Mentionsy Mentionsy
Dziennik Literacki. Podkast
Dziennik Literacki. Podkast

Redakcyjne rozmowy #8 | Księga lata

01.09.2026 ·1 godz 35 min · 10 rozdziałów

Gdzieś u wybrzeży Finlandii, na małej szkierowej wysepce dzieją się sprawy wielkiej wagi.Obserwujemy początek i schyłek życia, nabrzmiałą pełnię lata i melancholię jego zmierzchu,radość tworzenia, łapczywe zachłystywanie się nie zawsze sielską naturą, ale też oswajanie straty i przemijania. Babka i Sophia to dwie bohaterki „Księgi lata”, wspaniałej książki Tove Jansson, której postaramy się przyjrzeć bliżej w kolejnym odcinku „Redakcyjnych rozmów”. Rozmawiają: Kinga Dawidowicz, Szymon Kloska i Anna Marchewka.

38:29 · Czy truly utracony 1

Ucieka z wyspy. Nie masz żadnych odpowiedzi. Natomiast poza tym, że wiadomo, że się nie da, ale należy próbować. Niezależnie od tego, czy się boimy wyspy, czy braniki. Tak myślę. Od siebie, bo ci bliscy ludzie są sobie bliscy i myślę teraz o tej trójce, która jest trochę na siebie skazana i też są sobie odlegli, ale oni toczą batalię z samymi sobą. Już nie batalia międzypokoleniowa, ale w obrębie ja i to trzeba Dzielnie znosić mimo lego. To są pytania o Boga na przykład też, bo te mądrości, które serwuje Sofia, one są prześmieszne, ale i straszne momentami.

39:45 · Samodzielność i uczenie się 2

Gdy czytałam kolejny raz, teraz przygotowując się do naszej rozmowy tę książkę, no to wyświetliło mi się pytanie, co zrobić z dzieckiem, które kurczowo, rozpaczliwie czepia się koncepcji Boga, jeśli wiemy, że za tą ramą kolejnych opowiadań jest utrata, której nie da się absolutnie niczym wypełnić. To dziecko ma tę koncepcję Boga nie wiemy skąd. Na pewno babcia nie jest osobą religijną, ale rozmawia z nią bardzo cierpliwie ze swoją wnuczką, bo trzeba ją przeprowadzić przez jakiś etap Tutaj są takie wspaniałe zdania, w obrębie którego Bóg spotyka się z łajnem na bucie, gdy babcia wygrzebuje sobie w trakcie jakiejś poważnej rozmowy o wszechmogącym, który wcale taki nie jest znowu wszechmogący, bo dzieją się również rzeczy, których nie chcemy.

To wytrąca od razu i z równowagi i chyba pokazuje Że w tę stronę nie powinniśmy iść w zniosłości takiego serio, które oznaczałoby odpowiadanie na pytania, a nie zostawianie bez odpowiedzi. Ale co z tym Bogiem zrobiliście? Bo strasznie go tutaj jest dużo. Nie, bo wcześniej zadałeś pytanie, co zrobić z dzieckiem, bo to wydaje mi się jest jakoś proste i do opowiedzenia, no bo z dzieckiem należy robić jak najmniej. I wydaje mi się, że ta oszczędność, jak najmniej, a z drugiej strony nie udawać i traktować Dziecko poważnie.

43:07 · Zmiany w relacjach międzypokoleniowych 2

Nie no, pewnie, że jakoś tak. To znaczy, są tu tak, w sensie gatunkowym, broń Boże. Broń Boże. Broń Boże, może. Broń Boże, może. Natomiast też jest tak, że to jest bardzo, wydaje mi się, naturalna i prawdziwa sytuacja. Dzieci w tym wieku regularnie pytają o takie rzeczy. Nawet dzieci niedoświadczone śmiercią czy utratą kogoś. To się pojawia bez przerwy. To znaczy dzieciaki, Każde dziecko ma moment w swoim życiu, kiedy... To zresztą pytanie się tu pojawia na samym początku, kiedy ty umrzesz. Chyba nie ma dziecka i nie było dziecka na świecie, które takie pytanie by nie zadało.

To jest bardzo śmieszne też, jak krótkie to są fazy. Jak sobie dzieci z tą śmiercią, z Bogiem i z innymi rzeczami radzą natychmiast. Dużo większym i bardziej kłopotliwym jest na przykład jedzenie. I okazuje się, że to właśnie absolut, śmierć i ich nieodwracalny koniec. Też Sofia chce, pamiętam, w pewnym momencie przemycić informację o tym, jak wdrapała się na pewien rodzaj masztu, coś bardzo wysokiego, gdzie pokazała swoją zręczność. Babce to trochę spowodowało pewien lęk, ale jakoś tam odważnie wspierała Sofię i potem Pochwaliła ją mówiąc, że jest bardzo zręczna i bardzo odważna i czy ma o tym też opowiedzieć ojcu, na co Sofia chwilę się zastanawia i mówi, że może zostaw to na łoże śmierci, ale żeby nie przepadło, więc to jest wszystko takie no bardzo, bardzo

Pokazano wszystkie 5 dopasowań. Transkrypcja generowana automatycznie i niesprawdzana ręcznie — może zawierać błędy.