S06E18: "Ścigany" (1993) -- CLASSIC

Ścigany to tak żelazny klasyk emisji telewizyjnych, kaset wideo, a następnie płyt DVD i Blu-ray. Mówię tutaj to nieprzypadkowo, ponieważ tak się składa, że Ścigany był jednym z pierwszych filmów w ogóle wypuszczonych w nowym formacie, jakim pod koniec lat 90. było DVD. To dlatego, że pierwsze filmy wypuszczone w tym formacie należały do Warner Brothers, a jest to produkcja Warner Brothers. I wydaje mi się, że jest bardzo niewielu takich widzów, na pewno bardzo niewielu wśród tych, którzy interesują się kinem, którzy uchowali się jeszcze ściganego. Nie widzieli. A jako że w tym momencie nagrywam ten odcinek przebywając na stypendium polsko-amerykańskiej komisji Fulbrighta w Chicago, gdzie w ramach stypendium Fulbright Slavic Award przez jeden semestr uczyłem amerykańskich studentów o polskim kinie,

To jest właśnie przyjemność tego tempa, tego rytmu, faktu, że film skonstruowany jest jak taki bezlitosny wir, w który kiedy raz damy się wciągnąć, to już właściwie nie mamy jak się od niego uwolnić, ponieważ nie mamy nawet czasu, żeby się w tej całej pogoni zatrzymać. Są takie filmy oparte właśnie na pogoni, na rytmie. Blues Brothers jest takim filmem, także film chicagowski czy Biegni, Lola Biegni i zdecydowanie takim filmem jest Biegni, Richard Biegni, czyli po prostu The Fugitive. Jeżeli dodacie do tego humor, bo jest w tym filmie bardzo dużo humoru, zwłaszcza w odzywkach sama Gerarda, soczyste dwie postaci, czyli wyraźnego protagonistę i wyraźnego antagonistę, Kimbla i Gerarda, a do tego temat skrzywdzonej niewinności i pewnej zmiany,

A jedna z najsłynniejszych linijek całego filmu, to znaczy moment, w którym US Marshal Sam Gérard zwraca się do tłumu na miejscu katastrofy kolejowej, I mówi, że należy przeszukać całą okolicę, po czym wymienia te wszystkie miejsca, w których należy szukać Richarda Kimble. Ten dialog był napisany, uwaga, przez dział marketingu Warner Brothers i miał pojawić się w trailerze do tego filmu, czyli w zwiastunie. Ale Andrew Davis i Tommy Lee Jones, który także wedle wszelkich świadectw ogromnie dużo wniósł do tej roli, razem ze zmianami dialogowymi, Postanowili, że ten marketingowy tekst może być tak naprawdę świetną linijką w ustach sama Gerarda.

I to dlatego słyszymy te słynne słowa, kiedy sam Gerard wylicza owe potencjalne kryjówki Richarda Kimble i mówi, że należy w okolicy przeszukać każdą stację benzynową, budynek mieszkalny, magazyn, stodołę, kurnik, wychodek i każdą psią budę. W okolicy. To jest coś, co było napisane do trailera tego filmu. Co więcej, później ta scena znalazła się w zwiastunie, ale ktokolwiek pracował w marketingu Warner Brothers pewnie nie spodziewał się, że to hasło reklamowe koniec końców stanie się jednym z najsłynniejszych dialogów samego filmu. Swoją drogą, zwróćcie uwagę na jeden z wielu genialnych szczegółów w kreacji Tommy Golly Jonesa w tym filmie.

Więc jest to interesująca postać pod tym względem i wydaje mi się, że jeśli przyjmiemy, że Chicago jako takie, Jest amerykańską sceną pierwotną zderzenia kontrkultury z twardą ręką prawa i porządku, no właśnie uosobianego przez tą parę, prawda? Hippies vs Burmistrz Daley. Przypomnę, obecny genetycznie na ekranie, bo jego syn jest na ekranie i na ekranie jest plaza imieniem Daley'a. To ten dramat widać w różnych formach, w różnych filmach chicagowskich, gdzie ciągle jest to tarcie pomiędzy wielkimi pieniędzmi, światem porządku i przywileju, a żywiołem robotniczym, żywiołem ludowym. Pomyślcie przez moment o Blues Brothers.

Tam jest dokładnie to samo i opowiem o tym w osobnym odcinku o Blues Brothers. I w tym filmie, to znaczy w Ściganym jest trochę tak, że chirurg naczyniowy musi stać się etnicznie nacechowanym sprzątaczem, musi stać się na chwilę nie tyle mniejszością, tylko członkiem milczącej większości. Imigrantów klasy robotniczej. Musi powiedzieć to haj haj haj. Musi zafarbować sobie włosy farbą dla czarnych. Musi nosić identyfikator Latynosa. Musi założyć kask hydraulika na paradzie św. Patryka. Musi wdziać drelich sprzątacza. Musi to wszystko odczuć i wtedy zwycięży, wtedy pokona potwora. A w sukurs z ratunkiem Przybędzie mu stróż prawa, który w międzyczasie zorientuje się, że Richard Kimball nie tylko ma rację, ale na dodatek jest ofiarą właśnie tych sił, których i Gerard i Kimball i Andrew Davis boją się w amerykańskim życiu najbardziej, czyli wielkiego kapitału nieczułego na los zwykłych ludzi.