Wielka wojna północna. Początek końca Rzeczpospolitej

Bo tu nieoczekiwanie znów. Pojawia się postać też chyba słabo przez nas kojarzona, no bo Waleziusz wiedzą wszyscy kim był, co się stało z jego polską koroną i jak się zachował. Natomiast książę Conti, no postać kompletnie nierozpoznawalna, a dosyć istotna jak się okazuje. Tak. Śmierć Jana III odpożyła, jak pisał jeden z najważniejszych historyków polskich dziejów nowożytnych, Władysław Konopczyński, najdłuższe i najniemoralniejsze bezkrólewie w dziejach polskich, Do polskiego tronu zgłosiło się wielu kandydatów, m.in. wspomniany przez pana książę Conti, ale także wielu niemieckich książąt. Trwała rywalizacja, ostra walka polityczna pomiędzy stronnictwami. Właściwie zapomniano już o kandydaturze synów zmarłego monarchy, jak o Jakubie i Konstantym Sobieskich.

To przypomnimy sobie, że lada moment, czy spodziewano się w całej Europie, że lada moment wybuchnie wojna o sukcesję hiszpańską. Spodziewano się śmierci, bezdzietnej śmierci króla hiszpańskiego i spodziewano się, że Hiszpania stanie się teatrem wojny pomiędzy Francją właśnie i Austrią, dlatego że przedstawiciele obu tych państw do sukcesji hiszpańskiej chcieli zgłosić swoje prawa. A książę Conti był z kolei, możemy tak powiedzieć, wystawiony przez dwór francuski. Książę Conti był wystawiony przez dwór francuski, tak jest. Gdy spojrzymy jeszcze na mapę Europy, to zobaczymy, że na południowo-wschodnich jej krańcach toczyła się kolejna walka pomiędzy Ligą Świętą a Imperium Osmańskim. Ta, która zapoczątkowana została oblężeniem Wiednia i sławnym zwycięstwem Jana III, który odparł Turków właśnie spod austriackiej stolicy.

Udało się odzyskać te tereny, które Turcy wcześniej zajęli, które wcześniej okupowali, m.in. Kamieniec Podolski. No ale pojawiają się takie głosy mówiące o tym, że te ambitne plany Sasa, no właśnie wykrojenia sobie czegoś z imperium osmańskiego, one też były torpedowane przez magneterię, która nie chciała na zbyt dużej wiktorii Sasa, bo bała się wzmocnienia jego władzy. Magnateria na samym początku panowania Augusta II, no właśnie, podzieliła się na dwa obozy. Część sprzyjała kandydatowi francuskiemu, księciu Contiemu. Na czele tego stronnictwa stał między innymi, że stał prymas Michał Radziejowski. I oczywiście ta część szlachty po prostu nie chciała Sasa. Ta, która Sasa popierała, oczywiście nie chciała nadmiernego zwiększenia jego władzy.

Czyli część była bardzo przeciw, a część trochę przeciw. W pewnym uproszczeniu można byłoby tak powiedzieć. Natomiast, co dla nas jest istotne, ta elekcja po śmierci Jana III, czy to bezkrólewie po śmierci Jana III, przyniosło rozdwojenie elekcji, prawda? Część szlachty wybrała Contiego, część szlachty wybrała Augusta II. Polsce potrzebne było uspokojenie. Tymczasem toczyła się, o czym już powiedziałem, ta wojna, prawda, z Turcją, której Polska brała udział, a zaraz Miała rozpocząć się wojna ze Szwecją, którą August II Polskę chciał wciągnąć, a zatem nie było tej przestrzeni na uspokojenie. Co więcej, te podziały w polskim społeczeństwie szlacheckim dalej się pogłębiały. No i teraz dochodzimy do najważniejszej kwestii, czyli tego dlaczego i po co, i z czyjej inspiracji wybuchła Wielka wojna północna,