CEL? ZNISZCZYĆ USA. SOJUSZ ROSJA I CHINY. ZERO ILUZJI I ZAUFANIA

Partnerem odcinka jest to ANDA TMS Brokers, dom maklerski oferujący prawie 4000 instrumentów, w tym akcje, ETF-y, kontrakty CFD. Broker oferuje promocyjne oprocentowanie wolnych środków na rachunku, można uzyskać nawet 7% w skali roku. Obowiązują warunki? Dowiedz się więcej klikając link w opisie odcinka. Dzień dobry. Kłaniam się Państwu razem z profesorem Łukaszem Gackiem z Uniwersytetu Jagiellońskiego, z którym dzisiaj będziemy wieńczyć cykl historii relacji między Chinami i Rosją. To już nasze szóste spotkanie i ostatnie w tym konkretnym temacie. Natomiast agenda bogata, że aż się w oczach mieni.

Mam nadzieję, że uda nam się bardzo precyzyjnie nakreślić, czym są dzisiaj relacje na linii Pekin-Moskwa. Cześć Łukasz, kłaniam się. Powiedz w trzech zdaniach, jak ty się na to zapatrujesz, bo chyba dzisiaj dociśniemy pedał gazu do podłogi. Chyba tak. Witaj Pawle, witam wszystkich słuchaczy. Rzeczywiście ostatnie spotkanie trochę sentymentalnie się zrobiło. To była długa podróż. Dzisiaj ją finalizujemy i zakończymy na analizie bieżących wydarzeń, bo taką cezurę czasową, jaką sobie tutaj przyjęliśmy, to rok 2012 i dobrniemy do Myślę, bieżących wydarzeń 2012 nie będzie tutaj z zaskoczeniem, biorąc pod uwagę fakt, że do władzy w Chinach dochodzi Xi Jinping i Federacji Rosyjskiej ponownie, że tak powiem, Władimir Putin.

Natomiast, no właśnie, mam nadzieję, że uchylisz rąbka tajemnicy Łukaszu w tym, No i też może właśnie poprzez ukazanie tej zmienności w dynamice relacji na linii Pekin-Moskwa od wspomnianego przejścia 2012 roku, no właśnie, do dnia dzisiejszego, do końcówki marca roku 2026. Odważyłbyś się wskazać kluczowe momenty od 2013 roku po wojnę na Ukrainie, które unęły na to stopniowe przekształcanie się partnerstwa między oboma państwami. Chyba jeden z najważniejszych układów geopolitycznych, jeżeli nie ostatniego ćwierćwiecza, to na pewno ostatniej dekady. Jak się na to zapatrujesz, Łukaszu?

No dobrze Łukasz, ale no właśnie, bo można byłoby przyjąć za dobrą monetę, że relacje między Chinami i Rosją są bardzo dobre, wręcz doskonałe, zresztą można o tym przeczytać. Nie wiem jak w chińskich mediach i w chińskich think tankach, w rosyjskich widać, że Rosja traktuje Chiny w sposób bardzo poważny, aczkolwiek I tamtejsi eksperci, kremlinocentryczni, zwracają uwagę, że ta relacja przybrała charakter niebezpieczny z punktu widzenia Rosji. Nie są to komunikaty wprost, ale między wierszami można bardzo łatwo wyczytać taki kontekst, dlatego porządkując.

Wagi, ciężar tych dwóch mocarstw. No wydaje mi się, że Chiny górą, ale gdybyś mógł to bardziej doprecyzować, żebyśmy właśnie wyszli ze sloganów, a skupili się na faktycznym stanie rzeczy. Przyznam się szczerze, że nie przepadam, wręcz nie znoszę tego określenia junior partner, bo to rzeczywiście jest określenie, które funkcjonuje w mainstreamie, w publicystyce. Czyli nie zawiodła mnie intuicja Łukaszu. Powiedziałbym tak, jeśli miałbym ująć to najkrócej, to powiedziałbym, że to jest realne partnerstwo strategiczne, ale ono nie jest zbudowane na równości, To nie ulega wątpliwości, ale tylko na komplementarności funkcji.

