Raport na dziś - 5 listopada 2025

Chucka Schumera. Jeffreys swojego poparcia udzielił, Schumer do końca nie. Więc czy ten program uda się mam daniemu zrealizować i na ile uda się go zrealizować, to jest ogromna zagadka, a trzeba pamiętać o tym, że... To, co Mamdani będzie robił w Nowym Jorku, będzie pod niebywale skrupulatną obserwacją. Prezydent Trump już mówi o tym, że komunista będzie rządził jego ukochanym miastem, bo w podobne tony uderzają inni republikanie. I tak naprawdę Mamdani będzie dla Republikanów nie tylko jedną z twarzy Partii Demokratycznej w kontekście nadchodzących chociażby w 2026 roku wyborów, ale też jednym z głównych celów ich kampanii będą się starali przedstawić Partię Demokratyczną właśnie jako partię komunistów, radykałów lewicowych z wielkich miast i w tym wypadku każde potknięcie Mamdaniego będzie miało dla nich wagę złota, przynajmniej tego politycznego.

Natomiast na pewno to nie jest tak, że ta walka jest polityczna w Stanach Zjednoczonych, przegrana i czekają nas lata dominacji republikanów. Choć z drugiej strony, i to myślę jest ważne zastrzeżenie, te polityczne sukcesy w Nowym Jorku, w New Jersey, w Virginia, w Kalifornii, ogromny sukces propozycji Gavina Newsoma dotyczącej zmiany mapy wyborczej w tym stanie. To nie jest aż tak optymistyczny sygnał, jak chcieliby wierzyć niektórzy zwolennicy demokratów. Warto pamiętać, że to są wybory, które odbywają się pomiędzy tymi kluczowymi cyklami wyborczymi, wyborami prezydenckimi i wyborami połówkowymi, które w przyszłym roku. które zazwyczaj przyciągają mniejszą uwagę wyborców, niższą frekwencję i które tak naprawdę stały się taką furtką, gdzie swoją opinię mogli wyrazić ci najbardziej sfrustrowani pierwszymi miesiącami rządów Donalda Trumpa.

Ci wszyscy demokraci, którzy do tej pory przez zaciśnięte zęby obserwowali działania ICE, czy wcześniej Doge, Ilona Muska, wreszcie mogli... pokazać Trumpowi czerwoną kartkę, no i to właśnie zrobili w tych kilku przypadkach, w których mieli możliwość. Podejrzewam, że Republikanie byli i ich wyborcy o wiele mniej zmotywowani. Wspomniałeś o tych pozostałych wyborach, więc tylko odnotujmy je. Wybory gubernatora odbyły się w Stanach Virginia, New Jersey, wygrali demokraci. I to w przypadku Virginii to było znaczące zwycięstwo, bo tam Abigail Spanberger, ona wygrała o 15%. To chyba jeszcze do niedawna, popraw mnie jeśli się mylę, ale to chyba do niedawna był taki swing state. Nie wiadomo było, jak ten stan będzie głosował.

Tam wciąż jest republikański gubernator. który wygrał w 2021 roku, jeżeli mnie pamięć nie myli. I niezwykle ciekawe jest to, co się wydarzyło w Kalifornii. Może byś opowiedział o tym, o co tam chodzi, bo to jest przegłosowanie zmiany okręgów wyborczych i to zgodnie z interesem demokratów, tak? Ta mapa została zmieniona. No więc chyba rzeczywiście kilka słów wyjaśnienia się należy. To jest też dowód trochę na to, że Partia Demokratyczna powoli szuka sobie sposobów i też jakiejś nowej tożsamości, takiej bardziej wojowniczej w kontaktach czy w odpowiedzi na administrację Donalda Trumpa. Wszystko zaczęło się od tego, że Republikanie postanowili zmienić granice okręgów wyborczych w wyborach do Izby Reprezentantów w kilku stanach, przede wszystkim w Teksasie.

To się dzieje w Stanach Zjednoczonych najczęściej po cenzusie, czyli spisie powszechnym, kiedy ustala się jaka jest populacja poszczególnych stanów i na tej podstawie zmienia się na przykład liczba reprezentantów z danego stanu, wtedy dochodzi do zmian granic okręgów wyborczych. W różnych stanach jest to rozwiązane różnie. ale często odpowiadają za to legislatury stanowe, no i jeżeli dominuje tam jedna partia albo druga, stara się tak narysować te okręgi wyborcze, by było to najkorzystniejsze z perspektywy ich własnej oczywiście. Natomiast Republikanie poszli o krok dalej i postanowili zmienić te granice okręgów wyborczych bez żadnego dodatkowego powodu, po prostu dlatego, że mogą. To się wydarzyło m.in.

w Teksasie, szacuje się, że te zmiany w Teksasie mogą przynieść republikanom nawet pięć dodatkowych miejsc w Izbie Reprezentantów, a to nie jest jedyny stan, gdzie to się wydarzyło. Demokraci byli tym faktem bardzo sfrustrowani, no i wtedy Gavin Newsom, który jest inną taką postacią, która teraz... stara się budować swoją popularność, stara się budować swoje znaczenie, być może również w kontekście wyborów prezydenckich 28 roku, postanowił, że podejmie próbę analogicznego działania w Kalifornii. To było o tyle trudniejsze, że kalifornijskie przepisy trochę go krępowały. W Kalifornii przesunięto tą władzę rysowania okręgów wyborczych na instytucję ponadpartyjną.

To znaczy, zanim jeszcze wybory się odbędą, można z dosyć dużą pewnością powiedzieć, że tam wygra republikanin albo... Natomiast tylko w niewielkim odsetku okręgów wyborczych toczy się rzeczywista walka polityczna. To, co się teraz dzieje, ma to jeszcze bardziej ograniczyć, czyli z perspektywy wyborców to nie jest dobra wiadomość. Natomiast ponieważ jedna partia zaczęła, to druga nie widzi innej możliwości niż też działać w ten sposób, by nie skazywać się na porażkę w przyszłym roku. Andrzej Kochut, analityk Ośrodka Studiów Wschodnich, był gościem raportu na dziś. Dziękuję bardzo. Dziękuję. I to już prawie wszystko w tym wydaniu raportu na dziś. Przypominam, że od poniedziałku dostępny jest nowy odcinek raportu o książkach Agaty Kasprolewicz. A jeśli ktoś jeszcze nie słuchał dwóch pierwszych odcinków naszego nowego formatu, raportu o sztucznej inteligencji, zapraszam serdecznie w imieniu prowadzącego Adriana Bąka.