Mentionsy
4. Laboratorium tożsamości: skąd wzięło się państwo narodowe?
Skąd się wzięło państwo narodowe?
Dlaczego kilkaset lat temu nikt nie umierał „za naród”, a dziś gotowi jesteśmy zabijać i ginąć za flagę, hymn i mapę?
Kim był „Polak”, „Francuz” czy „Niemiec”, zanim państwo nauczyło ludzi tak o sobie myśleć?
W tym odcinku cofamy się do świata „tutejszych” – chłopów, parafii i lokalnych lojalności – i krok po kroku odkrywamy, jak naród stał się jedną z najpotężniejszych idei nowoczesności. Nie jako odwieczna wspólnota krwi i ziemi, lecz jako technologia społeczna: wytwór druku, edukacji, wojny, przemysłu i politycznej mobilizacji.
W odcinku między innymi o:
– tym, czym różni się nowoczesny naród od dawnych etnosów i religijnych wspólnot
– kapitalizmie druku i języku jako narzędziu masowej wyobraźni
– rewolucji francuskiej i Napoleonie jako eksporterach nacjonalizmu– Wiośnie Ludów i XIX-wiecznej fabryce tożsamości
– Rabacji Galicyjskiej, która brutalnie obnaża mit „odwiecznej jedności narodu”
– Wrocławiu, granicach i ziemiach, które nigdy nie były „od zawsze” niczyje
– Mieszku I, chrzcie 966 i narodowych mitach założycielskich
To odcinek o tym, jak państwa uczą ludzi, kim są, jak historia jest przepisywana wstecz i jak łatwo pomylić opowieść z naturą rzeczy.
Szukaj w treści odcinka
Współcześni historycy, tacy jak prof. Przemysław Urbańczyk, patrzą na to i kręcą głowami.
Prof. Urbańczyk pół żartem twierdzi, mógł Mieszko w ogóle nie wiedzieć, że jest Mieszkiem.
Urbańczyk komentuje to tak.
Jak skomentował to profesor Urbańczyk, tym samym politycy rozwiązali problem, nad którym historycy głowią się już ponad 100 lat.
Ostatnie odcinki
-
4. Laboratorium tożsamości: skąd wzięło się pań...
06.01.2026 10:00
-
3. Krew za kauczuk: Kongo Belgijskie, podatki i...
30.12.2025 14:21
-
2. Krew za kauczuk: niewidzialne ofiary belgijs...
21.11.2025 20:28
-
1. Pierwsza korporacja świata, czyli gdzie zacz...
10.11.2025 19:14