Wielubiegunowy, aczkolwiek nie lubię też tego stwierdzenia, bo nie mamy wielu biegunów, tylko wiele ośrodków odniesienia. A Łukasza, przepraszam, gdybym ci zadał pytanie, czy świat jest dzisiaj wielobiegunowy, czy bezbiegunowy? Ani to, ani to. W świecie są zawsze dwa bieguny. Powiedziałbym, że świat przypomina raczej układ z wieloma punktami odniesienia. Zatem nie ma ani jednobiegunowego, ani wielobiegunowego. Zatem wracając do tego zagadnienia, ten element narracji też zyskuje tutaj na znaczeniu. Pekin patrzy na Rosję inaczej niż często zakłada to zachodnia debata.

A jeśli chodzi o ostatnie lata, okazuje się, że pomiędzy 2019 a 2023 ten udział wzrósł do około 77%. Zatem widzimy wzrost znaczenia Rosji także w tym obszarze. Rosja dostarczała Chinom m.in. nowoczesne samoloty bojowe, systemy obrony powietrznej, technologie rakietowe. Zatem to niewątpliwie duża wartość dodana z punktu widzenia samych Chin. Jednym z najważniejszych kontraktów w ciągu ostatniej dekady była choćby sprzedaż samolotów myśliwskich Sukhoi 35 czy systemów przeciwlotniczych S-4 Names mentioned. Łukasz Gacki, Uniwersytet Jagielloński, Paweł Jaskuła, Instytut Boyma.

Zatem mamy tu do czynienia trochę z innym sposobem ujęcia, z innym sposobem myślenia. I tu myślę, że warto postawić kropkę, bo co nam przyniesie przyszłość, trudno przewidzieć. Natomiast myślę, że będziemy jej się bacznie przyglądać, bo tak jak Łukaszu wspomniałeś, to strategiczne partnerstwo między Rosją a Chinami w tym roku będzie miało swoje 25-lecie. Bodajże w wakacje, tak? Dobrze kojarzę? W sierpień? W czerwcu zostało podpisane pierwsze partnerstwo strategiczne w 2021 roku, a w 2021 celebrowane było dwudziestolecie.

Tak jest. No jak widzimy, jak tutaj to dzisiaj pięknie nam profesor Łukasz Gacek omówił, zdaje się, że końca nie widać tego partnerstwa, raczej należy się spodziewać, że będzie ono przyjmowało swoje kolejne wcielenia i będzie się raczej rozwijało, no bo też tak jakby zostało Bardzo ciekawie to przez Ciebie Łukaszu zakreślone. Chiny mają swoje realne interesy. Po pierwsze, żeby z Rosją współpracować i też żeby Rosję utrzymywać przy życiu, żeby dzięki temu budować swoją strefę buforową i strefę bezpieczeństwa. Na sam koniec Chciałbym tutaj jeszcze raz pokazać książkę Łukasza, Nowy Wspaniały Świat, którą bardzo wszystkim naszym słuchaczom polecam z tego tytułu, że jest ona poświęcona właśnie wizji tego, jak może wyglądać Nowy Ład Światowy bardziej pod egidą Chin, niż pod egidą państw zachodnich i właśnie pokazanie tego takiego

Stopniowego przejścia, stopniowej transformacji, która jest bliższa celom i bliższej dałom chińskim, z wyłączeniem tego takiego narowistego, rosyjskiego elementu rewolucyjnego. Także też mi się wydaje, że bardzo ciekawie ta książka egzemplifikuje ten chiński paradygmat i tą chińską perspektywę na to, jak świat powinien wyglądać Także uprzejmie Tobie Łukaszu dziękuję za tą pasjonującą podróż przez historię relacji chińsko-rosyjskich. Zaczęliśmy w Nerczyńsku, zakończyliśmy w gruncie rzeczy nie wiem gdzie, no ale chyba już tak na piku ładu globalnego. Także zmiany ogromne, 350 lat za nami.