Mentionsy Mentionsy
Historia kobiet - Katarzyna Wężyk
Historia kobiet - Katarzyna Wężyk

Faraonka PR-u, Hatszepsut

09.05.2025 ·27 min 22 s

Była mistrzynią public relations, a opowieści o jej sukcesach przetrwały 3500 lat. Potężną władczynią, którą następca próbował całkowicie wymazać z historii. Kobietą, która na oficjalnych wizerunkach musiała zmienić się w mężczyznę, żeby utrzymać się na tronie.   Bohaterką najnowszego odcinka jest Hatszepsut.

A Thothmes I był energicznym władcą, który skupił się na umacnianiu potęgi Egiptu. Prowadził zwycięskie kampanie w Nubii, w Syrii, gromadził łupy. Był takim wojowniczym królem, który miał sukcesy. Długo jednak nie porządził raptem dekadę z hakiem, ale zadbał w tym czasie nie tylko o poszerzenie granic państwa, ale też o edukację i przede wszystkim pozycję swojej głównej córki. Jako mała dziewczynka Hatshepsut prawdopodobnie została mianowana najwyższą kapłanką Egiptu, czyli tak zwaną boską małżonką Amona. Amon był wtedy najpotężniejszym bogiem w całym egipskim panteonie.

Czczono go jako stwórcę świata, władcę nieba i ziemi, źródło życia. Nazywano ojcem wszystkich bogów i tym, którego drogi są nieznane. To ładne. Kapłani Amona, zwłaszcza w Tebach, gdzie znajdował się taki monumentalny kompleks świątynny w Karnaku, byli dzięki temu niezwykle wpływowi, niemal czasem jak Faraonowie, zwłaszcza ci słabsi. Co też wiązało się z tym, że dochody świątyni Amona były ogromne, a jego majątki i ziemię obejmowały duża część Egiptu. No a boska małżonka dostawała naprawdę przyjemny kawałek tego tortu. No i nawet jeśli początkowo ten tytuł był pusty, no bo coś jak mianowanie pięcioletniego następcy tronu generałem, mianowanie pięcioletniej dziewczynki boską małżonką Amona, ale z czasem Hatshepsut poznawała nie tylko religijne rytuały, ale też potęgę kapłańskiej kasty.

Ta Świątynia Miliona Lat była wręcz kluczowym narzędziem propagandowym Hatszepsut. Dzisiejsi przywódcy, czy to przed wyborami, czy na emeryturze, wydają autobiografię. Hatszepsut działała, trzeba jej to przyznać, z większym rozmachem. Swoje życie, w tej wersji, którą chciała pokazać poddanym, kazała wyryć i namalować na ścianach świątyni. No i te płaskorzeźby pokazują na przykład boskie pochodzenie Hatshepsut. No bo to Amon pod postacią Thothmesa miał ją spłodzić. Pokazują jej koronację, zaznaczając, że do tej właśnie roli przeznaczył ją ojciec. Pokazują jej udział w ceremoniach religijnych i wreszcie z detalami pokazują wyprawę do krainy Punt.

I pewnie no właśnie to połączenie kazało francuskiemu egiptiologowi zwątpić, czy aby na pewno dobrze te hieroglify odczytał. Hatshepsut miała tak mocną pozycję, że utrzymała tron, nawet gdy już jej pasier osiągnął pełnoletność. Ożeniła go po drodze z własną córką, a jego przyrodnią siostrą, Neferurę, wszystko w rodzinie, i starała się to właśnie ją uczynić, nawet jeśli nie swoją faktyczną następczenią, to przynajmniej wzmocnić jej władzę. Na przykład dając jej ten swój tytuł boskiej małżonki Amona.

Pokazano wszystkie 4 dopasowania. Transkrypcja generowana automatycznie i niesprawdzana ręcznie — może zawierać błędy.