Mentionsy
Joga i odmienne stany świadomości: Od Cywilizacji Doliny Indusu do neurobiologii
W tym wykładzie analizuję pochodzenie i sens zmienionych stanów świadomości w jodze – od najstarszych śladów Cywilizacja Doliny Indusu, przez świat Wed i rytuał somy, aż po system jogi opisany przez Patańdźali.
Punktem wyjścia jest porównanie dwóch historycznych „wektorów” generowania zmienionych stanów świadomości:
– auszadhi / soma (substancje i rytuał),
– praktyki jogiczne, w szczególności pranajama oraz procesy określane jako antaranga-joga (dharana–dhjana–samadhi).
Kluczowym momentem analizy jest Jogasutra 4.1, gdzie wskazane zostają różne źródła siddhi, a samadhi ukazane jest jako centralny mechanizm transformacji świadomości.
W drugiej części łączę źródła klasyczne z neuronauką. Omawiam wyniki badań fMRI publikowane w PubMed, pokazujące, że u doświadczonych praktyków medytacji dochodzi do obniżenia aktywności i zmiany łączności funkcjonalnej sieci DMN (Default Mode Network) – struktury związanej z narracją o sobie, mind-wanderingiem i ruminacją.
W tym kontekście wyjaśniam, jak praktyki pranajamy i medytacji mogą wyciszać samonapędzające się ćitta-writti, prowadząc do doświadczeń opisywanych w tradycjach jogi jako czasowe rozpuszczenie granic ego – bez uciekania się do ezoterycznych interpretacji.
Ten materiał jest skierowany do osób zainteresowanych filozofią jogi, pranajamą, medytacją, neuronauką oraz rzetelnym dialogiem między tradycją a współczesną wiedzą.
‼️Nagranie powstało pierwotnie jako niedzielny live o godz. na moim Instagramie (https://www.instagram.com/dr_nina_budziszewska/). To stała pora naszych spotkań na żywo, zapraszam do dołączania do kolejnych rozmów oraz do subskrypcji tego kanału, gdzie publikowane są ich zapisy.
Szukaj w treści odcinka
Patron jogi, uchodzący w wielu, wielu tradycjach za tego najważniejszego opiekuna jogi, pierwszego nauczyciela, tego pierwszego, który wyjawił praktyki jogiczne, oczywiście obok Kryszny.
Poza narodzinami Kryszny, tego drugiego mistrza jogi, takie można powiedzieć, że uroczystość, celebracja i tak dalej.
Ostatnie odcinki
-
Kundalini Tantra, czyli jak rozumieć tantrę ora...
21.04.2026 19:14
-
O jodze współcześnie… bez cenzury odc. 3: Konku...
15.04.2026 07:58
-
Tantra: czym jest? Wprowadzenie
13.04.2026 20:13
-
Czym jest tantra? Wprowadzenie
13.04.2026 19:59
-
Tantra: czym jest?
13.04.2026 12:01
-
Jak prowadzić jogę w środowisku fitness, nie tr...
10.04.2026 11:43
-
Jogasutry, czyli jak rozumieć jogę klasyczną
23.03.2026 20:51
-
Ćakra czy czakra - spolszczenie sanskrytu w ter...
22.03.2026 14:19
-
O samokontroli, mistrzostwie i etyce, czyli co ...
21.03.2026 20:09
-
Co joga ma wspólnego z biznesem?
20.03.2026 17:41