Mentionsy

Jest bardzo długa tradycja interpretowania Witkacego jako artysty awangardowego.

Który widział Witkacego jako twórcę czasem wyprzedzającego, czasem tworzącego paralelnie z artystami w Europie Zachodniej przede wszystkim, ekspresjonistami, twórcami do pewnego stopnia dadaistami, twórcami także abstrakcyjnymi, ale chociaż to bardziej skomplikowane.

Chwistek, czyli według Witkacego demon intelektu, swoją teorię sztuki wykłada oczywiście w wielu tekstach różnej długości i spośród tych tekstów chyba na plan pierwszy wysuwa się wiele rzeczywistości w sztuce.

Między innymi przesunęły się te kategorie, sposób myślenia na kategorie formalne, więc wystawiają najpierw razem, potem ich drogi się rozchodzą, Chwistek się odpowiada po stronie futuryzmu i to jest nie do przyjęcia dla Witkacego, dla którego jednak jednostka i jednostkowe odczuwanie jest najważniejsze.

I tutaj też bardzo ważne zastrzeżenie, że to, co tych dwóch panów różni, to także to, że wydaje mi się, że rozpoznanie Witkacego jest słuszne, że Chwistek jednak jest

A jednak u Witkacego to, co nazywa przeżyciem metafizycznym, czyli pewien egzystencjalny niepokój, za chwilę zresztą o tym porozmawiamy, jest istotą dzieła sztuki.

Na końcu tej części naszego podcastu poświęconej Chwistkowi, za chwilę przejdziemy do Witkacego, o to spytać.

Czy możemy się zgodzić z tym zarzutem Witkacego i czy pozwala on nam jakoś uchwycić różnicę między tymi artystami?

Nie ucierpiały, przesuwając się w stronę czystej ornamentyki, co zarzucał z kolei abstrakcjonistom, więc ten, jakby to powiedzieć, zarzut Witkacego, tak jak wspomnieliśmy gdzieś tam wcześniej, raczej dotyczył w gruncie rzeczy różnych sposobów postrzegania tego, czym

No właśnie, spróbujemy prześledzić drogi, które prowadzą Witkacego do takiego ujęcia rzeczy.

Jak się prześledzi wczesną twórczość Witkacego i tą twórczość malarską, to można znaleźć pewne tropy co do tego, jak kształtowała się jego myśl filozoficzna, estetyczna.

I w jednej z prac poświęconych wczesnej twórczości Witkacego, Wojciech Sztaba dosyć

Przekonujące argumentowo, że to jest wywrócenie, że te wczesne prace Witkacego, które zaprezentował na wystawie w 1913 roku są jakby policzkiem nie tylko wobec pewnego myślenia o sztuce, ale wobec sztuki samej, że on eksploruje brzydotę, przerysowanie.

I te wszystkie czynniki jakoś już wcześniej formułują zarówno styl Witkacego, jak i jego myśl filozoficzną.

Także jeśli chodzi o wykształcenie filozoficzne Witkacego, można znaleźć też i ślady tutaj Leibniza i Kanta.

Ujęcie Witkacego, to dla którego taką panoramę i historyczną i częściowo systematyczną już żeśmy stworzyli, ma też określone konsekwencje praktyczne.

No właśnie, jakich analogii możemy się do niego doszukać w czasach Witkacego?

I to też jest, jakby to powiedzieć, jakoś nie wyróżnia Witkacego na tle mu współczesnych, bo jednak cała ta sztuka, która próbuje zarzucić postulat jak najwierniejszego odtwarzania świata, który nie jest tak prosty, jak to czasem można z polemicznych tekstów wyczytać.

Krytyka renesansu, którą przeprowadzali nie tylko artyści XIX-wieczni, ale także współcześni Witkacemu, czyni stanowisko Witkacego nie tak wyjątkowym, bo wszystkie te ruchy, które starały się wypracować nową sztukę, nowy jej język, odnosiły się krytycznie do renesansu, tak na płaszczyźnie artystycznej, jak i ideowej.

Ale Witkacego tutaj wyróżnia punkt wyjścia tej krytyki renesansu, bo dla niego cały czas to jest temat wokół którego krąży.

I to raczej niż sposoby przedstawienia rzeczywistości jest dla Witkacego.

Znaleźć we wspomnieniach bliskich Witkacego i w archiwach, które zachowały się gdzieś, ale nie w samych tekstach Witkacego.

Ślady tych dyskusji i można także ślady lektury Kandlińskiego prześledzić zarówno w tym tekście, jak i w kolejnych tekstach Witkacego.

Wszystko to oczywiście ilustrują zdaniem Witkacego.

Tak samo w tekstach Witkacego i w geście zarzucenia także malarstwa w pewnym momencie jest bardzo mocne przeświadczenie zwątpienia, że właściwie się wyczerpała jakoś tradycja

Wartość współczesnej kultury, czy widział jako prekursorski gest Witkacego w stosunku do analogicznego zarzucenia twórczości artystycznej u Duchampa jako znak wyczerpania.

I jakbyśmy sobie dzisiaj poczytali Witkacego, jak argumentował Sztaba.

W kontrze to Witkacego.