W co gra Rosja? | Z dystansu

Tak się nie stało. Potem poniedziałkowe spotkanie we Waszyngtonie. Tu wszyscy wstrzymywali oddech, czy nie skończy się tak, jak skończyło się to spotkanie w lutym. Na szczęście tak się nie stało. Natomiast okazało się, że tak w zasadzie z bardzo dużej chmury, w obu wypadkach spadło niewiele deszczu. Jeśli popatrzymy na wydarzenia ostatniego tygodnia, tak jak to zapowiedziałeś, to nagle się okazuje, że jesteśmy w tym samym miejscu, w którym byliśmy półtora tygodnia temu. Czyli Rosjanie stawiają twarde żądania, twarde warunki w stosunku do Ukrainy. Nie zmienili ich w zasadzie ani o literkę. Trump patrzy na to i nie ma odwagi podjąć decyzji, żeby może jednak Rosja zapłaciła za to, że to ona de facto jest głównym blokującym rozmowy pokojowe. Otóż jest kolejny taki raz, kiedy Rosja bardzo chętnie

Innymi słowy, spod tego czerwonego dywanu zaczęły wyłazić brudy pod niego zamieczone. Oczywiście, że tak, dlatego że znów, jeśli popatrzymy na protokół rozbieżności pomiędzy, tak jak to Rosjanie lubią mówić, kolektywnym Zachodem plus Ukraina i Rosją, to on się w zasadzie niewiele zmienił. Rosjanie oczekują ziemi. W zamian, w zasadzie za nic. To znaczy mówią, że oni chcą, żeby Ukraina oddała im cały obwód doniecki, czyli wycofała swoje siły z tego obwodu. Owszem, dzięki temu zgodzą się na zawieszenie broni czy zamrożenie tego konfliktu na obecnej linii kontaktowej. Dwa, żądają od Ukrainy, żeby stała się de facto państwem neutralnym, czyli nie przystąpiła do NATO. I mówią twarde nie w stosunku do tego, żeby na terytorium Ukrainy znalazły się zachodnie siły pokojowe.

Natomiast Rosjanie cały czas twardo mówią, to jest tylko początek. nadal wskazują na żądania z grudnia 2021 roku dotyczące wschodniej flanki NATO. Nadal mówią, że cała architektura bezpieczeństwa powinna być przeformułowana. Nadal mówią o tych zasadach niepodzielnego bezpieczeństwa, które się mają nijak do zasad OBWE, chociaż brzmią tak samo. To jest kwestia definicji, jak my definiujemy pokój, jak go definiują Rosjanie, jak my definiujemy niepodzielne bezpieczeństwo, jak go definiują Rosjanie. To od razu rozszyfrujmy ten rosyjski punkt widzenia. To znaczy, o co im tak naprawdę chodzi? Niepodzielne bezpieczeństwo w rosyjskiej optyce jest takim bezpieczeństwem, które sprawia, że sąsiedzi, przede wszystkim Rosji, nie mogą się uzbroić w taki sposób, aby zagrażało to państwu rosyjskiemu, ale to Rosja zdecyduje, co jej zagraża.

Wyobraźmy sobie, że jesteśmy sąsiadami, ty sobie, nie wiem, kupujesz jakiś tam środek obrony, nie wiem, gaz pieprzowy, ja twierdzę, że to już jest za dużo, bo mi to zagraża, chociaż na przykład mieszkam 5 kilometrów dalej i ty nie możesz już tego zrobić, albo możesz to najwyżej nosić malutki, a już dużego nie. To jest oczywiście pewne uproszczenie, ale jeśli wczytać się w to, czego Rosjanie oczekują, to jest dokładnie to. To znaczy oni podkreślają, że rozszerzenie NATO bezpośrednio godziło w ich poczucie bezpieczeństwa. Że zwiększanie obecności wojskowej na wschodniej flance godzi w ich poczucie bezpieczeństwa. Zbrojenia państw wschodniej flanki NATO godzą w ich poczucie bezpieczeństwa, czyli... Przypomnijmy całą tą rozgrywkę o umieszczeniu w Polsce i Rumunii baz obrony antyrakietowej. Teraz dostało się Finlandii, w wywiadzie, którego Ławrow we wtorek udzielił, bardzo mocno się przejechał po Finach i po tym, że wstąpili do sojuszu.

