Siła rówieśników – relacje interpersonalne w klasach integracyjnych i różnorodnych
W klasach integracyjnych relacje rówieśnicze stają się szczególną przestrzenią do budowania tożsamości. Spotykają się tam uczniowie o odmiennych potrzebach, temperamencie, doświadczeniach czy sposobie reagowania na bodźce. 🎯 Jaki jest wpływ pedagoga na budowanie przyjaznej atmosfery w klasie? Co powinien robić, a czego unikać? 🎯 Z jakimi trudnościami mierzą się pedagodzy szkolni podczas pracy z klasami integracyjnymi? O tym wszystkim rozmawiali: 🎙️dr hab. Małgorzata Wójcik, prof. Uniwersytetu SWPS, kierowniczka Centrum Badań nad Bullyingu oraz projektu Siła Rówieśników, 🎙️dr Radosław Kaczan, psycholog rozwojowy, ekspert dynamiki grupy rówieśniczej, 🎙️ Wojciech Augustyniak-Laube, pracownik Centrum Badań nad Bullyingiem. 👁️ Chcesz wiedzieć więcej? Odwiedź Strefę Wiedzy Uniwersytetu SWPS: https://strefawiedzy.swps.pl/ W tym miejscu znajdziesz wszystkie materiały, które powstały w ramach Strefy Psyche, a od listopada 2025 — treści z jeszcze szerszego spektrum tematów. Wejdź do Strefy Wiedzy Uniwersytetu SWPS!
Wspierają. Zrobiliśmy to dlatego, że wiemy z doświadczenia, że jeżeli nie popatrzymy na perspektywę i potrzeby osób zainteresowanych, to te narzędzia po prostu nie działają. A jeżeli jak gdyby będą współtworzone razem z nami, czyli my jak gdyby pomagamy w tworzeniu, ale właśnie wychowawcom, uczniom, pedagogom, no to jest duża szansa, że przyniosą spodziewany efekt. No właśnie, Gosiu wspomniałaś o pięciu grupach. My się skupimy dzisiaj na czterech ze względu na czas naszego spotkania, tych kluczowych. Radku, zacznijmy może od psychologów i pedagogów. Ja jestem bardzo ciekawy... Co deklarowali jako swoje trudności oraz co mówili o takiej kwestii, co przeszkadza w integrowaniu klasy, w tworzeniu tego dobrego klimatu w klasie i relacji między uczniami?
To bardzo ciekawe, co mówisz. Od razu przychodzi mi do głowy, że właśnie pedagog, psycholog, czy w roli interwencyjnej, czy w takiej bardziej planowanej roli, ściśle współpracuje z wychowawcą klasy. Z każdym wychowawcą klasy, ale myślę, że szczególnie tu skupiliśmy się na tej klasie integracyjnej czy klasie różnorodnej. Wojtku, Ty się przyglądałeś tak szczegółowo wynikom badań grupy wychowawców. Jakie oni deklarowali trudności? Tu jest ciekawa sprawa, ja też nawiążę do tego, co Radku mówiłeś, bo deklarowali, bardzo mocno mówili o kwestii współpracy właśnie z zespołem PPP, z psychologami, pedagogami w szkole i podkreślali, że jeśli ta współpraca jest, to jest to na wagę złota.
Potrzebujemy czegoś. Nie zawsze to jest tak konkretnie nazwane czego, ale mamy tutaj taki rozdźwięk. To ciekawe jest oczywiście badawczo, ale też pewnie i od strony praktycznej trzeba by było się zastanowić skąd. Skąd się to bierze? To tak, to oczywiście też jest istotne, co mówisz Radku. Przepraszam, powrócę jednak, bo przypomniała mi się jedna rzecz. A propos, też jak mówiliśmy o współpracy z psychologami, pedagogami, to też wychowawcy bardzo mocno podkreślali, że brakuje im współpracy z nauczycielami, tak? Z swojej klasy. Z swojej klasy. Z współuczącym daną klasę. Tak, że mogą, reagują ile tylko mogą, jeśli jest taka możliwość. Natomiast nie każdy nauczyciel chce o tym słyszeć na przykład.
No i tu się pojawia ten wątek, o którym też wspominałeś, czyli współpraca w całym zespole. Jak się udaje, to jest skuteczne i to jest dobrze odbierane jako coś, co działa i wtedy jakby pomaga pracować z tą klasą. Tu Radku wspomniałeś też właśnie o tej kwestii, że do szkół ponadpodstawowych oczywiście przychodzą uczniowie, dzieci z podstawówki i mają już jakieś swoje przeżycia, doświadczenia ze szkołą. Często to też negatywne już skojarzenia, tak? I wychowawcy też o tym wspominali i często jako może nie takie jeden do jeden oczywiście rozwiązane, ale coś co wspiera to integrowanie uczniów mówili o wycieczkach szkolnych, ale o wycieczkach szkolnych od pierwszej klasy, tak? I oczywiście one nie załatwią sprawy, ale one mogą nam pomóc, że właśnie to, co też Gosia wspominałaś, czyli są to jakieś czynności poza tym klimatem szkoły, poza takim formalnym spotykaniem się w placówce szkolnej.
I może w perspektywie na kolejne, no bo przecież jeżeli ja uczę w szkole średniej, no to też jakby mam pewną powtarzalność i przewidywalność. Ja wiem, co będzie w drugiej, co w trzeciej i co w czwartej klasie, co w piątej. Czego oni się będą uczyć, jak będą obciążeni i że wtedy... Może też nauczycielom, no bo to jest wtedy ich obszar kompetencji, jak oni myślą sobie, no przecież ja nie jestem psychologiem. No prawda, i nie jesteś tutaj w tej roli, nie? Jesteś wychowawcą i masz swój plan wychowawczy, nie? Ten psycholog może się pojawić, ale może czasami wcale nie jest to konieczne, nie? Tak, tak. To, Radku, co powiedziałeś mi, tak przykuło uwagę, że... Uczniowie z SP i uczniowie bez SP mogą mieć te same, podobne potrzeby. I przypomniało mi się, co powiedziała jedna z wychowawczyń, z którą rozmawiałem, że kiedyś, w pewnym momencie, jak do niej dotarło, że kurczę, ci i ci uczniowie lubią podobne rzeczy, oglądają te same filmy, jarają się podobną muzyką często i znajdują ten wspólny grunt, więc te potrzeby też mogą być podobne, bo jednak są w podobnym wieku, przeżywają podobne rzeczy.
Przyzwyczajają się też do jakiegoś rytmu tych spotkań. To też jest tutaj ważne, myślę, że dla wszystkich uczniów, już niezależnie od tego, jakie mają dodatkowe potrzeby. Tak. Słuchajcie, jakbyśmy mieli podsumować każdą z grup, o których dzisiaj tutaj mówimy, Gosiu, Radku, takim jednym podsumowaniem, takim jednym strzałem, że tak powiem, to co to by było? To jest trudne pytanie. Ja się zastanawiałam nad tym, które wybrać, ale myślę, że to na czym będziemy opierać program, że klimat klasy, dobra atmosfera klasy dotyczy wszystkich uczniów.
Pokazano wszystkie 6 dopasowań. Transkrypcja generowana automatycznie i niesprawdzana ręcznie — może zawierać błędy.
Kliknij, aby znaleźć fragmenty, w których pada.