Misja specjalna: GROT

Misja specjalna w RMF FM. Kto wydał generała Grota-Roweckiego? We środę 30 czerwca 1943 roku około godziny 9 rano na ulicę z Piską w Warszawie wjechało 60 samochodów. Zatrzymały się i wyskoczyło z nich około 200 gestapowców. Rozkazy wydano już wcześniej, dlatego nie zwlekając wbiegli do trzech sąsiednich kamienic numer 10, 12 i 14. Załomotały kolby do drzwi i po chwili na ulicę wypędzono wszystkich mieszkańców. Mężczyzn ustawiano po jednej stronie, kobiety i dzieci po drugiej. Na koniec w spiską wjechały jeszcze dwa samochody. Był to czarny Mercedes i biały Adler. Rozpoznano w nich Roll Kommando SS unter Stumfilera Mertena.

Kilkunastoosobowy zespół gestapo stawiany na nogi tylko w przypadkach nadzwyczajnych. Erich Merten wysiadł ze swojego Mercedesa i przechadzał się po spiskiej tam i z powrotem, czekając, aż jego gestapowcy wyprowadzą wszystkich Polaków na ulicę. Wtedy Merten ruszył w kierunku ustawionych w kilku szeregach mężczyzn. Nie było ich znów aż tak wielu, dwudziestu, może trzydziestu. Po chwili zatrzymał się przed pewnym mężczyzną, spojrzał jeszcze raz na zdjęcie, które trzymał w dłoni, po czym odezwał się naturalnym, pozbawionym emocji głosem. Bez wąsu wyglądał pan lepiej. Proszę mnie nie pokazywać swojej genkarty. Ona mnie nie interesuje. Na godzinę 10.30 czerwca 1943 roku wyznaczono odprawę ścisłego sztabu Komendy Głównej AK.

Biegły w oczyszczaniu spalonych, czyli zdekonspirowanych lokali. W nienaruszonych przez gestapo skrytkach znaleziono tajne dokumenty i 15 tysięcy dolarów. Śledztwo w sprawie wydarzeń na Spiskiej ruszyło natychmiast. Kontrwywiad musiał znaleźć odpowiedzi na wiele pytań. Na razie poznano odpowiedź na najważniejsze pytanie. Dokąd Erich Merten zabrał Roweckiego? Pawiak czy Aleja Szucha? Grota Niemcy trzymali nie na Pawiaku, ale w podziemiach kwadry głównej gestapo przy Alei Szucha. Pod bardzo silną strażą. Napisał we wspomnieniach Bór Komorowski. Kiedy tylko Merten wprowadził więźnia na przesłuchanie, sam warszawski komendant SD Ludwik Hahn pofatygował się, aby porozmawiać z Grotem. Wydostanie go stamtąd wymagało użycia co najmniej jednego lub dwóch batalionów i musiałoby doprowadzić do otwartego starcia.

W tej wersji wydarzeń jest zbyt dużo niejasności, a kilka faktów może wręcz wskazywać na to, że aresztowanie było przypadkiem. Na przykład po aresztowaniu dowódcy AK nie przeszukano jego mieszkania, co pozwoliło żołnierzom Armii Krajowej bez problemu zabrać stamtąd pieniądze i ważne dokumenty. Ale jest jeszcze jedna kapitalna kwestia, na którą zwracał uwagę Andrzej Chmielarz. Gdyby rolkomando Mertena działało na podstawie wcześniej przygotowanego planu, łup byłby dużo większy i nie chodzi bynajmniej o dokumenty i pieniądze. Tego dnia o godzinie 10 generał Rowecki miał się spotkać przy ulicy Barskiej 5 z oficerami z komendy głównej AK. Gdyby funkcjonariusze gestapo śledzili go zamiast aresztować, to w ich ręce wpadłoby wielu wysokich rangą i pełniących kluczowe funkcje oficerów AK.