W optyce rosyjskiej to, że ktoś zwiększa swoje bezpieczeństwo, tak naprawdę narusza ich bezpieczeństwo. Co jest bzdurą w tym znaczeniu, że to, że ktoś zwiększa swoje bezpieczeństwo, to raczej chce się bronić. To znaczy stawiam sobie większy płot, a tobie się to nie podoba. Stwierdzasz, że mój płot to może być co najwyżej taki płoteczek na pół metra, który każdy może przekroczyć. I Rosjanie tym argumentem starają się walczyć. Co więcej, to co mnie się nie spodobało bardzo w wywiadzie Trumpa dla Fox News, kiedy Trump powiedział takie oto słowa, że on jakby rozumiał Związek Radziecki, ale rozumie też Rosję. w kwestiach tego, że NATO nie powinno podchodzić pod granicę. Tylko oto mamy sytuację, w której tej granicy z Rosją to jest ładnych prawie 2000 kilometrów, licząc sumarycznie granicę fińską, granicę naszą, a jakby doliczyć jeszcze granicę pomiędzy Stanami Zjednoczonymi i Alaską, a dalekim wschodem Rosji, albo na przykład jeszcze, jak niektórzy chcą, na dalekiej północy, tudzież w Arktyce,

to by się okazało, że w ogóle mamy bardzo dużo tej granicy z NATO i wcale NATO się nie przybliżało do tej Rosji. Teraz pytanie. Co dla Rosji oznaczałoby to, że Zachód miałby zaoferować Ukrainie gwarancje bezpieczeństwa porównywalne z artykułem 5 Traktatu Waszyngtońskiego? Czyli niejako faktyczna implementacja czegoś, co formalnie ma nie nastąpić. Oni do pewnych rzeczy podchodzą tylko i wyłącznie przez pryzmat swoich obaw, bo tak uczciwie, gdybyśmy sobie popatrzyli na to, co państwa sojuszu zrobiły od lutego 22 roku i przeczytali literalnie artykuł 5 Traktatu Północnoatlantyckiego, by się okazało, że w zasadzie, poza wysłaniem sił zbrojnych, ta pomoc wyczerpuje znamiona artykułu 5.

Chyba jedno jedyne, na co Rosjanie stawiają i pokazują, to to, że jakiekolwiek działania zbrojne oznaczałyby zaangażowanie państw natowskich. Tylko, że znów państwa zachodnie, zwłaszcza Trump, zamiast odbić piłeczkę i powiedzieć, ok, będzie ten kontyngent pokojowy, o ile wy nie zaczniecie niczego, to my też nie będziemy robić niczego, więc jakby nie ma obaw, że ktoś kogoś zaatakuje i z tego rozpęta się trzecia wojna światowa. Rosjanie jakby tego w ogóle nie widzą, niestety nie widzą tego też państwa zachodnie i nie potrafią tego argumentu w stosunku do Rosjan użyć. No i teraz jestem bardzo ciekawa, czy w końcu Trump się zirytuje, czy jednak mimo wszystko się zdystansuje i powie, okej, to już jest zabawa europejska, państwa europejskie powinny z tą sytuacją jakoś sobie poradzić. W nocy naszego czasu opublikował taki bardzo ciekawy wpis, z którego wynika, że może nawet rozważa dostarczenie Ukrainie broni, która pozwoliłaby jeszcze skuteczniej i jeszcze głębiej atakować terytorium Rosji, bo tam rozważa o tym, że nie sposób wygrać wojny bez atakowania kraju agresora.

Natomiast nie oznacza to, że tak naprawdę wspieramy państwo ukraińskie, bo tutaj... Znów wracając na chwilę do Ukrainy, widać, że państwo ukraińskie ma szereg problemów. Ma problemy związane z funkcjonowaniem gospodarki, społeczeństwa. No trudno się dziwić, to jest 3,5 roku trwających działań zbrojnych, bardzo dużego obciążenia fizycznego, psychicznego społeczeństwa ukraińskiego. I to jest pewnie ten czynnik znowu, na który bardzo liczą Rosjanie, że zamęczą w cudzysłowie już Ukraińców, którzy na przykład za rok stwierdzą, że okej, już zgódźmy się na wszystko, byleby się to skończyło. I tak mamy pewną różnicę, jeżeli chodzi o Ukrainę, bo podejrzewam, że gdybyśmy patrzyli na to rok, dwa lata temu, to nie byłoby już takiej zgody, że okej, oddajmy terytorium, ale w zamian za realne gwarancje bezpieczeństwa.

