Po Prostu Wschód - 8 czerwca 2024

Powiedzmy w historycznym miejscu. I praca Stasa Żałobniuka nawiązuje do tego wyboru Odysejczyków, którzy wybrali sobie za taką kartę i za taką wizytówkę tą historię imperialistyczną i teraz w tym momencie za to bardzo ciężko się rozliczają. On mówi właśnie, że gdybyśmy zaczęli mówić po ukraińsku wcześniej, to Rosjanie nie przyjeżdżaliby tu do siebie jak do domu. I dlatego taki albazowski jest takim kontrapunktem, do którego Stas Żałobniuk tworzy nowe dzieła i pokazuje, że Morze Czarne nie jest wcale takim romantycznym i fajnym i malowniczym, że to jest linia frontu.

Tego pomnika już nie ma, on został usunięty, Katarzyny II, więc to chyba też był taki punkt, kolejny punkt zwrotny. Tak, ale proszę pamiętać kiedy? No niedawno całkiem, tak już wtedy, kiedy zaczęła się Wielka Wojna. I to jest jakby ostateczna taka kropka w tym momencie, w długim, długim, długim procesie jakby przemyślenia własnej tożsamości Odysejczyków. To, że w 2014 roku Odesa się rozdzieliła Znaczy w trakcie nawet trwania Majdanu w Kijowie, dla mnie jak mieszkanki zachodniej Ukrainy było oczywiste, znaczy wszystkie pozytywne rzeczy. Oczywiście byliśmy wszyscy pro-ukraińscy, pro-Majdan, natomiast Odessa, w Odessie wcale tak nie było to oczywiste i na naszej wystawie też Państwo możecie zobaczyć pracę artysty, która się odnosi do 2 maja 2014 roku,

Dzień w pamięci Odysejczyków jest dniem bardzo tragicznym. Wtedy były protesty, doszło do starć i część tych protestujących prorosyjskich ukryła się w Domu Związków Zawodowych. Tam wybuchł pożar, były ofiary śmiertelne. Tak, dokładnie. Dokładnie ta przestrzeń jest sfilmowana przez artystę i to dzieło sztuki, wideoartu nawiązuje do tego. Wydarzenia, ale nie tylko wydarzenia, tylko do świadomości Odysejczyków, która też jest tylko właśnie taką lokalną świadomością. Poprzez sztukę, poprzez te wypowiedzi artystyczne możemy sięgnąć po te tragiczne i bardzo neuralgiczne miejsca w historii tych miast, we współczesnej historii tych miast. I właściwie rozumiejąc te momenty, możemy bardziej rozumieć współczesność.