S04E03: "Licorice Pizza" (gość: Maciej Kędziora)

Nie wie wiele, on ma nawet problem z tym, żeby zdefiniować, czym jest kryzys paliwowy, który uświadamia mu Alana Kane w jednej ze scen, wskazując na przemowę Richarda Nixona i pytając, you know about this? Tak, tak, to jest świetna, świetna scena. No od razu mi się dużo tematów pojawiało, które chcecie jeszcze wypytać. Ja bardzo tak chcę po kolei do nich podejść, bo jest ich rzeczywiście tu kilka. Zacznę może jeszcze od kwestii obsadowej, dlatego że Tak, to jest film, który tworzy coś innego niż fabułę, coś innego niż intrygę. To nie jest film, dzisiaj będzie dzień anglicyzmów w Spoilermasterze, plot driven, zdecydowanie nie jest plot driven.

Więc czy możemy tak patrzeć na Andersona jako pewnego kronikarza amerykańskiego stulecia, które jak wiemy skończyło się? Wydaje mi się, że jak najbardziej. Później też lewy sercowy w pewien sposób do tego podchodzi, jak zarabiamy na promocjach. Przecież te wycinanki, które robi Adam Sandler z różnych opakowań, żeby dostawać darmowe loty i zniżki na te loty lotnicze, kilometry z opakowań pudingu. No to też pokazuje po prostu, do jakiego absurdu zaczęła nas doprowadzać sytuacja kapitalistyczna, też rządy Nixona, czyli Całkowite powolne burzenie tego, w jakim miejscu jesteśmy. Burzenie to z powagi systemu. Pamiętajmy nad tym, że w momencie jest bardzo wielowątkowa scena w Licorice Pizze, która trwa dosłownie 10 sekund, ale tak właśnie będę analizować przez najbliższe dwie minuty.

Jest scena, w której za chwilę usłyszymy, że Richard Nixon mówi o kryzysie paliwowym. Ale mamy rozmowę Alany z Garem o tym, co się dzieje z ich biznesem łóżek wodnych, jak zainwestować. Co robi jednak Gary? Gary jest młodym chłopakiem i przegląda gazetę. Zjeżdża mu wzrok, zjeżdża i zatrzymuje się na recenzji filmu Deep Throat, recenzji filmu Głębokie Gardło. Po pierwsze filmu pornograficznego, Co najważniejsze i co chciałbym podkreślić, filmu, który po 15 latach okazał się tak naprawdę nagraniem gwałtu, bowiem główna aktorka nie wyraziła zgody, nie chciała i została perfidnie wykorzystana seksualnie, to zostało zarejestrowane, a głębokie gardło w roku 1972 nie tylko weszło na ekrany kin, bo to czasy, kiedy

Magazyny branżowe takie jak Variety również recenzowały filmy. Swoją drogą Roger Ebert w 1973 napisał recenzję filmu Głębokie Gardło i ten film został zapisany w historii, ale został zapisany również w innym kontekście. Kto się zaraz pojawi na ekranie? Richard Nixon ogłaszając kryzys paliwowy. A czym jest Deep Fraud w kontekście Watergate? Deep Fraud w kontekście Watergate to osoba, która wyznała o aferze Watergate, o tym, że mamy nagrywany, że Richard Nixon nagrywał ludzi, że są prowadzone Tape'y i próba ustalenia taśmy, znaczy się, przepraszam, anglicyzmy dzisiaj są bardzo, bardzo mocno w cenie.

I kiedy patrzymy na tę scenę, tę mnogość kontekstów, mnogość tego, jak patrzymy retrokrytycznie na rzeczywistość, która nas otacza, ale też ze świadomością tego, co nastąpi za chwilę, mamy całkowite przemianę Ameryki, bo wszystko się udaje. Mamy dwójkę postaci, którzy zarabiają, są na absolutnej fali wznoszącej. Mamy Richarda Nixona, któremu zdarzają się potknięcia, ale raczej również jest jeszcze wówczas dość lubianym prezydentem, przynajmniej przez stronę republikańską. I za chwilę mamy absolutny kryzys związany z systemem politycznym w Stanach Zjednoczonych Ameryki. Całkowity kryzys tego, w co ludzie chcieli wierzyć. Całkowity kryzys w to, co się wydarzy.

Napisałeś o pewnej serialowości tego filmu. I to mnie zaintrygowało, bo masz na myśli przede wszystkim stronę narracyjną, ale gdybyś rozwinął tę myśl. Serialowość w kontekście budowania świadomości, czyli znów podejście filozoficzne do tworzenia kina przez Paula Thomasa Andersona. Jeśli skupimy się na fazie Richarda Nixona, na okresie jego prezydentury, do której ja jestem oczywiście wielkim sceptykiem, też retroaktywnie, no trzeba zaznaczyć ze względu na lektury, Ale skupimy się na tym, jak budowana była świadomość lat 70., które Paul Thomas Anderson bardzo mocno chce oddać. Czyli musimy sięgnąć po telewizję, po daytime TV, które kreowało jakby nasze wyobrażenie tego, jak wygląda Ameryka, ale przede wszystkim kreowało wyobrażenie Amerykanów i Amerykanek, którzy oglądali tę telewizję i byli w pewien sposób