyklu wykładów będzie profesor Tadeusz Gadacz, którego pracę znam, śledzę, szanuję.

Już ta różnica między intelektem a rozumem pokazuje, że można jednocześnie być człowiekiem niezmiernie intelektualnie sprawnym i bezmyślnym. Nasze czasy bardziej cenią intelekt niż rozum. To jest uwaga bardzo ściśle wiążąca się z tematem tej części właśnie wykładu, dzisiejszego wykładu. Jak już mówimy o rozumie, intelekcie i tego typu sprawach, niektórzy badacze czy chociażby dziennikarze, którzy obserwują funkcjonowanie uniwersytetów, zauważyli, że