Mentionsy
Radio Wnet
Radio Wnet
27.04.2026 12:58

Zdzisław Najder – postać konfliktowa, SB, Radio Wolna Europa i „Wywrotowiec” | Rozmowa ze Zbigniewem Gluzą

Dlaczego Zdzisław Najder uchodzi za jedną z najbardziej konfliktowych postaci polskiej inteligencji emigracyjnej i opozycyjnej? W jakich okolicznościach został zwerbowany przez Służbę Bezpieczeństwa i jak wpłynęło to na jego dalszą biografię? Jak radził sobie jako szef sekcji polskiej Radia Wolna Europa i jakie decyzje budziły kontrowersje?

W rozmowie Zbigniew Gluza – autor opracowania „Wywrotowiec. Zdzisław Najder” – porządkuje fakty, konteksty i spory wokół jego działalności. Pojawiają się również wątki bardziej osobiste, w tym pytanie o literackie fascynacje Najdera i jego ulubionych pisarzy.

Audycja przybliża jedną z najbardziej niejednoznacznych postaci polskiej historii najnowszej, pokazując zarówno jej dorobek, jak i źródła kontrowersji.

Najder Wałęsa PPN-u PRL Służbą Bezpieczeństwa Olszewski Jan Olszewski SB Zbigniewie PPS Giedroyciem Służba Bezpieczeństwa Zdzisława Najdera Wywrotowiec Giedroyć

Rozdziały (11)

1. Wprowadzenie i przedstawienie autora

Podróżnicy przedstawiają gościa i przedstawiają temat książki o Zdzisławie Najderze.

2. Wywrotowiec – geneza tytułu i treść książki

Zbigniew Gluza wyjaśnia, skąd pochodzi tytuł książki i opisuje jej strukturę.

3. Redakcja i kontekst historyczny

Gluza opowiada o swoich rolach w redakcji i analizie spuścizny Zdzisława Najdera.

4. Polskie Porozumienie Niepodległościowe (PPN)

Gluza omawia PPN i jego znaczenie w procesie Polski powojennej.

5. Zdzisław Najder w latach 40. i 50.

Gluza analizuje początki zainteresowań i postaw Zdzisława Najdera w latach 40. i 50. XX wieku.

6. Relacje z przyjaciółmi i współpracownikami

Gluza opowiada o relacjach Zdzisława Najdera z Janem Olszewskim, Jerzym Giedroykiem i innymi.

7. Rozkłady i konflikty w polityce

Gluza omawia konflikty i relacje Zdzisława Najdera z politykami i rządami, w tym Wałęsą.

8. Ocena i interpretacja relacji z Wałęsą

Gluza przedstawia swoje zdanie na temat relacji Zdzisława Najdera z Lechem Wałęsą.

9. Konflikty w polityce i współpraca z Służbą Bezpieczeństwa

Rozmowa kontynuuje omówienie konfliktów politycznych i współpracy Zdzisława Najdera z Służbą Bezpieczeństwa. Autor podkreśla, że Najder był patriotą Polski Niepodległej, a jego doświadczenie z Zachodu miało kluczowe znaczenie dla jego myślenia politycznego.

10. Biografia Konrada Korzeniowskiego i jego role

Zbigniew Gluza omawia opus magnum Najdera - Życie Konrada Korzeniowskiego, jego przyjaźń z Janem Olszewskim i rolę w polityce polskiej, w tym w kontekście wejścia Polski do Unii Europejskiej.

11. Zakończenie rozmowy i podsumowanie

Rozmowa zakończona, autor podziękowuje gościowi za rozmowę i podkreśla znaczenie jego pracy w kontekście polityki polskiej i historycznej.

Sponsorzy odcinka (1)

Fundacja Ośrodka Karta post-roll

"Fundacja Ośrodka Karta Opublikowała ten opasły tom pasjonującej lektury."

Szukaj w treści odcinka

Wyczyść
Znaleziono 5 wyników dla "Wywrotowiec"

Natomiast chciałbym zapytać panie Zbigniewie, skąd ten tytuł Wywrotowiec?

Że ma taką postawę i potem III Rzeczpospolita, gdy wrócił po anulowaniu wyroku śmierci, to tutaj ten Wywrotowiec mniej pasował, no bo on wrócił z takim nastawieniem propaństwowym i w takiej roli właściwie starał się być, ale mu się nie udało, ani na żadnym etapie.

Książka cała, cały Wywrotowiec, dość pokaźnych rozmiarów zresztą, od razu powiedzmy, ona w gruncie rzeczy jest zbudowana ze słów samego Najdera, prawda?

Ja bym chciał docytować z książki Wywrotowiec taki krótki fragment, relacja o spotkaniu 8 kwietnia 1990 roku.

Gościem był pan Zbigniew Gluza, który opracował książkę zazwyczaj nazywaną Najder Wywrotowiec.

Ostatnie odcinki