Wielka wojna Rzeczpospolitej z Imperium Osmańskim

Sam Osman zapłacił za to śmiercią bunt Janczarów po nieudanej kampanii chocimskiej i doprowadził, jak wiemy, do jego śmierci. Później Turcja była skoncentrowana na działaniach na Morzu Śródziemnym, w walkach o Kretę z Persją i do... w zasadzie 1948 roku, de facto w sprawach polskich, nawet odwrotnie powiem, to ona obawiała się działań Władysława IV. Mówimy przecież o tzw. planach wojny tureckiej Władysława IV, który snuł wielkie plany przygotowania armii, która przekroczy Dunaj i zagrozi Konstantynopolowi, czyli Stambułowi. I rzeczywiście takie plany posiadał, runęły one z wielkim hukiem na Sejmie Grudniowym 1646 roku, bo szlachta sprzeciwiła się wszelkim zbrojeniom przeciwko Turcji, popierając raczej projekt zniesienia Tatarów Krymskich, które tak bardzo dawały nam się wyznaki i szlachcie i magnaterii w akcji kolonizacyjnej najpierw Prawobrzeża, a później Lewobrzeża, szczególnie dobrą Jeremiego Wiśniewickiego na Lewobrzeżu.

Ten film i serial kończy scena wzniesionych szabel, gdzie szlachta i Jan III Sobieski obiecują pomszczenie tej bohaterskiej śmierci. W roku 1673 można powiedzieć, że rozbysła gwiazda hetmana Jana Sobieskiego i kolejne 10 lat okazały się pasmem niemałych sukcesów jego walki przeciwko Turcji. Na czym polegał fenomen kariery militarnej Jana Sobieskiego? zawsze był obecny. Dlatego, że jako rotmistrz, jako pułkownik, później jako hetman, wyniósł go Rokosz paradoksalnie, bo przecież najpierw przyjął urząd Marszałka Wielkiego Koronnego Polubomilskim, a później na kolejnym Sejmie 66, stąd przedłużenie wojny domowej.

I tak rzeczywiście się stało, chociaż Rzeczpospolita tym lennikiem po tragedii pod Kamieńcem Podolskim i jego upadkiem, kapitulacją, nie była, bo nie ratyfikowano układu Buczackiego, a na Sejmie Pacyfikacyjnym, kiedy obie strony otrzeźwiły się po tym, co się stało i po klęsce oczywiście sił koronnych i doszło do udanego Sejmu Styczniowego 1673, Przyjęto skrypt mówiący o zaciągnięciu trzydziestokilkutysięcznej armii koronnej, którą werbowano na wojnę z Turcją. No i później po kłosie, to jest oczywiście Chocim. Oczywiście dowodzić miał Michał Korybut-Wiśniowiecki, dotarł do Lwowa.

Ale wiemy, że ciężko zachorował. No i to jest taki paradoks historii. 11 listopada wielkie zwycięstwo Sobieskiego pod Chocimim, które nałożyło mu koronę później na głowę na kolejnej elekcji 1974 roku. I w tym samym dniu umiera Michał Korybut Wysiowiecki i zaczyna się wojna. Elekcyjna wojna stronic oczywiście na wolnej elekcji, czyli najpierw na konwokacji, a później na Sejmie Elekcyjnym. W każdym razie podsumowując, należy stwierdzić, że jeżeli chodzi o te czasy, szczególnie Michała Korbuta-Wysiewickiego, były to bardzo trudne czasy. Niektórzy to nazywają także kontynuacją niemalże wojny domowej pomiędzy tymi stroniństwami.

No wiemy, że opozycja z pacami i nie tylko z pacami, opozycja wielkopolska unicestwiła wszelkie te plany i w zasadzie historycy, którzy badali oczywiście te kwestie, uważają, że raczej ta polityka prowadziła donikąd wobec opozycji, wobec Sobieskiego. To opiero wtedy, pod wpływem nacisków, tak zwanych egzulantów podolskich, to ta szlachta straciła dobra na Podolu i na każdym sejmie domagała się wojny z Turcją. A więc każdy rozejm z Turcją był nie na rękę całej tej grupie szlachty, która domagała się kontynuacji, bo tylko kontynuacja wojny z Turcją dawała im możliwość powrotu do swoich majątków na ciele z Gabrierem Silnickim.

I mamy sytuację przeorientowania tej polityki i zniszczenia z kolei przedsobieskiego opozycji francuskiej, a więc tego stronnictwa, z którego się wywodził. Między innymi proces Morsztyna pod Skarbiem Wielkiego Koronnego, który doprowadził, że Sejm 1983 roku w ogóle doszedł i doszło do sojuszu z Wiedniem. I tu ostatnia uwaga. Gdybyśmy byli... można powiedzieć Brandenburczykami, a więc patrzyli na to zimno i cynicznie, to byśmy wynegocjowali znacznie lepsze warunki, bo oczywiście jest to wyprawa Sobieskiego, ale ona jest bardzo głęboko osadzona w obronie chrześcijaństwa zagrożonej Europy przez islam.