Wiersze Anne Carson ze zbioru "Dekreacja" [Poetycki piątek]

Kiedyś, dawno, dawno temu, sklepy z książkami były także w centrach handlowych, księgarnie po prostu i znalazła takie wydanie dwujęzyczne. Z jednej strony była greka, z drugiej strony był angielski i to ją zaciekawiło i akurat wybrała, zdaje się, łacinę jako dodatkowy przedmiot i potem okazało się, że nauczycielka także zna grekę i the rest is history, jak mówią Grecy. Tak jest. Więc Safona, potem jest Marguerite Poiret i Simone Weil. I ten tytuł Dekreacje pochodzi właśnie od Simone Weil, która definiowała w ten sposób swój, no właściwie taki projekt duchowy, Poetycki piątek.

Więc tytuł jest Simone Weil, ale ja bym najchętniej zaczęła od Safony, skoro już ustaliliśmy, że od Safony wszystko się zaczyna. Także nietypowo nie czytamy samej Anne Carson, a przeczytajmy na początku fragment 31 Safony w przekładzie Jerzego Danielewicza. On jest cytowany tutaj, jest przytoczony w tym tomie również polskim w przekładzie Macieja. Przekład całego tomu to przykład Macieja Topolskiego, ale akurat ten fragment safony tłumacz przytacza w innym przekładzie, w przekładzie Jerzego Danielewicza. Notabene ta sytuacja, w której jeden tłumacz przytacza drugiego tłumacza, to jest prawidłowa sytuacja, jeżeli chodzi o sytuację w ogóle pisarstwa Anne Carson, które często jest piętrowe i polega na przytoczeniach i właśnie takiej grze pomiędzy różnymi głosami.

Więc tutaj Anne Carson w tym If Not Winter używa jak gdyby innych narzędzi do tego, żeby zmierzyć się, no właśnie, z tłumaczeniem, które jest czymś więcej. Tak, ten poziom meta on się pojawia właściwie prawie zawsze u niej. Ona zawsze, to chyba powiedziała poetka Emilia Konwerska, że ona zawsze pokazuje nam trochę swoje notatki. Może nie do końca tak, bo to nie są takie niegotowe notatki, ale ona zawsze pokazuje nam ten proces, ale też lubi grzebać w cudzych notatkach. Bardzo mi się spodobało to sformułowanie, że ona lubi patrzeć na Ten proces twórczy u innych twórczyń i twórców, ale też pokazuje nam właśnie to, jak działa u niej ten proces kompozycji czy dekompozycji. No sam fakt, że tutaj właśnie mamy w tytule dekreację, byśmy wspomnieli o tym znaczeniu Simone Weil mistycznym dekreacji, ale w przypadku Anne Carson chodzi też na przykład o jakiś demontaż gatunków literackich.

No bo tutaj w tej głównej części książki zastanawiamy się też nad kwestią tego, co jest prawdziwe, a co jest fałszywe, co jest prawdziwe, a co jest udawane. Ona używa takiego słowa po angielsku fake. Zdaje się, że ono zostaje przetłumaczone tutaj jako fałszywa, fałszywe kobiety. Czy te kobiety czasem nie były fałszywe, te wszystkie trzy? Mówię o nich mistyczki, chociaż dosłownie o Safonie byśmy pewnie tak nie powiedzieli, ale mówię po prostu o pewnego rodzaju doświadczeniu takim kobiecym, ekstatycznym, które gdzieś prowadzi poza słowa w przypadku każdej z tych autorek. I teraz, no co? Okej. Więc to doświadczenie, jakieś fundamentalne bardzo, każdą z tych trzech postaci prowadzi do jakiegoś doświadczenia, które jest już na granicy języka, które gdzieś wyprowadza nas poza ja, jak powiedzieliśmy, to jest ta dekreacja u Weil, które nas wyprowadza poza płeć, które nas wyprowadza właściwie poza jednostkowe istnienie i poza język.