Mentionsy

Podcasty Teologii Politycznej
Podcasty Teologii Politycznej
14.05.2025 16:00

3. TALAROWSKI // PYSIAK // Teologia polityczna Kapetyngów i wielki spór z papieżem

W tym odcinku – wraz z prof. Jerzym Pysiakiem – przyglądamy się niezwykłemu fenomenowi sakralizacji monarchii francuskiej. Król staje się „obrazem Boga”, a jego władza manifestuje się także w kulcie relikwii, monetach z motywami teologicznymi czy w określonym programie ideowym fasad majestatycznych gotyckich katedr. Czy Kapetyngowie świadomie naśladowali Bizancjum, czyniąc koronę cierniową symbolem boskiego wybraństwa, a władcę uznając za „podobnego Chrystusowi”? Czym była idea translatio imperii i dlaczego Francja marzyła o byciu ziemskim odbiciem Królestwa Niebieskiego? Dowiemy się również, jak konflikty zbrojne urastały do rangi „świętych” wojen, poprzez wykorzystanie relikwii i sztandaru Oriflamme, oraz jak eschatologia i mesjanizm przenikały do myślenia o powołaniu Królestwa Francji. W drugiej części rozmowy sięgamy też do słynnego konflikt Filipa IV Pięknego z papieżem Bonifacym VIII. Czy był to głęboki spór doktrynalny czy raczej starcie dwóch silnych osobowości?

____________

Historia to nie tylko przytłaczający datami i nazwiskami gąszcz dawnych wydarzeń, badanie „niegdysiejszych śniegów”, które znuży nawet najwytrwalszych fascynatów przeszłości, czy przestrzeń manipulowania faktami dla doraźnych celów. To też próba zrozumienia, jak rodziły się idee, które formują dzisiejszy świat, jak kształtowały się granice – nie tylko te geograficzne, ale duchowe czy mentalne, jak ludzie w różnych epokach myśleli o relacji jednostki, wspólnoty i Boga. Jakie wydarzenia, postaci, dzieła – zmieniały sposób postrzegania władzy, religii czy wojny? W podcaście „Dialogi epok” wybierzemy się na poszukiwania momentów przełomu w dziejach Europy i Polski, przyjrzymy się ciągłości i przeobrażeniom idei o ponadepokowym znaczeniu, miejscu religii w porządku politycznym i kulturowym.  Jak cesarz Konstantyn zmienił historię chrześcijaństwa i imperium rzymskiego? Na czym polegało wielkie starcie idei – uniwersalizmu i suwerenności – uosabianych przez średniowiecznych papieży, cesarzy i królów? Z jakich źródeł możemy poznać XVII wiek, stulecie wojen, srebrny wiek Rzeczypospolitej, odmalowany w fascynujący sposób na kartach Trylogii Henryka Sienkiewicza i w ekranizacjach jego powieści? Tym tematom już w pierwszych odcinkach Dialogów epok Adam Talarowski przyjrzy się z zaproszonymi gośćmi, wybitnymi specjalistami w swych dziedzinach.

Obserwuj nas na: YouTube, Spotify i na wielu innych platformach.

Podobają Ci się podcasty Teologii Politycznej?
Serdecznie zachęcamy do wsparcia naszych nagrań.

Szukaj w treści odcinka

Znaleziono 28 wyników dla "Filip Piękny"

Dlatego, że Filip Piękny jako pierwszy monarcha francuski wprowadza do powszechnego obiegu we Francji monetę złotą.

Niezupełnie Filip Piękny zrezygnował z idei krucjatowej.

Czytelnicy mogą pamiętać tezę, którą powieściopisarz stawia o Filipie Pięknym, że on był takim chłodnym realistą, że opierał się w gruncie rzeczy trącącym już w jego oczach myszką, przedawnionym, niezgodnym z interesem owego budowanego przez niego nowoczesnego państwa.

Filip Piękny myślał o organizacji kolejnej krucjaty.

I teraz, skoro to są lata 1311-1312, no to należy przypomnieć, Filip Piękny umarł w roku 1314, czyli niedługo później.

I wreszcie trzeba dodać, że Filip Piękny umarł w wieku stosunkowo młodym, nawet jak na XIV wiek, to znaczy on umarł mając nad 46.

Tak jak pan redaktor słusznie powiedział na samym początku naszej audycji, Filip Piękny nieustannie potrzebował pieniędzy ze względu na kosztowne wojny, jakie toczył z Anglią i z Flandrią, ale także, to o tym mówiliśmy przy poprzednim naszym spotkaniu,

Filip Piękny toczy wojny z rabią Flandrii.

Tę ideę z całą pewnością podzielał Filip Piękny.

W panowaniu Ludwika Świętego, choć zapewne Filip Piękny dopuścił się pewnych ekscesów, do których zapewne Ludwik Święty nigdy by się nie posunął.

Filip Piękny uważa, że cały kościół francuski podlega tylko jego władzy.

Wszystko wskazuje na to, że Filip Piękny uważał także,

To znaczy, o tym też wspomniałem przelotnie przy poprzednim spotkaniu, Filip Piękny po prostu nakłada daniny na kościół.

Natomiast Filip Piękny po prostu nakłada na kościół podatki.

Filip Piękny i nie tylko on.

Całkowicie nie do zaakceptowania, tak jak powiedziałem, zostaje wówczas sformułowana zasada, że król Francji nie uznaje nad sobą żadnej doczesnej zwierzchności, no a w sprawach doktrynalnych niewątpliwie Filip Piękny uważał,

Ludwik Święty też był wariatem, tylko że Filip Piękny był wariatem niebezpiecznym.

Filip Piękny zapowiedział, że zostanie we Francji, zapewne w Paryżu, zwołany sobór.

Filip Piękny musiał się bardzo tłumaczyć, że nie miał z tym nic wspólnego.

To znaczy, aby zdobyć sobie poparcie dla swojej polityki wobec Bonifacego VIII, Filip Piękny zwołuje... Stany generalne.

Ja Filip Piękny,

Zdecydowanie zadbał o to, żeby jego następca, Filip Piękny też nie był pierwszym z jego synów, ale miał o tyle szczęście, jeśli można tak powiedzieć, co do swojego wykształcenia, że jego starszy brat umarł, kiedy Filip Piękny przyszły.

Filip Piękny znał biegle łacinę.

Dzieło to, kiedy Filip Piękny już wstąpił na tron, zostało na jego polecenie przetłumaczone na język francuski.

Wiemy, że Filip Piękny czytał także napisane na polecenie Ludwika Świętego przez Wincentego Zbowę zwierciadło historyczne, speculum historiale, na polecenie Filipa Pięknego, Yann Demas, czyli drugi autor bardzo słynnego utworu literatury pięknej późnego średniowiecza francuskiego, czyli powieści o róży.

A następnie w Hiszpanii został przetłumaczony na kastryliński i teraz nie znamy autora, któremu to zlecono, ale Filip Piękny nakazał przetłumaczyć ową księgę Kalila Eddimna z kastrylińskiego na łacinę.

Mamy do czynienia z takimi kategoriami owych dzieł literackich, które albo wiemy o tym, że Filip Piękny czyta, albo je zamawia, albo są mu ofiarowane.

Niestety Filip Piękny tego nie doczekał.