Zła literatura zagraża życiu i zdrowiu! Rozmowa z Justyną Czechowską

On dawno już nie istnieje tam. Właściwie ludzie nie mają pracy, zamyka się przedszkola, zamyka się szkoły, coraz dalej trzeba jechać do lekarza, a jest tam cały świat. Ten świat składa się, tam na przykład jedną z mieszkanek jest kobieta, która przyjechała tam z Niemiec, która wychowywała się i spędziła całą wojnę, drugą wojnę światową w Niemczech. Z mamą i rodzeństwem przyjechała do Szwecji, ponieważ tam była jakaś znajoma, więc oni się uratowali. Przyjechali do Szwecji i ona W pewnym momencie w swoim życiu trafiła właśnie tam, bo tam dostała pracę. Innym takim fascynującym przypadkiem jest niejaki Istvan Foth. Czyli masz swoich ulubionych bohaterów. Tak! Oczywiście, że tak. Istvan Foth, który przyjechał jako mały chłopiec w 1956 roku z Węgier ze swoją rodziną.

Ale są tam też Holendrzy, którzy potrzebują pustki i przestrzeni. Kto nie potrzebuje? Ale wiesz, no oni mają tej pustki i przestrzeni bardzo mało w małym kraju takim jak Holandia, a z kolei Duńczycy przyjeżdżają tam po to, bo tam wreszcie są góry, są wzniesienia wysokie. A dlaczego uznałaś, że warto ich przełożyć na Polski? Właśnie dlatego, że ta opowieść wydała mi się uniwersalna. Przedstawisz nam któregoś z bohaterów? Tak, Isztwana Fota, urodzonego... Tego, który robi koniki, klocki, zabawki? Już teraz nie, już teraz robi coś innego.

Istvan Fod, urodzony w 1943 roku. Jest w Osebolu coś ciekawego, o czym wcześniej nie myślałem. Gdyby to było nad jakąkolwiek rzeką w Europie, osady stałyby przodem do rzeki. Byłaby jakaś przestrzeń. A tu jest dokładnie odwrotnie. Ludzie zawsze bali się rzeki ze względu na powodzie. We wszystkich osadach domy zwrócone są w stronę drogi, dalej leżą pola i łąki, dalej chaszcze, a na samym końcu rzeka. I tak można bez końca, wiesz, tutaj fakt, że to dolina, myślę, że jest tu pięknie, zwłaszcza widoki, ale wiele osób twierdzi, już za kolektywu, wiele osób nie czuło się tutaj najlepiej, za ciasno im było, nie mogli tego znieść, inni czuli się otuleni, bezpieczni.

On siedział w więzieniu za dezercję. Nawet nie za dezercję, tylko za... Uchylanie się. Uchylanie się od noszenia broni i w ogóle używania broni. Wyszedłem jakieś dwa tygodnie później. Najpierw pojechałem do Syslebeku i odebrałem Ulę i Juana, syna. Zajechaliśmy naszym starym garbusem. Wchodzimy na podwórko, a w domu tłum, pełno ludzi. W Sztokholmie poszła fama. Istvan kupił gospodarstwo w Wermlandii. Let's go! Tak wystartowała nasza komuna. Nie planowaliśmy tego, samo wyszło. A jak to wyszło z Tobą? Opowiedz mi trochę o swojej Szwecji. Ja wyjechałam do Szwecji dlatego, że moja mama postanowiła wyjechać do Szwecji.