Polski szpieg CIA. „Jack Strong", Ryszard Kukliński

Ryszard Kukliński przyszedł na świat 13 czerwca 1930 roku w Warszawie. Był jedynym dzieckiem Stanisława i Anny Kuklińskich. Co ciekawe, wspomniana data urodzenia nie była jedyną, którą Ryszard się posługiwał. Jego ojciec w czasie II wojny światowej handlował drewnem, aż do 1943 roku, kiedy to 13 maja aresztowano go pod zarzutem udziału w działalności konspiracyjnej. Trafił do niemieckiego obozu koncentracyjnego w Sachsenhausen pod Berlinem, gdzie zginął. W czasie tych wydarzeń Ryszard wyjechał na wieś pod Radomiem, gdzie mieszkał jego stryj. Sam Kukliński przedstawiał wiele wersji tego, co miało się z nim dziać podczas okupacji. Twierdził, że należał do Armii Krajowej, walczył w Powstaniu Warszawskim, uczestniczył w konspiracyjnej grupie polityczno-wojskowej Miecz i Pług lub też Młot i Sierp.

Po czasie okazało się, że teczka osobowa Kuklińskiego, która powinna zawierać w sobie donos oficera obiektowego, była pusta. W kwietniu 1979 roku zmarła niejaka Barbara J., z którą Ryszard Kukliński miał długi, bo blisko dziesięcioletni romans. Co jednak istotne, nie była to jedyna jego relacja tego typu. Dzięki nim uważano go za kobieciarza, choć rzeczywiste motywy wynikały z czegoś zupełnie innego. Stanowiły przykrywkę dla przekazywania wiadomości amerykańskiemu wywiadowi poprzez martwe skrzynki, z których odbierali je wyznaczeni oficerowie. Wiarygodności romansom dodawał fakt, że Kukliński konfliktował się z żoną. O tym, jak skuteczny był Ryszard Kukliński jako agent CIA, może świadczyć fakt, że współpracując z Amerykanami przez dekadę, jednocześnie pełnił od 1980 roku jedną z kluczowych ról w planowaniu wprowadzenia w Polsce stanu wojennego w grudniu 1981 roku.

Jesienią 1981 roku papież Jan Paweł II spotkał się z szefem CIA Williamem Cassayem. Amerykanin ostrzegł go o planie wprowadzenia w Polsce stanu wojennego. Zdaniem historyka Sławomira Cenckiewicza, dowiadując się o tym, pełniący posługę w Watykanie ksiądz Janusz Bolonek, będący jednocześnie tajnym współpracownikiem Służby Bezpieczeństwa o pseudonimie Lamos, zawiadomił polski kontrwywiad, że w Sztabie Generalnym musi działać obcy agent. Gdy na początku listopada Kukliński wrócił z posiedzenia Komitetu Ministrów Obrony Państw Układu Warszawskiego w Budapeszcie, zastępca szefa sztabu generalnego, generał dywizji Jerzy Skalski, podczas odprawy przekazał mu, że nastąpił przeciek i wszczęte zostanie w tym zakresie śledztwo.

Rok po ujawnieniu danych przez CIA, magazyn Wprost zasugerował, jakoby to właśnie agencja wywiadowcza miała stać za zabójstwem i zaginięciem synów Kuklińskiego. Postać Jacka Stronga do dziś budzi wiele kontrowersji. Niszczono dla przykładu przedstawiające go pomniki, dopisując na nich takie hasła jak Zdrajca i Śmierć USA. Wątpliwości co do jego postaci mają także historycy oraz wojskowi. Dość powszechna, potwierdzona nawet przez byłego radzieckiego attaché Jurija Riliowa wersja wskazuje, że Kukliński mógł być podwójnym agentem. Pracującym także dla wywiadu wojskowego ZSRR, czyli GRU. To wszystko na dzisiaj. Do zobaczenia wkrótce. Czytał Maciej Marcinkowski.