Mentionsy
Radio Wnet
Radio Wnet
27.04.2026 12:58

Zdzisław Najder – postać konfliktowa, SB, Radio Wolna Europa i „Wywrotowiec” | Rozmowa ze Zbigniewem Gluzą

Dlaczego Zdzisław Najder uchodzi za jedną z najbardziej konfliktowych postaci polskiej inteligencji emigracyjnej i opozycyjnej? W jakich okolicznościach został zwerbowany przez Służbę Bezpieczeństwa i jak wpłynęło to na jego dalszą biografię? Jak radził sobie jako szef sekcji polskiej Radia Wolna Europa i jakie decyzje budziły kontrowersje?

W rozmowie Zbigniew Gluza – autor opracowania „Wywrotowiec. Zdzisław Najder” – porządkuje fakty, konteksty i spory wokół jego działalności. Pojawiają się również wątki bardziej osobiste, w tym pytanie o literackie fascynacje Najdera i jego ulubionych pisarzy.

Audycja przybliża jedną z najbardziej niejednoznacznych postaci polskiej historii najnowszej, pokazując zarówno jej dorobek, jak i źródła kontrowersji.

Najder Wałęsa PPN-u PRL Służbą Bezpieczeństwa Olszewski Jan Olszewski SB Zbigniewie PPS Giedroyciem Służba Bezpieczeństwa Zdzisława Najdera Wywrotowiec Giedroyć

Rozdziały (11)

1. Wprowadzenie i przedstawienie autora

Podróżnicy przedstawiają gościa i przedstawiają temat książki o Zdzisławie Najderze.

2. Wywrotowiec – geneza tytułu i treść książki

Zbigniew Gluza wyjaśnia, skąd pochodzi tytuł książki i opisuje jej strukturę.

3. Redakcja i kontekst historyczny

Gluza opowiada o swoich rolach w redakcji i analizie spuścizny Zdzisława Najdera.

4. Polskie Porozumienie Niepodległościowe (PPN)

Gluza omawia PPN i jego znaczenie w procesie Polski powojennej.

5. Zdzisław Najder w latach 40. i 50.

Gluza analizuje początki zainteresowań i postaw Zdzisława Najdera w latach 40. i 50. XX wieku.

6. Relacje z przyjaciółmi i współpracownikami

Gluza opowiada o relacjach Zdzisława Najdera z Janem Olszewskim, Jerzym Giedroykiem i innymi.

7. Rozkłady i konflikty w polityce

Gluza omawia konflikty i relacje Zdzisława Najdera z politykami i rządami, w tym Wałęsą.

8. Ocena i interpretacja relacji z Wałęsą

Gluza przedstawia swoje zdanie na temat relacji Zdzisława Najdera z Lechem Wałęsą.

9. Konflikty w polityce i współpraca z Służbą Bezpieczeństwa

Rozmowa kontynuuje omówienie konfliktów politycznych i współpracy Zdzisława Najdera z Służbą Bezpieczeństwa. Autor podkreśla, że Najder był patriotą Polski Niepodległej, a jego doświadczenie z Zachodu miało kluczowe znaczenie dla jego myślenia politycznego.

10. Biografia Konrada Korzeniowskiego i jego role

Zbigniew Gluza omawia opus magnum Najdera - Życie Konrada Korzeniowskiego, jego przyjaźń z Janem Olszewskim i rolę w polityce polskiej, w tym w kontekście wejścia Polski do Unii Europejskiej.

11. Zakończenie rozmowy i podsumowanie

Rozmowa zakończona, autor podziękowuje gościowi za rozmowę i podkreśla znaczenie jego pracy w kontekście polityki polskiej i historycznej.

Sponsorzy odcinka (1)

Fundacja Ośrodka Karta post-roll

"Fundacja Ośrodka Karta Opublikowała ten opasły tom pasjonującej lektury."

Szukaj w treści odcinka

Wyczyść
Znaleziono 6 wyników dla "PPN-u"

To znaczy, to jest tak, że ja uważam, że jawna opozycja PPN-u, który został stworzony w największym stopniu jednak przez Najdera.

Przepraszam bardzo, PPN-u.

I 3 maja 76 roku został ogłoszony program PPN-u, więc za moment jest rocznica i ja uważam, że ten program był niezwykle ważny, dlatego że pokazywał drogę do niepodległości i co prawda może nie był

Natomiast program PPN-u był opisem drogi, jaką trzeba przejść, żeby z totalitaryzmu przejść do rzeczywistości demokratycznej.

I uważam, że to jest wielka sprawa, bo PPN-u by nie było, gdyby nie takie doświadczenie.

I rzeczywiście wtedy, kiedy oni, bo to było w 1979 roku, ten tekst PPN-u, jego autorstwa, który mówił, że to jest niezbędne, że jeżeli chcemy być niepodległym państwem, to musimy wejść w takie struktury wspólnoty europejskiej.

Ostatnie odcinki