Makau. Sekrety światowej stolicy hazardu

Chin, Makau i tam zaczyna się ta eksploracja. Przy czym Portugalczycy tak naprawdę dopiero po kilkudziesięciu latach zyskują pozwolenie na osiedlenie się tam i założenie kolonii. Chociaż to też, będziemy pewnie o tym mówić, to nie jest kolonia sensu stricte. W każdym razie dopiero w latach 50. XVI wieku zaczynają swoją działalność tam. W 1887 roku podpisano układ, w wyniku którego Portugalia weszła w posiadanie całego Makau. W efekcie stało się pierwszą kolonią w Chinach, europejską. Tak, aczkolwiek ja nie wiem, czy Ty, Tomku, ze mną się zgodzisz. Ja się zastanawiałam nad tym, czy my możemy mówić o tym, czy to jest de facto kolonia. Dlatego, że jeżeli spojrzymy na rys historyczny, to Portugalczycy przez kilkaset lat musieli płacić za dzierżawę Chiną.

Czyli w momencie, jeżeli spojrzymy na inne kolonie, na przykład kolonie hiszpańskie, które były zdobywane siłą, czy nawet kolonie brytyjskie zdobywane siłą, tak jak mówiliśmy o powstaniu Hongkongu, to tutaj Portugalczycy za możliwość przebywania na terenach chińskich płacili dzierżawę. Więc nie wiem, czy to jest taka stricte kolonia. Ja generalnie mówię, że to kolonia nie była. Przynajmniej przez ponad 300 lat nie było to kolonia. Był to teren zamorski Portugalii. I używam takiego określenia, które mi się wydaje najlepiej oddaje to, czym tak naprawdę Makau było dla Portugalii i dla Chin. Czyli enklawa handlowa. To było nic innego jak takie miejsce na ziemi, kawałeczek ziemi niewielki, około 25 km2 wówczas, sam Cypelek, półwysep Makau.

I to była enklawa, gdzie Portugalczycy mogli stacjonować, mogli budować swoje domy, mieszkania trwałe, mogli tam także administrować. Ale obszar ten ciągle należał do Chin. W związku z tym sensu stricto nie była to kolonia. Oni płacili około 20 kilogramów złota rocznie i działo się tak aż do roku 1848. Przez ponad 300 lat Portugalczycy płacili Chinom czynsz za użytkowanie Makau. I tak naprawdę w 1849 roku tak zupełnie spontanicznie i właściwie bez żadnej przyczyny jednokrotnie przestali płacić ten czynsz. I teraz ciekawa sytuacja miała miejsce. W 1974 roku, jak wiemy, Portugalia, która boryka się z ogromnymi problemami wewnętrznymi, ma miejsce rewolucja goździków, postanawiają Portugalczycy oddać Chinom kolonie.

Tak po prostu. I tu ciekawa reakcja Chin. Chińczycy przyjmują to ze stoickim spokojem, Informując Portugalię, że jak na razie to oni nie są zainteresowani przyjęciem. Oni wrócą do tego tematu potem. Więc to jest ewenement na skalę światową, prawda? Że były powiedzmy kolonizator czy użytkownik chciał przekazać tę ziemię z powrotem. Jak to w przypadku też innych zamorskich swoich posiadłości. Tak, tak, bo to był akurat moment, kiedy tam oni sobie regulowali tę całą politykę kolonialną i co ciekawe, dzieje się to dopiero mniej więcej w tym samym czasie, kiedy dochodzi do regulacji z Hongkongiem, to wtedy dopiero, czyli wiele, wiele lat później, również regulują stosunki pomiędzy Portugalią a Chinami, jak chodzi o Makau.

Tego wyróżnienia tam aż w czterech kategoriach przy Makau. Właśnie między innymi mówili o tej spójności, że to nie jest jakaś enklawa europejska, która nagle pojawiła się ni stąd, ni zawąd w Azji, tylko że przez te 450 lat wytworzyła się zupełnie odrębna, nowa, unikalna kultura, architektura, kuchnia, język. Zabytkowe centrum Makau zostało wpisane na listę UNESCO w 2005 roku, stając się 31. obiektem światowego dziedzictwa na terenie Chin. O przeszłości kolonialnej pamiętają liczne kościoły i fortyfikacje na terenie miasta. Najbardziej spektakularny jest fasada, synkretyczna fasada, bo tyle tylko zostało po kościele św. Pawła, ale to już Tomku oddaję Tobie głos, bo Ty znasz każdy detal tej fasady.

Także mamy takie elementy, które wpływają na poprawienie militarnych właściwości Makau, czyli mamy tutaj na przykład fortecę Fortaleza de la Monte, albo mamy także twierdzę na tym wzgórzu Gija. To wszystko się znajduje w bardzo, bardzo bliskiej odległości od siebie i bliskiej odległości od morza. W końcu mamy coś takiego jak cmentarz protestancki kolonialny. Makau samo w sobie należało do katolików, ale protestanci również przypływali z takich krajów jak chociażby Niemcy, z takich krajów jak chociażby Holandia albo Anglia. Dlatego też mamy cmentarz protestancki. I to wszystko tworzy ten bardzo ciekawy historyczny układ samego centrum Makau. I tak doszliśmy do katedry św. Pawła, to pozostałość po barokowej katedrze.

Dostaje monopol na kasyna w Makau i on od 1962 roku aż praktycznie do roku 2002 był główną osobą, która zarządzała kasynami i tym wielkim biznesem. Było to tak intratne zajęcie, że Portugalczycy czerpali około 60-70, niektórzy mówią nawet 80% przychodów swojego budżetu kolonii Makau właśnie z tego biznesu kasynowego. W szczytowym momencie jego przedsiębiorstwa zatrudniały niemal jedną czwartą wszystkich pracowników w Makau, ale z nim są związane kontrowersje i nie chodzi tylko o wpisy w archiwach Epsteina. To jest taka dosyć ciekawa sprawa, dlatego że zacznijmy od tego, że Stanley Ho miał cztery żony.

Niekoniecznie jako klienci hotelu, jako... Absolutnie nie. No nie, ale jako potencjalni klienci kasyna. Potencjalni. Jak najbardziej. Także można przyjechać i pomiędzy hotelami najlepiej podróżować właśnie tymi bezpłatnymi autobusami. Można przemieszczać się pomiędzy półwyspem Makau, a tą częścią nowoczesnego Makau, który się nazywa Kotaj. Kotaj. Tajpa i Kolon. Tajpa i Kolon to są dwie wyspy. I z dwóch pierwszych liter tych dwóch wysp stworzono Kotaj. Pomiędzy tymi wyspami usypano sztuczny ląd i na tym płaskim sztucznym lądzie właśnie zaczęto budować Te wielkie resorty, które już przegoniły Las Vegas. Most Hongkong, Zhuhai, Makau. To najdłuższy morski most świata.