Ale nie w taki sposób, jaki mogłaby odczuwać, gdyby tamte państwa nie pomagały Rosji w ich obchodzeniu. Ma to kluczowe znaczenie. Oczywiście Chiny cały czas mówią, że tak jak najbardziej są za pokojem, tak jak najbardziej chcą, żeby ten konflikt się zakończył. I myślę, że nawet mówią to szczerze, bo też z ich perspektywy powiedzmy, że wojna w Ukrainie utrudnia robienie biznesów z państwami europejskimi. Natomiast nie zmienia to ich postawy co do tego, że tu prezentujemy antyzachodni front. I w ogóle to spotkanie szanghajskiej organizacji współpracy to będzie preludium do świętowania w Pekinie zakończenia II wojny światowej na Pacyfiku, a to jest początek września. Zapewne, tak jak widzieliśmy obrazki 9 maja z Moskwy, kiedy Xi był gościem honorowym, wcale bym nie była zaskoczona, gdyby Putin był gościem honorowym na obchodach chińskich.

I to nie jest rzecz, która się nie zdarza. Zdarza się to bardzo często, zwłaszcza raportuje to Białoruś, uwaga, sojusznik państwa rosyjskiego. Być może są lepsi w wyłapywaniu szachadów, bo wiedzą o tych atakach i wiedzą, że to będzie leciało. Myśmy tego nie wiedzieli. A statystyka robi swoje, bo przecież trzeba powiedzieć, że te miesiące letnie to jest dramatyczny wzrost w ogóle ilości środków napadu powietrznego wykorzystywanych. Oczywiście i tak uczciwie mówiąc, aż jestem zaskoczona, że po takim okresie, a przecież od czerwca mamy bardzo dużą liczbę dronów, którą Rosja używa. Przyznam ci się, że ja też jestem zaskoczony, że jeszcze do tej pory nic, do tego momentu do nas nie wleciało. Natomiast smutne dla mnie jest to... że mamy sytuację na wschodniej granicy, jaką mamy, bo teraz zostawiając na chwilę na boku Ukrainę i wojnę, drony są czymś powszednim na pasie granicznym.

Od dronów przemytniczych, po drony rozpoznawcze i drony, które są codziennością. I teraz ja się ciągle zastanawiam, jak to jest... że my bardzo mało jesteśmy reaktywni w stosunku do tych dronów. I kolejna rzecz to jest komunikacja strategiczna, bo znów to, że Szachet mógł wlecieć, jakby zakładali chyba wszyscy i to do tego nie ma nigdy wątpliwości i chyba zero zaskoczenia. Natomiast ja bym chciała, żeby komunikat był następujący. Tak, śledziliśmy trajektorię tego bezzałogowego statku powietrznego. Tak, uznaliśmy, że ponieważ leci w pole kukurydzę, to lepiej, żeby w tym polu się rozwalił, niż my go będziemy zastrzeliwać i diabli wiedzą, dokąd polecą odłamki. I to byłby taki komunikat, który chyba wszyscy byśmy z radością przyjęli w zasadzie, w sensie nie z radością dotyczącą tego, że nam coś wleciało, natomiast z przeświadczeniem, że wszystko było pod kontrolą.

dlaczego wykrywanie dronów, takich jak ten, który wleciał do Polski, jest tak trudne. Rozmawiamy tutaj na terenie 23. Bazy Lotnictwa Taktycznego w Mińsku Mazowieckim i o tym, co tutaj się dzieje, będziemy rozmawiać za chwilę. Natomiast korzystając z tej możliwości rozmowy z panem, kolejnej zresztą w podcaście Polityki Insight, nie mogę nie zapytać o to, co dzieje się, czy też działo się zupełnie niedawno w polskiej przestrzeni powietrznej, mianowicie kolejne wtargnięcie obiektu ze wschodu. Kolokwialnie mówimy o tym obiekcie dron. To był duży dron wojskowy, to już jest pewne. Targnięcie dało nam wiele do myślenia i myślę, że podstawowy wniosek, jaki wpłynie z tego, to ten kierunek, którym idziemy, jeżeli budujemy nasz system obrony powietrznej, wielowarstwowy, wielosensorowy, ma sens. Tylko niestety potrzebujemy jeszcze trochę czasu, żeby on osiągnął pełną gotowość operacyjną.

