Mentionsy
Raport o książkach – John Williams „Butcher’s Crossing”
„Stoner”, „August” i „Butcher’s Crossing” – trzy wielkie powieści Johna Williamsa – każda pochodzi z innego gatunku literackiego, każda osadzona jest w innej czasoprzestrzeni, a jednak wszystkie szukają odpowiedzi na to samo pytanie: jak przebiega i na czym polega proces przemiany człowieka.
Wszystkie te trzy powieści na język polski przełożył Maciej Stroiński, który jest gościem tego odcinka „Raportu o książkach”.
Rozmawiamy o fenomenie Johna Williamsa, amerykańskiego pisarza, którego literackie dzieło zostało docenione dopiero po jego śmierci. Być może to jedna z największych tajemnic literatury – że niektóre książki olśniewają krytyków i czytelników od razu, inne muszą czekać na swój moment nawet kilka dekad.
Choć „Butcher’s Crossing” to pierwsza wielka powieść w dorobku Williamsa, na język polski została przełożona jako ostatnia. Osadzona w latach 70. XIX wieku, w czasie wielkiego wymierania bizonów, opowiada o losach młodego mężczyzny, który – wiedziony marzeniem o spotkaniu z żywiołem natury – porzuca studia na Harvardzie i wyrusza w Góry Skaliste na polowanie.
To opowieść o zabijaniu zwierząt i stawaniu się zwierzęciem. O utracie złudzeń i niewinności.
Williams w „Butcher’s Crossing” dekonstruuje mitologię Dzikiego Zachodu i przesuwa granice westernu. Rozprawia się też z tradycją romantyzmu, według której w naturze czekała na człowieka szlachetna, duchowa przemiana.
Gość: Maciej Stroiński
Prowadzenie: Agata Kasprolewicz
Książki: „Stoner”, „August” i „Butcher’s Crossing” Johna Williamsa / przekład: Maciej Stroiński / Wydawnictwo Filtry
---------------------------------------------
Raport o stanie świata to audycja, która istnieje dzięki naszym Patronom, dołącz się do zbiórki ➡️ https://patronite.pl/DariuszRosiak
Subskrybuj newsletter Raportu o stanie świata ➡️ https://dariuszrosiak.substack.com
Koszulki i kubki Raportu ➡️ https://patronite-sklep.pl/kolekcja/raport-o-stanie-swiata/ [Autopromocja]
Rozdziały (33)
Agata Kasprolewicz przedstawia trzy powieści Johna Williamsa: Stoner, August i Butcher's Crossing, oraz opowiada o jego literackim dorobku i krytykowanej opóźnionej sławie.
Mariusz Stroiński przedstawia Butcher's Crossing, opisując jego kontekst historyczny i literacki, a także omawiając tłumaczenie przez Annę Gawaldę.
Rozmowa o biografii Johna Williamsa, jego powieści Stoner i jej los, a także o tym, jak literatura może osiągać sławę po śmierci autora.
Analiza trzech powieści Williamsa: Stoner, August i Butcher's Crossing, w kontekście ich tematów i gatunków literackich.
Diskussja nad tym, jak literatura może osiągać sukces i jak to wpływa na jej wartości i docenianie przez społeczeństwo.
Analiza gatunków w dorobku Williamsa, od westernu w Butcher's Crossing do powieści akademickiej Stoner i epistolarnego Augusta.
Rozmowa koncentruje się na szczegółowości opisu w twórczości Johna Williamsa, podkreślając, że jest ona kluczowa dla zrozumienia jego powieści.
Diskusiya skupia się na roli kobiet w powieściach Williamsa, notując, że są one zazwyczaj traktowane w sposób staroświecki i niezbyt dodatni.
Rozmowa kontynuuje analizę roli natury i jej wpływu na bohaterów, podkreślając, że Williams przedstawia kontrast między kobiecką naturą a męskim światem bohaterów.
Rozmowa skupia się na konceptach patriarchy i metapatriarchy w twórczości Williamsa, analizując jego podejście do tematów męskości i kobiecości.
Rozmowa koncentruje się na rolę Ralfa Waldo Emersona w powieści Williamsa Butcher's Crossing, analizując jego wpływ na bohatera i tematykę książki.
Rozmowa koncentruje się na katastrofie bizonów w latach 70. XIX wieku, jej konsekwencjach i wpływach na powieść Butcher's Crossing. Autor podkreśla ambiwalencję ludzkiego zachowania wobec natury.
Analiza ambiwalentności życia i natury w powieści, podkreślenie konsekwencji ludzkiego działania na środowisko i samotności bohatera.
Rozmowa skupia się na tematach nagości, cielesności i utraty dziewictwa w powieści, podkreślając sztukę Williamsa w opisach.
Rozmowa o dorobku Johna Williamsa w zakresie tłumaczeń i poezji, z podziękowaniami dla Macieja Stroińskiego za przekłady.
Podziękowania dla słuchaczy i wspomnianych firm za wsparcie programu.
Prawnik dla lekarzy.
Virtus.Lab Group.
Uber.
Ascoin.
Ascoin.pl Liceum Błeńskiej Gdańsk-Kowale.
