Mentionsy Mentionsy
Łysy z Rynku - Tomasz Borejza
Łysy z Rynku - Tomasz Borejza

Koleje II RP zawstydzają WSPÓŁCZESNĄ Polskę!

11.02.2025 ·22 min 13 s · 6 rozdziałów

Czy wiecie, że II Rzeczpospolita zbudowała tyle linii kolejowych, ile zlikwidowaliśmy ich w ciągu ostatnich 30 lat? Film przedstawia fascynującą historię kolei w Polsce międzywojennej, rozwój infrastruktury kolejowej pomimo zniszczeń wojennych, różnice regionalne wynikające z zaborów oraz główne inwestycje dwudziestolecia międzywojennego. Takie jak modernizacja warszawskiego węzła kolejowego i budowa magistrali węglowej. To także porównanie z dzisiejszą sytuacją kolei w III Rzeczpospolitej, która może wywoływać refleksję nad jakością współczesnych elit.

10:00 · Problem zbudowania sieci 1

Między innymi dzięki temu na nogi stanęła pierwsza fabryka lokomotyw w Chrzanowie, Fablok, a w pociągi poszedł także poznański Cegielski. Ponieważ jednak polscy producenci dopiero raczkowali i uczyli się kolejowego biznesu, to początkowo musieli parowozy kupować za granicą. Dbali jednak równocześnie o to, by w oparciu o te kupowane projekty jak najszybciej rozwinąć produkcję w kraju. I rzeczywiście, z każdym rokiem było coraz lepiej. Starano się jak najlepiej łączyć potrzeby państwa oraz wzmacnianie polskich firm. Jak to działało? Dobrze pokazują zakupy taboru dokonywane przez prywatne warszawskie koleje dojazdowe. Te pierwsze lokomotywy zamówiły w Wielkiej Brytanii. Ale kiedy na miejscu zobaczono co i jak działa, a także sprawdzono jakie pociągi najlepiej sprawdzą się w warunkach Polski, to kolejne produkował dla nich już Chrzanowski Fablok.

14:00 · Inwestycje w sieć kolejową 1

Wtedy, kupując Luxtorpedę, myślano o tym, żeby na jej bazie zbudować i rozwinąć polską gospodarkę. Pendolino kupiono dlatego, że było szybkie i zapewniało krótkotrwały polityczny efekt wow. Na Luxtorpedzie zbudowano fablok. Na Pendolino nie zbudowano w zasadzie niczego. Kiedy spojrzeć na to z tej perspektywy, to ten współczesny zakup, dzisiejszy, to gigantyczna stracona szansa. Po tym, jak wydzierżawiono austriacką Luxtorpedę, jej eksploatacji uważnie przyglądali się więc polscy inżynierowie z Fabloku. W tym miała bowiem ruszyć produkcja kolejnych wagonów motorowych tego rodzaju i patrzono, co można poprawić, by były one lepsze od austriackiego modelu. Szybko zdecydowano, że podstawowy problem dotyczy tego, że eksploatacja torpedy jest zbyt droga.

17:00 · Odbudowa i modernizacja 1

Silniki na kosztowną mieszankę wymieniono więc na mocniejsze, bo 120-konne motory wysokoprężne, które kupiono w fabryce MAN-a. Przebudowano też wnętrze, tak by poprawić wygodę podróżujących i zmieścić narty. Nowe wagony, na początek zaplanowano ich pięć, miały bowiem czasami jeździć z Warszawy do Krakowa, ale przede wszystkim z Krakowa do Krynicy oraz Zakopanego. Luxtorpedy z Fabloku jeździły na tych liniach jako luksusowe pociągi ekspresowe, czyli coś w rodzaju Intercity Premium, które teraz obsługuje Pendolino. Ostatecznie, opisywał Pokropiński, wagony motorowe zwane luxtorpedami zbudowane w Chrzanowskiej Fabryce Lokomotyw i ulepszone przez polskich inżynierów okazały się wygodniejsze i znacznie tańsze w eksploatacji niż wagon zakupiony w roku 1933 w Austrii.

Pokazano wszystkie 3 dopasowania. Transkrypcja generowana automatycznie i niesprawdzana ręcznie — może zawierać błędy.