Mentionsy

Przecież to nie jest modernizm! Podcast Krakowskiego Szlaku Modernizmu.
Przecież to nie jest modernizm! Podcast Krakowskiego Szlaku Modernizmu.
09.02.2026 21:34

Żłobki, przedszkola, Watykany. O architekturze Marty i Janusza Ingardenów

Żłobki, przedszkola, Watykany. O architekturze Marty i Janusza Ingardenów

Przecież to nie jest modernizm! Podcast Krakowskiego Szlaku modernizmu

Rozmawiają Marta Karpińska i Michał Wiśniewski

Na licznych fotografiach Nowej Huty z początków lat 50. pojawiają się obrazy pierwszych nowohuckich szkół, żłobków i przedszkoli. Niskie bryły placówek edukacyjnych dla najmłodszych mieszkańców Nowej Huty – z ogromnymi oknami zapewniającymi naturalne światło we wnętrzach, tarasami i placami zabaw – otoczone pobliską zabudową osiedli Wandy i Willowego, są znakiem spełnionej obietnicy o dobrodziejstwach życia w socjalistycznym mieście. Za socrealistycznymi projektami pierwszych w Nowej Hucie żłobków i przedszkoli na stało małżeństwo Janusza i Marty Ingardenów. To bohaterowie dzisiejszego odcinka naszego podcastu. Chcemy przybliżyć historię tej pary architektów w kontekście architektury więzi społecznych, chcemy przyjrzeć się projektom, które te więzi miały budować i często do dzisiaj pełnią taką więziotwórczą funkcję – opowiemy o architekturze tworzonej przez Ingardenów. Ale traktując architekturę, którą stworzyło to małżeństwo jako punkt wyjścia, chcemy też przyjrzeć się ideom modernistycznym i kontekstowi politycznemu i społecznemu, które umożliwiły realizację postulatów dwudziestowiecznej awangardy o stworzeniu lepszych warunków życia dla jak najszerszych warstw społecznych. 

Odcinek podcastu powstał w ramach projektu

ARCHITEKTURA WIĘZI SPOŁECZNYCH. PAWILONY, DOMY KULTURY, SZKOŁY, PRZEDSZKOLA I ŻŁOBKI W OSIEDLACH MIESZKANIOWYCH KRAKOWA

Projekt jest organizowany i sfinansowany w ramach programu wspierania działalności podmiotów sektora kultury i przemysłów kreatywnych na rzecz stymulowania ich rozwoju, realizowany w ramach Krajowego Planu Odbudowy i Zwiększania Odporności (KPO).

Krakowski Szlak Modernizmu tworzą ludzie, których fascynuje architektura nie tylko jako forma, ale przede wszystkim jako odbicie procesów politycznych, ekonomicznych i społecznych zachodzących w XX i XXI wieku. Na co dzień zajmujemy się badaniem architektury nowoczesnego Krakowa, ze świadomością, w jak ogromnym stopniu lokalność jest kształtowana przez wydarzenia globalne.

Tytułem podcastu Przecież to nie jest modernizm chcieliśmy uhonorować komentarz często pojawiający się pod postami IG Krakowskiego Szlaku Modernizmu. W podcaście przyglądamy się przełomowym momentom architektonicznej nowoczesności, dekonstruujemy jej mity, penetrujemy ślepe uliczki i podziwiamy trwałe osiągnięcia.

Kto tworzy podcast?: dr Dorota Jędruch, Marta Karpińska, dr Dorota Leśniak-Rychlak, dr Michał Wiśniewski – czyli zespół Fundacji Instytut Architektury

Nagrania, montaż: Jan Chołoniewski

Dżingiel: Justyna Stasiowska

Oprawa graficzna: Damian Nowak, Parastudio

Szukaj w treści odcinka

Znaleziono 5 wyników dla "Ptaszycki"

Tak pisał Tadeusz Ptaszycki w 1951 roku i w zasadzie to jest taki trochę draft, trochę opis tego, czym chcemy się w naszym projekcie zajmować.

I zaraz będziemy opowiadać o tym, jak to się udało realizować w ciągu najbliższych tych lat, czy to zamierzenie, w którym Ptaszycki tak pięknie deklarował zamiary dotyczące tego, jak Nowa Huta będzie funkcjonować pod względem społecznym, pod względem funkcjonowania instytucji kulturalnych, jak to się realizowało.

No i takie niskie bryły placówek edukacyjnych dla najmłodszych mieszkańców Nowej Huty z ogromnymi oknami zapewniającymi naturalne światło we wnętrzach, z tarasami i placami zabaw otoczone pobliską zabudową pierwszych osiedli nowochódzkich Wandy i Willowego są znakiem tej obietnicy ptaszyckiego o dobrodziejstwach życia w socjalistycznym mieście.

Które głosił Ptaszycki.

Krytykowany jest Tadeusz Ptaszycki, jeszcze mocniej jego żona Anna Ptaszycka, autorka pierwszego planu ogólnego dla miasta Krakowa.