ETS do poprawy | Energia do zmiany

No i wracam do tego pytania o to, jak je interpretujesz, jaki tak naprawdę kierunek został wyznaczony, bo tak at face value to brzmi bardzo ogólnikowo i trochę trudno jest, zwłaszcza osobom, które nie siedzą w polityce klimatycznej, zorientować się, na co właściwie zgodziła się Komisja Europejska. Ewidentnie zgadza się już na głębszą rewizję dyrektywy niż ta, która była Planowana powiedzmy rok temu, czy w każdym razie wspierana przez Brukselę. No ale co tak naprawdę może się wydarzyć i czy rzeczywiście idziemy w kierunku jakiegoś uelastycznienia ETS-u w zależności od uwarunkowań krajowych? Trzeba dwie rzeczy oddzielić. Ta dynamika tej dyskusji w ostatnich tygodniach była na tyle intensywna, że mogą się mieszać dwa obszary reformy ETS-u.

Jeden dotyczy planowanej reformy ETS-u, która wynika z przepisów prawa i które Komisja konsultowała już w zeszłym roku. I te konsultacje mają być przeprowadzone w tym roku na tym szczycie rady. Przyspieszone zostały w takiej formule, że komisja ma przedstawić propozycję tej reformy do lipca 2026. I one dotyczą kompleksowych zmian w ETS-ie, które pozwolą na przygotowanie realizacji celów na 2040 rok. Czyli dopasowania ETS-u do nowych realiów celów na 2040, które były przyjęte W europejskim prawie klimatycznym ostatnio. Natomiast ten szczyt dotyczył sytuacji ad hoc związanej z tym, że mamy wysokie ceny energii spowodowane sytuacją na Bliskim Wschodzie i ciśnieniem Ormusz i tak dalej, i tak dalej.

Ten cel na 2040, który jest przyjęty ostatnimi czasy, on będzie redefiniował całą architekturę polityki klimatycznej, więc tam nie będzie się zmieniał tylko ETS, ale też non-ETS, wykorzystanie pochłaniaczy naturalnych. Konsultacje w tym zakresie Komisja prowadzi obecnie. Więc to, jaki będzie cel w ETS-ie i w innych tych elementach architektury, jak one ze sobą będą poukładane, to on dopiero będzie przed nami. On nie będzie wchodził do tej dyskusji do lipca. Natomiast ta dyskusja, która się pojawi, czy te propozycje w lipcu, one w pewnym stopniu już będą adresowały przyszłe zobowiązania, czy cel redukcyjny w ETS-ie i uzbroją go w takie mechanizmy typu, jak ma wyglądać MSR finalnie, jak ma wyglądać Linear Reduction Factor konstrukcyjnie. To się przyspieszyło ze względu na sytuację,

I tak było też powiedziane, że te zmiany w MSR-ze, czyli tym instrumencie, który jest zaszyty w ETS-ie podażowym, czyli determinującym ile uprawnień faktycznie na rynek wchodzi, komisja pokaże to jeszcze w najbliższym półtora tygodnia. Te elementy właśnie mają adresować te ceny energii. MSR, czyli rezerwa stabilności rynkowej, taka oddzielna pula uprawnień, z której można wypuszczać więcej uprawnień na rynek, żeby zwiększać płynność, zbijać te ceny. Czy twoim zdaniem da się MSR zaprojektować tak, czy to jest instrument wystarczająco elastyczny, wystarczająco...

I już taki mechanizm odczarowania tych invalidated z tej rezerwy MSR został zastosowany przy wysokich cenach. Taka zimna rezerwa. Taka zimna, dokładnie zimna rezerwa, która została jednak użyta. Pytanie jeszcze w tych zmianach, które komisja pokaże za półtora tygodnia. Będzie adresowana jakaś uelastycznienie tej rezerwy mesarowej, która do tej pory była unieważniana. I to unieważnianie polegało na tym, że każdego roku nadwyżka uprawnień, która była na rynku, została teoretycznie wycofywana permanentnie z tego rynku. Jeżeli gracze na tym rynku, czyli podmioty, które tam funkcjonują, czy to instalacje, czy instytucje pośredniczące, czy fundusze powiernicze i tak dalej, wiedzą, że te uprawnienia niby nie wrócą na ten rynek, no to dyskontują to ETS do poprawy Energia do zmiany.

No i to spowoduje na pewno uspokojenie tego, jak te ceny się obecnie zachowują. Druga strona medalu jest taka, że wszystkie mechanizmy, które komisja będzie proponowała, one muszą z tyłu głowy mieć sytuację, że nie może być to na tyle drastyczne, żeby obniżyć te ceny też w drastyczny sposób. Nie sztuką jest obniżyć te ceny do poziomów minimalnych, bo to z kolei jest kosztem dla tych, którzy już te środki finansowe... Kosztem na taką stratą, nie? Stratą pieniędzy, które były wydatkowane na nowe technologie, na inwestycje w ten rynek i tak dalej i tak dalej. No właśnie i dlatego też chciałam zapytać, właściwie dwa pytania przyszły mi do głowy po tym, co teraz powiedziałeś, ale zacznę od tego bardziej finansowego. Czy uda mi się wyciągnąć z ciebie odpowiedź na pytanie, ile właściwie powinny kosztować uprawnienia do emisji dwutlenku węgla w latach dwudziestych, w drugiej połowie lat dwudziestych w Unii Europejskiej?

Tutaj wejdziemy na te dwa elementy. No, krótkoterminowo musimy działać, bo te ceny energii są destrukcyjne dla przemysłu i dla konkurencyjności europejskiej gospodarki. I te rozwiązania, powiedzmy, tymczasowe muszą się na tym stole pojawić. I do tego została zobligowana komisja i te propozycje komisja przedstawi. Tam wśród tych elementów, które von der Leyen Ma pokazać w najbliższym czasie. Są też mechanizmy wykorzystania, raz, że zmiany MSR-u, a druga wprowadzenia takiego mechanizmu, który by niwelował pewne różnice między państwami członkowskimi, jeśli chodzi o kształtowanie tych cen energii. Instrument pomostowy o 30 miliardów euro? Dokładnie o tym. Za sprzedaży uprawnienia do emisji CO2, zaznaczę. Dokładnie tak i jest to możliwe, w związku z czym też z zainteresowaniem czekamy na tą propozycję komisji i to są działania, które mają ad hoc rozwiązać też pewne problemy, ale one wychodzą trochę w duchu tego, że jednak te różnice między państwami członkowskimi funkcjonują, w związku z czym musimy bardziej zaadresować zróżnicowanie między kondycją poszczególnych państw członkowskich.