Duna Language Services.
GT Automatyka.
Hammer.
JMP.
sklep.jmpsport.pl.
Kejko Studio.
Maja i Rafał Kłoczko.
Tłumacz przysięgły języka angielskiego.
kościuczuk.pl.
Palarnia Kawy La Caffo.
Odo24.
Drukarnia cyfrowa Totem.com.pl.
Sponsorzy odcinka (17)
"Prawnik dla lekarzy."
"Virtus.Lab Group."
"Uber."
"Ascoin."
"Ascoin.pl Liceum Błeńskiej Gdańsk-Kowale."
"Duna Language Services."
"GT Automatyka."
"Hammer."
"JMP."
"sklep.jmpsport.pl."
"Kejko Studio."
"Maja i Rafał Kłoczko."
"Tłumacz przysięgły języka angielskiego."
"kościuczuk.pl."
"Palarnia Kawy La Caffo."
"Odo24."
"Drukarnia cyfrowa Totem.com.pl."
Szukaj w treści odcinka
Stoner, August i Butcher's Crossing.
Choć Butcher's Crossing to pierwsza wielka powieść w dorobku Williamsa, to na język polski została przetłumaczona jako ostatnia.
Williams w Butcher's Crossing dekonstruuje mitologię dzikiego zachodu i przesuwa granice westernu.
Kanonu Williamsa, kanonu jak nazywa się te trzy wielkie powieści tego amerykańskiego pisarza, czyli Stoner, Butcher's Crossing i August.
Ten najnowszy Williams po polsku to Butcher's Crossing, choć oczywiście słowo najnowszy brzmi nieco przewrotnie, biorąc pod uwagę, że mówimy tutaj o powieści z roku 1960, czyli...
I chociaż w tej naszej dzisiejszej rozmowie chciałabym się skupić przede wszystkim na Butcher's Crossing, to biorąc pod uwagę, że po raz pierwszy w raporcie o książkach rozmawiamy o Johnny Williamsie, to zacznijmy od stonera.
Z kolei Butcher's Crossing to jest opowieść, która dzieje się w latach 70.
Pierwsza jego dojrzała powieść, czyli Butcher's Crossing, to jest arcaamerykański gatunek, czyli western.
I może bym zacytowała taki fragment, który sobie zaznaczyłam, kiedy czytałam powieść Butcher's Crossing, który właśnie jest doskonałym przykładem tego,
I to się też zgadza z tym, co się dzieje z tymi samymi bohaterami, kiedy na przykład William Andrews, czyli główny bohater Butcher's Crossing jest pytany, to co żeś tam przeżył na tym zachodzie?
To jest ciekawy wątek, którego dotknąłeś, czyli stosunek do kobiet, czy też inaczej, rola kobiet w tych jego powieściach, bo rzeczywiście, i może skupmy się na Butcher's Crossing, no bo ta książka w roli głównej dzisiaj w naszej rozmowie występuje, tam rzeczywiście tych kobiet jest bardzo mało i najczęściej występują w rozmowach męskich, to mężczyźni je nazywają, to mężczyźni nadają im wartość,
Co do roli kobiety akurat w Butcher's Crossing.
Powiedziałam tak dlatego, że czytając Butcher's Crossing byłam pod ogromnym, ale to wielkim wrażeniem znajomości tego świata, w który Williams wchodzi.
Zresztą pod tym względem Williams tak zupę, przepraszam, to kolejna dygresja, ale powiem to, Williams jest typowo takim faceckim pisarzem, to znaczy z jednej strony rzucić wszystko wieszczadzy, czyli Butcher's Crossing, w drugiej powieści wybić się w życiu, osiągnąć coś, zostawić sobie jakieś ślady, a w trzeciej, o czym mężczyźni myślą co jakiś czas, poza oczywiście obcowaniem cielesnym, o starożytnym Rzymie.
XIX wieku, czyli ten moment, który opisuje Williams w Butcher's Crossing, to jest dokładnie apogeum tego wielkiego wymierania bizonów.
W zestawieniu ze wspomnieniem takiego niedokończonego zbliżenia fizycznego z Francine, z tą prostytutką z Butcher's Crossing.
Mamy trzy wielkie powieści Stonera, Butcher's Crossing i Augusta.
Ostatnie odcinki
-
Raport na dziś - 3 czerwca 2026
03.06.2026 10:24
-
Raport o książkach – Oleg Serebrian „Woldemar”
01.06.2026 15:00
-
Raport o stanie świata - 30 maja 2026
30.05.2026 07:00
-
Raport o sztucznej inteligencji - Od mango do s...
28.05.2026 15:00
-
Raport na dziś - 27 maja 2026
27.05.2026 11:56
-
Raport o książkach – Tobias Wolff
25.05.2026 15:00
-
Raport o stanie świata - 23 maja 2026
23.05.2026 07:00
-
Raport na dziś - 20 maja 2026
20.05.2026 12:03
-
Raport o książkach – Po co nam dziś krytyka lit...
18.05.2026 15:00
-
Raport o stanie świata - 16 maja 2026
16.05.2026 07:00