Winnica w gminie Połaniec

Moc historii. Dzień dobry, witamy Państwa jak zwykle we wczesne niedzielne popołudnie. Cezary Jastrząbski z Uniwersytetu Jana Kochanowskiego w Kielcach i Robert Szumielewicz. Dziś z MOC HISTORII wybierzemy się do Winnicy. Myślę, że sama nazwa naszym słuchaczom jest dobrze znana, choćby nawet z tego miasta parterskiego Kielc, czyli Winnicy Ukraińskiej, ale my wybierzemy się do gminy Połaniec. W sumie to można powiedzieć, że praktycznie do samego Połańca. Właściwie to do pierwocin Połańca, czyli do tego terytorium, które dało początek miastu. Chociaż oczywiście musimy pamiętać, że to jest też piękna okolica, bo te tereny nadwiślańskie przyciągają naprawdę urodą.

I to jest właśnie najprawdopodobniej ta kaplica, która wiąże się z kościołem świętej Katarzyny. Nie jest wykluczone, że być może chodzi o inny obiekt, ale tak się przypuszcza, ponieważ łączymy różnego rodzaju źródła historyczne. Są informacje zapisane, które odnoszą się do tak zwanego zamku w Połańcu, ale to jest oczywiście cały czas Winnica, bo o tym mówimy, nie o tym dzisiejszym Połańcu. Dzięki którym możemy mówić o tym, że to już był rozwinięty ośrodek. Oczywiście, że czasami są problemy różnego rodzaju, ponieważ w różnych materiałach znajdziemy takie informacje, że Jan Długosz odnosił się do istnienia tej kaplicy w Połańcu w swoich rocznikach, czyli kronikach Sławnego Królestwa Polskiego.

Beneficja tego kościoła są odnotowane w niniejszym przywileju, czyli dla tego kościoła Maryjnego w Sandomierzu przeznaczono dochody w niniejszym przywileju i są wymienione. Kaplica w Żarnowie wraz z jej dochodami i wszystkie dziesięciny z zamku tegoż wraz z dochodami należnymi tym dziesięcinom. Po drugie, kaplica świętego Mikołaja w Sandomierzu wraz z jej dochodami. Po trzecie, kaplica świętego Jana Tamrze wraz z jej dochodami. I teraz, kaplica w Połańcu wraz z jej dochodami. A potem jest wymieniona kaplica świętego Maurycego w Zawichoście i tak dalej, i tak dalej. To jest cały gigantyczny zestaw miejscowości, o których my czasami wspominamy, posługując się tym dokumentem właśnie dla Sandomierza. I tu jest ta pierwsza wzmianka.

Przyczynę tej nieprzyjaźni wielu naznaczają nieuwagę niektórych panów naszych, którzy wszędzie szukając pomocy i wszędzie w nagrodę obiecując koronę przez Mikołaja Prażmowskiego, sekretarza koronnego, uczynili mu nadzieję tronu po śmierci Jana Kazimierza. To jest polityka też i od niej nie uciekniemy niestety, ale też ciągle uczmy się na podstawie dawnych wydarzeń, jak postępować powinniśmy teraz. Rakoczy widząc, iż częścią jemu, częścią wielkiemu księciu moskiewskiemu, częścią domowi austriackiemu czynili nasi tęż samą obietnicę, Poczytał to sobie za krzywdę i postanowił zemścić się nad Polską, zwłaszcza gdy okoliczności, w których się znajdowała, czyniły mu nadzieję korzystania z nieładu i zamieszania.

Ta armia miała na celu zdławienie insurekcji, ale jednocześnie było wiadomo, że do wojsk, wcale nie tak licznych jeszcze wtedy Tadeusza Kościuszki, bo wcale to nie była armia masowa, że do tych wojsk chce dołączyć duży korpus generała Jana Grochowskiego. No i że będzie on dążył do tego, żeby połączyć się z wojskami Kościuszki. Dlatego też Kościuszko, kiedy po bitwie pod Racławicami postanowił szkolić wojsko, a jednocześnie czekać na ten moment, gdy przybędzie korpus Krochowskiego, wybrał to doskonałe miejsce do takiego przeczekania, do założenia obozu warownego, czyli naszą Winnicę, podobnie jak jego poprzednicy.