Mentionsy
Raport o książkach – John Williams „Butcher’s Crossing”
„Stoner”, „August” i „Butcher’s Crossing” – trzy wielkie powieści Johna Williamsa – każda pochodzi z innego gatunku literackiego, każda osadzona jest w innej czasoprzestrzeni, a jednak wszystkie szukają odpowiedzi na to samo pytanie: jak przebiega i na czym polega proces przemiany człowieka.
Wszystkie te trzy powieści na język polski przełożył Maciej Stroiński, który jest gościem tego odcinka „Raportu o książkach”.
Rozmawiamy o fenomenie Johna Williamsa, amerykańskiego pisarza, którego literackie dzieło zostało docenione dopiero po jego śmierci. Być może to jedna z największych tajemnic literatury – że niektóre książki olśniewają krytyków i czytelników od razu, inne muszą czekać na swój moment nawet kilka dekad.
Choć „Butcher’s Crossing” to pierwsza wielka powieść w dorobku Williamsa, na język polski została przełożona jako ostatnia. Osadzona w latach 70. XIX wieku, w czasie wielkiego wymierania bizonów, opowiada o losach młodego mężczyzny, który – wiedziony marzeniem o spotkaniu z żywiołem natury – porzuca studia na Harvardzie i wyrusza w Góry Skaliste na polowanie.
To opowieść o zabijaniu zwierząt i stawaniu się zwierzęciem. O utracie złudzeń i niewinności.
Williams w „Butcher’s Crossing” dekonstruuje mitologię Dzikiego Zachodu i przesuwa granice westernu. Rozprawia się też z tradycją romantyzmu, według której w naturze czekała na człowieka szlachetna, duchowa przemiana.
Gość: Maciej Stroiński
Prowadzenie: Agata Kasprolewicz
Książki: „Stoner”, „August” i „Butcher’s Crossing” Johna Williamsa / przekład: Maciej Stroiński / Wydawnictwo Filtry
---------------------------------------------
Raport o stanie świata to audycja, która istnieje dzięki naszym Patronom, dołącz się do zbiórki ➡️ https://patronite.pl/DariuszRosiak
Subskrybuj newsletter Raportu o stanie świata ➡️ https://dariuszrosiak.substack.com
Koszulki i kubki Raportu ➡️ https://patronite-sklep.pl/kolekcja/raport-o-stanie-swiata/ [Autopromocja]
Rozdziały (33)
Agata Kasprolewicz przedstawia trzy powieści Johna Williamsa: Stoner, August i Butcher's Crossing, oraz opowiada o jego literackim dorobku i krytykowanej opóźnionej sławie.
Mariusz Stroiński przedstawia Butcher's Crossing, opisując jego kontekst historyczny i literacki, a także omawiając tłumaczenie przez Annę Gawaldę.
Rozmowa o biografii Johna Williamsa, jego powieści Stoner i jej los, a także o tym, jak literatura może osiągać sławę po śmierci autora.
Analiza trzech powieści Williamsa: Stoner, August i Butcher's Crossing, w kontekście ich tematów i gatunków literackich.
Diskussja nad tym, jak literatura może osiągać sukces i jak to wpływa na jej wartości i docenianie przez społeczeństwo.
Analiza gatunków w dorobku Williamsa, od westernu w Butcher's Crossing do powieści akademickiej Stoner i epistolarnego Augusta.
Rozmowa koncentruje się na szczegółowości opisu w twórczości Johna Williamsa, podkreślając, że jest ona kluczowa dla zrozumienia jego powieści.
Diskusiya skupia się na roli kobiet w powieściach Williamsa, notując, że są one zazwyczaj traktowane w sposób staroświecki i niezbyt dodatni.
Rozmowa kontynuuje analizę roli natury i jej wpływu na bohaterów, podkreślając, że Williams przedstawia kontrast między kobiecką naturą a męskim światem bohaterów.
Rozmowa skupia się na konceptach patriarchy i metapatriarchy w twórczości Williamsa, analizując jego podejście do tematów męskości i kobiecości.
