Brazylia. Z Copacabany do Pantanalu

Natomiast nie stać się ich na to, żeby jednak mieszkać w tych lepszych czy droższych dzielnicach. Więc my często mamy takie wyobrażenie, że fawela to jest ta nędza. Nie, absolutnie nie. To są średnio uboższe grupy społeczne, jak również te najuboższe i pomiędzy nimi, bo ten poziom biedy tam może być różny. I teraz mamy też różne te fawele, bo są te fawele, które powstawały jako pierwsze i są te fawele, które są zupełnie nowe i które dopiero się organizują. Jak często sami mieszkańcy Rio mówią, favela jest wyjęta spod rządów burmistrza miasta. Favela jest zarządzana przez szefa faveli, a on często jest oczywiście związany ze światem przestępczym, ale favela funkcjonuje. Ma prąd, ma wodę i to wszystko organizuje się w ramach faveli albo tego szefa, który patronuje całej faveli i czerpie z tego zyski.

Więc to jest bardzo skomplikowany system funkcjonowania. Skąd w ogóle się bierze nazwa faweli, bo to też chciałabym wyjaśnić, bo ja jeżdżąc po Ameryce Południowej często słyszę na przykład w innych krajach, w Kolumbii, w Peru, w Ekwadorze, o to są fawelę. Nie do końca. Fawelę są w Brazylii i to jest nazwa brazylijska. Natomiast dzielnice, te biedne dzielnice na wzgórzach są tak naprawdę w całej Ameryce Południowej i w każdym kraju Ameryki Południowej mają swoją inną nazwę. A fawela jest typowo brazylijską nazwą i oznacza dzielnicę, tą właśnie uboższą na wzgórzu, przyklejoną do wzgórza, ponieważ bierze się to słowo od rośliny, która na takich wzgórzach rosła, miała mniej więcej białe kwiatki i trochę to tak wygląda, jak wzgórze porośnięte jakąś roślinką z kwiatkami, bo te domki są tak przyklejone.

Obecnie byłam w Rossini. Rossinia jest najsłynniejszą fawelą i chyba największą obecnie W Rio de Janeiro, jedną z największych w Ameryce Południowej. Ale to też jest favela, która jest dosyć dobrze zorganizowana i w której żyją właśnie te różne poziomy społeczne mieszkańców Rio de Janeiro. To jest dzielnica, którą można zwiedzać. Oczywiście to nie jest tak, że my wejdziemy sobie tam i możemy się tak poruszać jak chcemy. bo od razu jesteśmy zauważeni. Tam jest specjalna kontrola, specjalne punkty. Na przykład, kiedy my zwiedzamy fawelę z odpowiednim organizatorem, to za to jest uiszczona w odpowiednich punktach opłata. W pewnych miejscach absolutnie nie można robić zdjęć, bo to jest też miejsce, gdzie oczywiście jest cały światek przestępczy, więc który siebie chroni i chroni swoje wizerunki.

Więc jest to bardzo specyficzne miejsce, ale również jest to miejsce, które jest częścią społeczną Brazylii I mieszkańcy faweli, zwłaszcza tych faweli takich, jeżeli się zwiedza Rosinie, to często się ma taki obraz wręcz nawet lekko pozytywny faweli, nie wyglądają tak dobrze jak Rosinia, bo są też favele w okolicach lotniska, gdzie żołnierze, Sądzi tylko świat przestępczy. Ostatnio w wiadomościach nawet słyszeliśmy o słynnej akcji policji, gdzie naprawdę strach jest żyć i strach mieć dzieci, bo nie wiadomo, czy nie zostaną one wciągnięte w ten świat przestępczy, kiedy my jesteśmy w pracy. Także jest to inny świat. Natomiast tutaj chciałam powiedzieć, że... Można zwiedzać fawelę? Nie należy się tego obawiać, jeśli jest to dobrze zorganizowane, z organizatorem, który specjalizuje się w zwiedzaniu faweli.

I jeszcze jedno, wjeżdżając do faweli swoim własnym samochodem, co odradzam, nigdy nie wjeżdża się zamkniętymi szybami, ponieważ musi być pełna kontrola, kto po faweli jeździ. Także to są różne takie smaczki z faweli, ale w fawelach są bary, są restauracje. Co więcej, są restauracje, które należą do top restauracji w Rio. Wręcz Madonna, kiedy dawała swój słynny koncert na Copacabanie, to odwiedzała właśnie jedną z takich top restauracji w faweli, o której jest teraz głośno. Są świetni kucharze, którzy nie chcą się stamtąd wynosić do lepszych dzielnic, tylko właśnie tam chcą zostać, bo to jest ich świat. Więc fawela ma naprawdę różne oblicze. Fawele to także prostytucja, handel narkotykami, przestępczość, o której wspomnieliśmy.

Jeśli chcą Państwo poznać życie w fawelach, trzeba przeczytać książkę Miasto Boga Paulo Linsa, pokazującą młodych chłopaków z faweli w Rio. Warto przy okazji zobaczyć francuski film dokumentalny Rio de Janeiro, Cudowne Miasto. Miasto Boga to już film sprzed wielu lat i pamiętam jeszcze w czasach studiów go oglądałam i rzeczywiście pokazuje w taki mocny sposób fawelę, właśnie tak zwane młode miasto. Polecam, jest do zobaczenia i książka też jest świetna, zresztą sam reporter właśnie wywodzi się z faweli i pokazuje jak funkcjonuje ten świat i jak jest zarządzana fawela, tak jak mówiłam, zarządzana głównie przez świat przestępczy. Nad Rio de Janeiro czuwa statua Chrystusa Odkupiciela znajdująca się na szczycie granitowej góry Corcovado.