Radary były tak budowane, że wolą obiekty, które latają być może nisko i być może mają niską skuteczną powierzchnię wykrycia czy odbicia, ale jednak latają szybko i efekt Dopplera jest widoczny. Tutaj był ten problem. Czyli pociski manewrujące na przykład. Tak, pociski manewrujące bardziej, pociski manewrujące lub samoloty taktyczne. Natomiast nie lubią tych obiektów o niskiej SPO i jednocześnie o małej prędkości. To jest doświadczenie z Ukrainy. System aktywnych sensorów, on musi być uzupełniony na przykład od detektory dźwięku. lub też o radiolokację pasywną. Więc to musi być naprawdę system, który jest taki wielopoziomowy, wielosensorowy i co więcej, to co budujemy musi się, przepraszam za słowo, ale dogadywać z resztą rodzajów sił zbrojnych. Czyli wszyscy gracze na polu walki muszą dostawać tą informację. I naprawdę to podejście powinno iść w tym kierunku i też ja tak myślę sobie po wczorajszym zdarzeniu o kwestii naszych priorytetów.

ponieważ my bardzo dużo mówimy w ramach Tarczy Wschód o tej zaporze inżynieryjno-przeciwczołgowej. Natomiast jest pytanie, czy w pierwszym priorytecie nie powinniśmy budować właśnie systemu wykrywania, ostrzegania i ewentualnych efektorów przeciwko tego typu obiektom, jak wczoraj mieliśmy w Polsce, a dopiero potem budować, przeznaczać pieniądze na te zapory i rozbudowę inżynieryjnego terenu. A jakie my w tej chwili mamy tak naprawdę zdolności antydronowe? Albo jakiego rodzaju systemy moglibyśmy aktywnie wykorzystać w obronie właśnie przeciwko takim zagrożeniu? Mamy zdolności antydronowe, natomiast problem jest taki, że one mają charakter punktowy, więc trudno nasycić tak długą granicę, zarówno z obwodem królewieckim, jak i z Białorusią, odpowiednią ilością sensorów. I to jest ten problem, z którym my się w tej chwili borykamy. To nastąpi i koncepcje mamy rzeczywiście idące w tym kierunku, natomiast na dziś jest ich po prostu zbyt mało.

Te dźwięki, które tutaj do nas docierają, to jest niemiecki oddział zabezpieczenia z psami, który towarzyszy niemieckiemu pododdziałowi lotniczemu. Jest tutaj pięć samolotów Eurofighter i można powiedzieć, że to jest misja historyczna, bo zdaje się, że po raz pierwszy gościmy Niemców, niemiecki komponent lotniczy w ramach sił NATO. Rzeczywiście to jest pierwszy raz i też wizyta dowódcy generała Neumanna, to jest jego pierwsza wizyta zagraniczna jako dowódcy sił powietrznych, bo on został wyznaczony bardzo niedawno, 30 dni temu. Więc wizytował dzisiaj komponent patriotów, który jest w Rzeszowie w ramach obrony powietrznej. No i przyleciał tutaj do Mińska Mazowieckiego, żeby zobaczyć to, co się dzieje na Eurofighterach. Mieliśmy bardzo ciekawe spotkanie bilateralne. Mamy bardzo podobną percepcję, jeżeli chodzi o zagrożenia. Bardzo podobną percepcję, jeżeli chodzi o rolę sił powietrznych w zwalczaniu tego typu zagrożeń w zadaniach operacyjnych.

I mamy też fajne pomysły na współpracę w przyszłości, które mam nadzieję, że się szybko ziszczą. To ponieważ jesteśmy partnerami w sojuszu i dobrze wiemy, że nasz potencjalny przeciwnik gra... na te rozłamy, jeżeli chodzi o wielonarodowość sojuszu, o wielość interesów wewnątrz sojuszu. Natomiast my absolutnie nie możemy tego pokazywać. My to, co możemy pokazywać, to wyłącznie jedność, solidarność i wzajemną współpracę. Ale park sprzętowy jest nieco inny. Oczywiście Niemcy będą kupować F-35, podobnie jak Polska, natomiast posługują się lotnictwem myśliwskim innymi samolotami. Niemcy przeszli na te samoloty, które widzimy dzisiaj w misku mazowieckim NCEF 2000 Eurofighter. One są w bardzo różnych wersjach, ponieważ to jest trochę też problem, z którym my się borykamy przy niektórych platformach, że one były dostarczane w długim okresie czasu, w bardzo różnych wersjach, standardach wyposażenia.