Mentionsy Mentionsy
SpoilerMaster
SpoilerMaster

S05E08: "Wieloryb"

24.02.2023 ·1 godz 18 min

Opowiadam o filmie "Wieloryb" Darrena Aronofsky'ego.

Charlie odwołuje się do Walta Whitmana, pojawia się wiersz Walta Whitmana, Song of Myself, czyli pieśń o sobie, jak to przełożył Krzysztof Boczkowski, z tomiku Zdźbła trawy z 1855 roku. I pojawia się także oczywiście Moby Dick. Myślę, że na tym Moby Dicku powinniśmy zakończyć, bo esej Ellie, który tak często przywołuje Charlie, to jest właśnie taki dziecięcy w zasadzie esej o Moby Dicku, w którym pojawia się jedna fraza, to znaczy, wiedziałam, że autor próbował ocalić nas, czy oszczędzić nam. Swojej własnej smutnej historii. Chociażby przez chwilę. To jest krytyka tych fragmentów Moby Dicka, gdzie bardzo długo opisuje się biologicznie.

Hahaha, znowu. Wieloryba. Pod każdym możliwym biologicznym względem. Anatomii, metabolizmu i tak dalej. To są obszerne, obszerne pasuzy tej słynnej powieści. Melvilla z 1855 roku. I ta fraza właśnie o tym, że autor próbował nam oszczędzić swojego własnego nieszczęścia, przynajmniej przez chwilę, to jest to zdanie, które pojawia się najczęściej, cytowane przez samego Charlie'ego i potem też czytane przez Ellie. I tutaj chciałbym dojść do konkluzji, to znaczy o czym jest ten film i w jaki sposób te dwie aluzje literackie są po prostu bardzo istotne dla jego kształtu. Walt Whitman jest uznawany za kluczowego poetę amerykańskiego XIX wieku.

Mówi się o nim tak, że jako o poecie homoseksualnym było to bardziej skomplikowane, znaczy to, że był biseksualny to na pewno, natomiast jego poezja jest bardzo skomplikowana pod względem takiej ikonografii seksualności, więc nawet nie będę o tym mówił, chociaż Ellie przywołuje właśnie ten stereotyp o Whitmanie, tak czy inaczej. Zarówno Herman Melville, jak i Walt Whitman jako Amerykanie połowy XIX wieku byli pod ogromnym wpływem Ralpha Waldo Emersona, jego esejów, w których poszukiwał nowych form religijności, które byłyby mocno zakorzenione w indywidualnym ludzkim ja. Mniej w feudalnych, kojarzonych z Europą, strukturach kościelnych, protestanckich przede wszystkim, bo to była protestancka Ameryka, a bardziej właśnie w takim wejrzeniu jednostkę w samą siebie i w naturę, którą ją otacza.

Van Wickbrooks w książce The Times of Melville and Whitman pisze wprost, że Whitman, kiedy pracował przy wyrębie drzew, nosił tomik esejów Emersona w pudełku z lunchem i czytał je sobie w przerwie pomiędzy rąbaniem drzew, wprawiając samego siebie w stan, cytat, duchowej wibracji. Dla Melvilla także Emerson był bardzo ważny. I tutaj ci autorzy są przywołani właśnie w duchu Emersonowskim jako taka gwarancja szczerości. Tym, czego od swoich uczniów online wymaga Charlie najbardziej, jest szczerość. Jednocześnie sam im tego odmawia, nie włączając kamerki i to im serwuje na końcu, kiedy tę kamerkę w końcu włącza i pokazuje im całe swoje ciało.

Szczerość jest także tym, co wnosi w świat tej sztuki i tego filmu Ellie, kiedy to ujawnia sekrety Thomasa przed jego rodzicami i paradoksalnie doprowadza do pojednania, którego bardzo się obawiał Thomas. Prawda i szczerość są wyzwalające w świecie wieloryba. To jest główna Główna myśl tego filmu. Jest ona głęboko zaokorzeniona i w Whitmanie, którego egzegezę nawet dokonuje Charlie w tym filmie, i w Melville'u, a poprzez nich w Emersonie. Tak jak w Dzikiej Kaczce i Psena, gdzie mieliśmy apostoła prawdy, którego misją było wypowiadanie każdej, każdej prawdy po to, żeby uleczyć schorowaną od kłamstwa rzeczywistość, tak tutaj też to przekonanie, że w końcu wypowiedzenie prawdy i przeprosiny także, przeprosiny, które wypowiada w ostatniej scenie,

Pokazano wszystkie 5 dopasowań. Transkrypcja generowana automatycznie i niesprawdzana ręcznie — może zawierać błędy.