Rozmowa z prof. Magdaleną Środą

Ja zajmuję tutaj taką pozycję Tomasza Polaka, byłego zakonnika, jak wiadomo, a teraz profesora na Uniwersytecie, Adama Mickiewicza, który, no nie będę głęboko wchodziła w tę jego teorię, ale to jest taka teoria, która oddziela tego Jezusa, który był po prostu rewolucjonistą moralnym w Jerozolimie od tego, co uczynił Zen. Święty Paweł i Konstantyn i Justynian, mianowicie kiedy to postawili na zmartwychwstanie i na tym zmartwychwstaniu zbudowali kościół, potęgę, władzę i tak dalej. No ale nie będę w to wnikać. Niepokoi mnie oczywiście Stawiszyński i jeszcze kilku innych panów, którzy widząc wokoło walące się wartości wracają do chrześcijaństwa jako takiego reziduum wartości.

Tak mi się wydaje, dużo ważnych wartości pojawiło się właśnie w oświeceniu, takie jak tolerancja czy samostanowienie, czy nawet pojęcie godności ludzkiej, to jest pojęcie kantowskie, oświeceniowe. Rozumiany jako taka wartość człowieczeństwa, nieprzechodnia i związana z prawami, bo Tomasz Zakwinu wyrażał to jednak inaczej, w sposób bardziej relatywny, zresztą kategoria bliźniego wcale nie jest ogólnoludzka, tylko zrelatywizowana do chrześcijan, ale to już tak na marginesie. Natomiast odpowiadając na Pana pytanie o Kościół, ja uważam, wie Pan, Że ludzie powinni przestać chodzić do kościoła, to znaczy to jest jedyny warunek. Już młodzi ludzie przestają chodzić na religię i przestają korzystać z sakramentów, czyli nie chrzczą się, no może chrzcić to się jeszcze chrzczą, ale nie biorą ślubów kościelnych i nie chrzczą być może swoich dzieci.

Przecież wie, że Bóg jest wszędzie. Bóg jest wszędzie, ale na pewno nie w Kościele. Nie sądzę, żeby ten Bóg opisywany przez Leszka Kołakowskiego, czy ten Bóg nawet świętego Augustyna, czy Tomasza Zakwinu, on mieszkał w Kościele. No, Tomasza Zakwinu to mieszka w tym Kościele, bo to Bóg waleczny i Bóg władzy. To są dwie bardzo różne sprawy. Szanując czas Pani Profesor, na koniec jeszcze zapytam w ramach tej edukacji również moich słuchaczy, gdyby nie zapoznali z pojęciem gender, tak w kilku słowach, czym jest, o co chodzi? Co to za magiczne słowo, które tak przeraża całe rzesze? Wie pan co, słowo gender oznacza płeć kulturową i tak naprawdę zostało wprowadzone do szerokiego obiegu przez Margaret Mead i Simone de Beauvoir.

Drugie polega na tym, że stosując kategorię gender w obrębie różnych nauk możemy wykryć mizoginizm, seksizm, patriarchalizm różnych tekstów. Proszę zwrócić uwagę, jak się czyta na przykład Arystotelesa, Kanta, Tomasza Zakwinu, Freuda, Hegla, kogo pan chce? Do XX wieku to kategoria człowiek, obywatel, podmiot, praw, tak naprawdę jest kategorią reprezentowaną przez mężczyznę i do tego białego mężczyznę, a więc nie jest tak uniwersalna, jak się wydawało twórcom, którzy po prostu nie widzieli kobiet, a było to w czasach, kiedy kobiety były milczące, nie miały głosu, nie mogły pisać. Natomiast to jest jedna sprawa, robi się gender studies, Opowiem taką anegdotę, że kiedy w Polsce powstały Gender Studies, ja byłam jedną z jej inicjatorek i pamiętam też, że po udanej wizycie u rektora, który dał zgodę na powstanie takich studiów, udałyśmy się gdzieś do restauracji