Małgorzata Sawicka "Zacny żywot marszałka Mikołaja"

Ale on jest winowajcą, on jest sprawcą tego, że tutaj się przodkowie siennickich znaleźli. Przyjęli swoje nazwisko od rzeki Siennicy, która tutaj płynie w okolicy. Nad tą rzeką Siennicą są liczne miejscowości o nazwie Siennica. Siennica Różana, Siennica Królewska Mała, Siennica Królewska Duża i Siennica Nadolna. W tej Siennicy Nadolnej, zwanej wówczas Wierzbięcką, mieszkał sobie Jan zwany Wierzbięta, ale nie było to nazwisko, to był przydomek. Jego syn Jan... Żył w takich czasach, kiedy zaczęła się moda na przyjmowanie nazwisk.

Życie Mikołaja Sienickiego przypada na Złoty Wiek, to jest wiek XVI, głównie za czasów panowania Zygmunta Augusta. Są to czasy bardzo ciekawe dla badaczy historii, dlatego że wtedy kształtowała się demokracja szlachecka. Był to czas, gdy do Rzeczypospolitej zawitała reformacja i był to czas, gdy pojawiały się publikacje na temat poczciwego, dobrego życia i na temat naprawy Rzeczypospolitej. Takim pisarzem politycznym, który zwracał uwagę na to, by Rzeczpospolita zmieniła się, zmieniła się na lepsze, był Jan Frycz Modrzewski. Mikołaj Sienicki również nawiązał wiele znajomości podczas swojej służby parlamentarnej.

I to nie tylko z posłami innych regionów, którzy zresztą darzyli go wielkim zaufaniem i wielkim szacunkiem, bo... aż dziewięć razy wybierany był na marszałka koła poselskiego. To się nie zdarzyło nigdy w historii Polski, aby jeden poseł dzierżył funkcję marszałka koła poselskiego aż dziewięć razy. Spośród najbardziej znanych parlamentarzystów Mikołaj Sienicki utrzymywał kontakty i współpracował chociażby z Hieronimem Ossolińskim, ze Stanisławem Szafrańcem, ale też z Janem Zamojskim, który był od Sienickiego młodszy, więc uczył się od Sienickiego pracy parlamentarnej do sztuki oratorskiej.

A Jan Zamojski najbardziej znany jest z tego, że założył miasto Zamość. a w nim Akademię Zamojską. Stał się też bardzo, bardzo zamożnym człowiekiem. Tymczasem Mikołaj Sienicki pozostał skromnym szlachcicem, skromnym ziemianinem, który ze służby Rzeczpospolitej nie czerpał korzyści. Po prostu jej służył bezinteresownie, z przekonania, że należy być zaangażowanym w sprawy publiczne i że dobro Rzeczpospolitej jest najwyższym dobrem. a rozwijała się również i kultura polska. Był to przecież czas, gdy działał Jan Kochanowski, Mikołaj Rej.

Panowie byli często w polu. I kobiety kierowały obroną takiego zameczku. I dawały radę. Po prostu Tatarzy nie mieli czasu, żeby zbyt długo oblegać taki zameczek, bo zbliżały się wojska koronne, więc oni już ze swoim jasyrem i łupami szybko się ewakuowali. I teraz tak, tu mieszkał w pewnym oddaleniu od tego kościoła, I w jeszcze większym oddaleniu od wioski. Ale miał tu kontrolę nad całą okolicą. I na okolicznych ziemiach, na tych polach hodował pszenicę, bo pszenicę się wtedy łatwo sprzedawało zamorskim kupcom. Tylko trzeba ją było tutaj w Bończy załadować na wozy, ciągnięte przez woły.

Jeden ten list przewozowy i dwa listy do Jana Zamojskiego, gdzie Mikołaj prosi o protekcję dla syna. Na forum Sejmu bardzo apelował Mikołaj Sienicki podczas swoich przemówień o to, aby wszyscy przestrzegali polskiego prawa. Wszyscy, a więc i dostojnicy, i król. A teraz może przeczytam taki fragment ze znamiennej mowy Mikołaja Sienickiego, w której to mowie wykładał wszystkim obecnym na Sejmie Krakowskim, czym zajmuje się ruch egzekucyjny, który miał liczne postulaty na prawe państwa, na prawy porządku prawnego.

Jest projekt takiej ławeczki, na której będzie siedział Rej i Sienicki Mikołaj. Zresztą w Krasnym Stawie udało się zrobić tablicę pamiątkową Mikołaja Sienickiego. Na jedynej w świecie ulicy Mikołaja Sienickiego. I taka postać doczekała się tylko jednej ulicy na całym świecie. Gdy jego znajomi, współpracownicy, jak na przykład Jan Zamoyski, czy Żółkiewski, czy właśnie Rej. Są wszystkim znani, mają swoje pomniki, mają dużo książek, a ten został zapomniany. Ja myślę, że jemu to została przyklejona taka łatka heretyka i że to mu trochę przeszkadza w tym, żeby go tak rozpropagować.