Rozmowa koncentruje się na rolę Ralfa Waldo Emersona w powieści Williamsa Butcher's Crossing, analizując jego wpływ na bohatera i tematykę książki.
Rozmowa koncentruje się na katastrofie bizonów w latach 70. XIX wieku, jej konsekwencjach i wpływach na powieść Butcher's Crossing. Autor podkreśla ambiwalencję ludzkiego zachowania wobec natury.
Analiza ambiwalentności życia i natury w powieści, podkreślenie konsekwencji ludzkiego działania na środowisko i samotności bohatera.
Rozmowa skupia się na tematach nagości, cielesności i utraty dziewictwa w powieści, podkreślając sztukę Williamsa w opisach.
Rozmowa o dorobku Johna Williamsa w zakresie tłumaczeń i poezji, z podziękowaniami dla Macieja Stroińskiego za przekłady.
Podziękowania dla słuchaczy i wspomnianych firm za wsparcie programu.
Prawnik dla lekarzy.
Virtus.Lab Group.
Uber.
Ascoin.
Ascoin.pl Liceum Błeńskiej Gdańsk-Kowale.
Duna Language Services.
GT Automatyka.
Hammer.
JMP.
sklep.jmpsport.pl.
Kejko Studio.
Maja i Rafał Kłoczko.
Tłumacz przysięgły języka angielskiego.
kościuczuk.pl.
Palarnia Kawy La Caffo.
Odo24.
Drukarnia cyfrowa Totem.com.pl.
Sponsorzy odcinka (17)
"Prawnik dla lekarzy."
"Virtus.Lab Group."
"Uber."
"Ascoin."
"Ascoin.pl Liceum Błeńskiej Gdańsk-Kowale."
"Duna Language Services."
"GT Automatyka."
"Hammer."
"JMP."
"sklep.jmpsport.pl."
"Kejko Studio."
"Maja i Rafał Kłoczko."
"Tłumacz przysięgły języka angielskiego."
"kościuczuk.pl."
"Palarnia Kawy La Caffo."
"Odo24."
"Drukarnia cyfrowa Totem.com.pl."
Szukaj w treści odcinka
Jest taki właśnie rozdział zainspirowany pamiętnikami Hadriana w Augustie, kiedy po raz pierwszy mówi własnym głosem, oczywiście fikcyjnym i on źle ocenia swoją karierę.
Zresztą świadectwo, które zostało po, tak się tak składa, to teraz mi się skojarzyło, świadectwo, które zostało po Augustie, dzisiejsi raperzy nazwaliby bragą, czyli jednym wielkim chwalipięctwem.
Mam wrażenie, że i w Stonerze, i w Butchers Crossing, i w Augustie są bezpośrednie inspiracje francuskie.
Natomiast w Augustie jest bezpośrednia inspiracja, moim zdaniem, dziennikami, tu się mówi, dziennikach Adriana, Marguerite Jursenar.
Za każdym razem ludzie mówią to samo, że o przegranym bohaterze, czy to jest o Stonerze, czy o Augustie, czy o Butchers Crossing, o sensie życia i tak dalej, ale każdy podkreśla, że z jakiegoś powodu książka zalazła mu za skórę.
Na przykład w Augustie to są po prostu niekończące się opisy marynistyczne, ale to w pewnym momencie zostanie przełamane.
Ostatnie odcinki
-
Raport na dziś - 3 czerwca 2026
03.06.2026 10:24
-
Raport o książkach – Oleg Serebrian „Woldemar”
01.06.2026 15:00
-
Raport o stanie świata - 30 maja 2026
30.05.2026 07:00
-
Raport o sztucznej inteligencji - Od mango do s...
28.05.2026 15:00
-
Raport na dziś - 27 maja 2026
27.05.2026 11:56
-
Raport o książkach – Tobias Wolff
25.05.2026 15:00
-
Raport o stanie świata - 23 maja 2026
23.05.2026 07:00
-
Raport na dziś - 20 maja 2026
20.05.2026 12:03
-
Raport o książkach – Po co nam dziś krytyka lit...
18.05.2026 15:00
-
Raport o stanie świata - 16 maja 2026
16.05.2026 07:00