Mentionsy Mentionsy
Podcast Wojenne Historie
Podcast Wojenne Historie

Twierdza Grudziądz 1945

12.10.2026 ·59 min 54 s · 9 rozdziałów

Jeżeli podoba Ci się odcinek możesz nas wesprzeć w serwisie 🔶⁠PATRONITE.PL⁠🔶Albo postawić nam symboliczną kawę w serwisie🔷⁠BUYCOFFEE.TO⁠🔷

0:00 · Witamy i podziękowania 1

W kolejnym odcinku podcastu Wojenne Historie witają was Kamil Kawalec i Norbert Bączyk. Ten podcast powstaje dzięki wsparciu naszych patronek i patronów, za co im bardzo dziękujemy. Jeżeli ty też uważasz, że nasze treści są tego warte, możesz dołączyć do tego grona i wesprzeć nas w serwisie patronite.pl Walki zimą i wiosną 1945 roku na Pomorzu to historia pełna niesamowitych epizodów. Jednym z najbardziej niezwykłych jest ten z 6 marca, gdy pięciu żołnierzy z oddziałów Korpusu Spadochronowo-Pancernego Hermann Göring przedziera się na zwykłym pontonie przez Wisłę do niemieckich wojsk walczących w rejonie ujścia rzeki do Zatoki Gdańskiej .

1:03 · Walki na Pomorzu w 1945 roku 1

W ten sposób przepłynęli Wisłę aż do momentu, kiedy ich wyłowił z lodowatej wody Wolf. I faktycznie tych pięciu śmiałków, żołnierzy z XXI Spadochronowego Batalionu Saperów, przydzielonego do I Zapasowej Brygady Pancerno-Spadochronowej Hermann Göring, czyli Fallschirm, Panzer, Ersatz und Ausbildung Brigady Hermann Göring, to byli jedyni Niemcy, którzy dotarli do swoich, którzy przebili się płynąc pontonem, Z nurtem Wisły pośród Kry w nocy z 5 na 6 i rankiem 6 marca 1945 roku. Pięciu niemieckich żołnierzy, a kolejnych pięć tysięcy niemieckich żołnierzy, tak jak napisał zgodnie z prawdą Thorwald, poszło 6 marca do niewoli. Twierdza Grudziądz skapitulowała.

31:01 · Walki o przyczółki na zachodnim brzegu Wisły 2

Razem z dywizją do miasta wchodzi 1. Zapasowa Brygada Pancerno-Spadochronowa Hermann Göring. Fallschirmpanzer Ersatz und Ausbildung Brigade Hermann Göring. Dwa pułki po dwa bataliony i batalion saperów. Dwudziesty pierwszy batalion saperów. Dwa pułki spadochroniarzy, ale jednostka zapasowa. Dla Korpusu Pancernego Hermann Göring jednostka, która służy jako źródło uzupełniania dywizji liniowych, dywizji pancernej, dywizji grenadierów Hermann Göring, bo tworzono Korpus. A w pewnych okolicznościach taka brygada zapasowa mogła być również użyta w walce, ale nie taki był jej pierwotny cel. Ci żołnierze tej brygady, Hermana Heringa, oni byli młodzi, zdeterminowani, sfanatyzowani, byli młodymi nazistami, aczkolwiek nie byli dobrzy jako żołnierze, nie mieli jeszcze dobrego przeszkolenia.

A zatem żołnierze wojsk lądowych, 83 Dywizja Piechoty, brygada zapasowa Hermann Göring, do tego kilka batalionów fortecznych, Volkssturmu, alarmowych typu Gneisenau. A zatem Armia Rezerwowa, Armia Polowa i Luftwaffe razem bronić będą przy wspólnym wsparciu NSDAP niemieckiego Grudziądza. Miejscowe władze nakazują ewakuację ludności cywilnej na zachodni brzeg Wisły, przy czym miasto nie jest oblężone, miasto nie jest okrążone, a więc jeszcze ludność w pełni nie wychodzi. Miasto jest zaopatrywane z zachodu, ma dwa mosty i broni go dywizja, a zatem wszystkie warunki zostają spełnione, aby Grudziądz stał się prawdziwą twierdzą. Ale te siły wystarczały Niemcom, żeby obsadzić fortyfikację w mieście? Niemców w mieście, gotowych do walki, jest nie więcej jak 15 tysięcy.

43:17 · Zdobycie Grudziądza przez 37 i 142 Dywizję Strzelecką 2

Drodzy niemieccy towarzysze, dziś zwracam się do was w tej sprawie po raz ostatni. Każdy, kto nie zastosuje się do mojego polecenia, musi wziąć wyłącznie na siebie całą odpowiedzialność. Zarząd Okręgu wystawia zaświadczenia ewakuacji, udziela porad i informacji. Upoważniony Komisarz Obrony Rzeszy w Grudziądzu, Lamperle, on wie, że zbliża się koniec, w rozumieniu, że miasto zostanie okrążone. No ale czy sztab II Armii Niemieckiej postanowił zignorować rozkaz Himmlera o obronie Grudziądza od ostatniego żołnierza? W dowództwie II Armii zapada Salomonowe rozwiązanie. 83 Dywizja Piechoty wycofa się, ale nie cała. Brygada Hermann Göring wycofa się, ale nie cała. Zostawimy połowę brygady, dwa bataliony, zostawimy jeden pułk dywizji, reszta dywizji ma wejść z kotła, który się zarysowuje i walczyć dalej na Pomorzu.

Wreszcie Niemcy tracą połączenia drogowo-kolejowe łączące ich z Rzeszą. Wreszcie miasto po ponad trzech tygodniach wstępnej walki zostaje odcięte od Rzesz. Ale jak silny garnizon w ogóle został w mieście w takim razie? Góra 8 tysięcy ludzi. Jest już bardzo słaby ten niemiecki garnizon. Opiera się o jeden wzmocniony pułk piechoty, o elementy jednego pułku z brygady Hermann Göring, o nieliczne oddziały z innych jednostek. Zasadniczy trzon garnizonów wycofał się. Ale Niemcy korzystają z dobrze przygotowanych umocnień. 37 Dywizja Strzelców Gwardii wciąż sobie nie radzi. Co ciekawe, Niemcy starają się jeszcze utrzymać przyczółek mostowy na zachodnim brzegu Wisły. Ale z racji przewagi radzieckiej jest to niemożliwe. 18 lutego Niemcy wysadzają w całości uszkodzony wcześniej most drogowo-kolejowy.

Pokazano wszystkie 6 dopasowań. Transkrypcja generowana automatycznie i niesprawdzana ręcznie — może zawierać błędy.