2022 rok - podsumowanie

Ciekawy więc taki motyw, niejedna zagadka, która się wiąże z Szydłowieckim w kontekście właśnie Opatowa. Nazywana w przeszłości Minerią Zajączkowską, Rudniki, Rudą Zajączkowską, Rudą Narodową lub Rządową. Stanowiła razem z okolicznymi wioskami dobra rządowe, wcześniej królewskie. Osada powstała prawdopodobnie w XIV wieku na gruntach wsi Zajączków. Chodzi o wierną rzekę. Kilkanaście lat temu pojawiła się tablica informacyjna z nazwą miejscowości Wierna Rzeka. I tak rzeczywiście postanowiono zrobić, chociaż z żalem chyba trzeba powiedzieć, że czasami te granice administracyjne są takie, że dzielą nam jakieś jednorodne organizmy, gdy mówimy np. o kwestiach osadniczych. I teraz sytuacja wygląda w ten sposób, że Wierna Rzeka, czyli miejscowość, już to jest wieś, sołectwo, która kiedyś się nazywała Ruda Zajączkowska, ale to była część tej Rudy Zajączkowskiej, czyli kolonia Ruda Zajączkowska.

Ona, gdy mówimy teraz o Rudzie Zajączkowskiej, czyli nie kolonii tylko o Rudzie Zajączkowskiej, należy do gminy Łopuszno. A ta część, która była kolonią, ale też była Ruda Zajączkowska, ta część należy do gminy Piekoszów. Więc troszeczkę te granice administracyjne tną nam. Taki organizm, który właściwie wymagałby jednolitego potraktowania. No ale ponieważ jest sołectwo, no więc być może na następnych tysiąc lat ustalono te zasady, granice nowe. Do tego się więc będziemy musieli odnosić, co kilkanaście lat temu ustalono. Czyli znowu te problemy z nazewnictwem, bo to wcześniej nie tylko Ruda, ale tu jeszcze wioska Wesoła nam wchodziła. To wszystko było rzeczywiście skomplikowane.

No ale teraz ustalono, raz na zawsze, że dawna kolonia, czyli część Rudy Zajączkowskiej, gdzie był dwór, gdzie był folwark, to jest niezwykle istotne z punktu widzenia właśnie powieści Stefana Żaromskiego, Wierna Rzeka. Ona się nazywa, ta część Wierna Rzeka, no i tu już nie mamy wątpliwości, chociaż te granice też są takie rozciągnięte i poszatkowane, że rzeczywiście czasami możemy myśleć, że jesteśmy w Wiernej Rzece, a wcale tak nie będzie. No więc tutaj troszeczkę mamy problemów, ale tym niemniej ta nazwa rzeczywiście jest wspaniała, no bo świadczy o tym, jak potężny jest wpływ literatury na rzeczywistość. Pod wpływem literatury zmieniliśmy bowiem to wszystko, co dotyczy ważnej części naszego regionu.

Więc od tego czwartego wydania, od 2025 roku, jest ta nazwa Klechda Domowa. I rzeczywiście to określenie Klechda Domowa doskonale oddaje charakter utworu, który jest przesiąknięty tą Wierną Rzeką. Gdzie nie otworzyć książkę, na zasadzie nawet przypadku, no to na takiej rozkładówce, czyli dwóch sąsiednich stronach, na pewno będzie opis Wiernej Rzeki albo Jakieś informacje, które dotyczą już samej wsi, wtedy Rudy Zajączkowskiej, no a dzisiaj, tak jak mówimy, Wiernej Rzeki. No więc też otwórzmy może i teraz, chociaż ja mam tutaj kilka zakładek w takich ważnych momentach i na zasadzie przypadku jedną z nich teraz poruszymy. No i jest, aha, no jest właśnie taki bardzo przejmujący moment, który wiąże się

Dlatego, że Wierna Rzeka pozwoliła przeżyć powstańcowi. Temu bohaterowi, który po bitwie pod Małogoszczem dostał się do Rudy Zajączkowskiej. Oczywiście coś się działo po drodze, no to pamiętamy te przejmujące sceny, ale rzeka pozwoliła mu przetrwać. Uratowała go, opłukała jego rany. Potem jest właśnie ten motyw, kiedy rzeka chroni dokumenty rządu narodowego, bo Hubert Olbromski był komisarzem rządu narodowego i w godzinie śmierci rzucił w nurt rzeki te najważniejsze dokumenty. A potem oczywiście Salomea Brynicka, czyli ta, która się zakochała w powstańcu, opiekując się nim, która była przekupiona przez matkę księżną, rzuca pieniądze, które matka wręczyła jej na zasadzie takiej, żeby to było pocieszenie w momencie rozstania.