Czy Trump da nam Fort? | Z dystansu

Ale jeszcze nigdy nie była ona tak realna i tak blisko. Dlatego w podcaście Z Dystansu spróbujemy ocenić, co taka baza oznaczałaby dla bezpieczeństwa Polski, jak poprawiłaby zdolności obronne w regionie, ile mogłaby kosztować i jak zmieniłaby układ sił w NATO. Do tej rozmowy zaprosiłem Jacka Tarocińskiego, analityka w Zespole Bezpieczeństwa Ośrodka Studiów Wschodnich, który od lat zajmuje się problematyką sojuszniczą, a niedawno opublikował raport o stanie Sił Zbrojnych USA. Marek Świerczyński, zapraszam. Jacek Tarociński, Ośrodek Studiów Wschodnich, analityk w Zespole Bezpieczeństwa, zajmujesz się od lat polityką sojuszniczą i w tym roku szczególnie wziąłeś pod lupę amerykańskie wojska lądowe.

I tu od razu cię zapytam, czy to był wniosek oparty na doświadczeniach z Europy, czy może niekoniecznie? Trzeba powiedzieć, że i tak i nie. Z jednej strony osoby, które były w Pentagonie delegowane, czy to w Armies Futures Command, czy w TRADOQ-u do przeprowadzenia prac koncepcyjnych, to bardzo często byli generałowie dowodzący brygadami rozmieszczonymi w Polsce, czy pododdziałami rozmieszczonymi na Litwie czy w Estonii. Więc te doświadczenia były bardzo ważne. Wprost odniesienia do tego, że coś się nie sprawdziło w Polsce albo coś się bardzo dobrze sprawdziło na Litwie albo na odwrót. Więc te wnioski zostały wyjęte czysto z operacji Atlantic Resolve, czyli amerykańskiej obecności od 2017 roku w ramach sił natowskich oraz współpracy bilateralnej na Wschodniej Francji.

I żeby jeszcze skomplikować ten obrazek, jednocześnie mamy do czynienia z zapowiedziami zwiększenia i utrwalenia obecności wojskowej USA w Polsce. Kolejna sprzeczność? Jak najbardziej. Jest to o tyle duża sprzeczność, że w samym Pentagonie, wśród ludzi w mundurach, Ta zmiana, bo jak można zrealizować zmniejszenie w Europie, ale zwiększenie w Polsce? Przede wszystkim zmniejszeniem w Niemczech i przesunięciem z Niemiec do Polski i jednocześnie. Jest to bardzo skomplikowana operacja, głównie dlatego, że amerykańscy żołnierze w zachodnich Niemczech są już naprawdę dekady, mają tam powiązania rodzinne. Mają tam przyzwyczajenia i mają znajomą infrastrukturę. I wielu żołnierzy, którzy się wychowało na początku swojej kariery w garnizonach w Bawarii, a teraz ich synowie są w tych samych garnizonach, nie chcieliby zamieniać tej Bawarii na Żagań ani na Poznań, ponieważ jest to dla nich coś nowego.

I najlepiej to widać nie na przykładzie wojsk lądowych, ale Korpusu Piechoty Morskiej, który właśnie wymienia stare samoloty skróconego startu i pionowego lądowania Harrier na F-35 w wersji B. Ostatnie dwa dywizjony tych samolotów Harrier były gdzie? No w drugim skrzydle lotnictwa Korpusu Piechoty Morskiej na wschodnim wybrzeżu. Ich deaktywacja miała miejsce latem tego roku. Trzy lata po już nie tyle co deaktywacji, co certyfikacji jako Full Combat Ready dywizjonów NFC-5 na Okinawie i zachodnim wybrzeżu w Kalifornii oraz na Hawajach, tak? Mówimy o tym, że jednostki Korpusu Piechoty Morskiej dedykowane Europie i Bliskiemu Wschodu zostały uznane za najniższy priorytet modernizacyjny i najpóźniej dokonano tej tranzycji.

Coś już dzieje na Litwie. Amerykanie też jeszcze do zeszłego roku rozwijali swoją bazę infrastrukturalną razem z rządem litewskim, żeby ułatwić tą rotacyjną obecność. Sugerowałbym, że wysłanie pododdziału inżynieryjnego i to jeszcze w sile batalionu na przywróconą obecność jest też pewnym znakiem, który możemy zobaczyć. Przez pierwsze lata po podjęciu decyzji o stałej obecności w Polsce Ta obecność będzie realizowana głównie przez zwiększenie ilości rotowanych pododziałów logistycznych i inżynieryjnych, które będą zabezpieczały tą całą budowę oraz ją po prostu wykonywały. Jesteśmy na początku tego procesu, więc pewnie jeszcze będzie okazja wracać do tej rozmowy. Jacek Tarociński, Ośrodek Studiów Wschodnich. Bardzo Ci dziękuję. Ja również dziękuję. Na dziś to wszystko.