Agata Kulesza o rozpaczy Witkacego i spektaklu "Matka"

Rezerwacja Onet dzisiaj na scenie Teatru Ateneum, bo już za chwilę rozmawiam z Agatą Kuleszą, która gra tytułową rolę w spektaklu Matka i ona też podzieli się w naszym cyklu Więcej Kultury z mBankiem swoimi fascynacjami kulturalnymi, a w drugiej części Pablo Pavo i jego najnowsza płyta La Cuna, także też inspirująco. Zapraszam. W Teatrze Ateneum najnowszy spektakl to matka Stanisława Ignacego Witkiewicza w reżyserii wspaniałej Anny Augustynowicz i może nawet wspanialszej w roli głównej Agaty Kulesz. Witam cię bardzo serdecznie. Dzień dobry, witam. Agata Kulesza w roli głównej, w roli matki. Agato, tak się zastanawiałam idąc na wasz spektakl, że właściwie Witkacy trochę wyparował ze współczesności jako dramaturg.

Jest morfinistką, jest w jakiś sposób zdegradowana psychicznie, czy tam zdewastowana psychicznie. Czy ty właśnie mówisz, że to było trudne, bo to też musiałaś w ciele To zapisać swoim w ruchach, prawda? To jest tak, że Witkacy, mówiąc w przybliżeniu o czystej formie, tego się chyba nie da zrozumieć, mówił też o tym, że teatr nie jest od takich Emocyjek, że widz ma przeżyć, nazywał to metafizycznym dreszczem, ta nieskończoność istnienia. I nagle ja jako aktorka realistyczna podchodzę po wielu, wielu latach do teatru, gdzie mam do czynienia z formą, bo czuję to, że to wszystko jest pigułka. Mam do czynienia z Anią Augustynowicz, która ma niezwykle wyrazistą formę i swoją taką pieczątkę na przedstawieniach.

No nie, coś tu jest niepoukładane, coś te klocki, ale jak już te klocki na siłę się poupycha, to później zaczyna się to słyszeć i zaczyna się tym mówić, zaczyna to leżeć. To jest kolejna trudność. Ale leży wam bardzo dobrze, bo to właśnie ja słuchając tego tekstu kompletnie nie miałam poczucia obcości. Bo to super. No tak, tak, że to też jest sposób podania tekstu jest bardzo współczesny. Mam nadzieję taką, bo też Ania tak pracuje, że my na początku mówimy, Jezu, ona tak zmienia, a może tak, a może tak. Później mówię, dobra, do żadnego pomysłu nie będę się przywiązywać, tylko codziennie... I ona nas rozgimnastykowała, że szybko z Adasiem Cyfką zaczęliśmy dialogować tym trudnym tekstem. A później, kiedy się stoi na scenie, kiedy jest to słynne mówienie do przodu Ania Augustynowicz,

To też jest bardzo takie fajne, że to jest niedopowiedziane. I my jako aktorzy oczywiście i z Anią, Ania nam to dopowiedziała i rzeczywiście jest to jego sen. Można też pomyśleć o tym, że gdzieś to się dzieje w szpitalu, ale w momencie sztuka zaczyna się monologiem matki. Monolog matki jest, ja się oczywiście pilnuję, żeby nie docisnąć, ale on jest zwielokrotniony. Ale dlatego, że po pierwsze ja muszę widzę nauczyć konwencję, a po drugie tak sobie myślę, że Adam jako Leon przypomina sobie w jakiś sposób tę matkę. I w naszym przypomnieniu my dostajemy taką pigułkę, która to jest samo sedno, samo jądro i ono może być Z wielokrotnione, za duże, bo te nasze strachy, te nasze strachy, nie wiem, że ta roślina za firanką to jest jakiś potwór, to jednak to jest roślina za firanką i kiedy my zaczynamy, to ta matka też jest taka nadintensywna, bo to jest jego wspomnienie.

Też chciałam, nie wiem czy mi się udało, ale żeby czasami budować tę matkę takimi, ja to nazywałam, moduły albo klocki. Żeby czasami nie było linearnego przeprowadzenia postaci, tylko nagle ona tak reaguje, tu się chowa, tu ma dystans. Żeby to było z takich przeskakujących klocków. Tak starałam się budować tę postać i ciężko się to grało. Ale sama jesteś matką. Myślałaś o swojej relacji. Nie, jestem kompletnie inną matką. Chwała Bogu! Nie, nie, to jest już takie, rzeczywiście ja jestem, teraz mam taki dyżur matczyny, że gram wszędzie matki, ale matka na przykład bardzo kontrolująca w przedstawieniu w Teatrze Ateneum, to wiem na pewno, jest kompletnie inna niż matka Witkacego, ale żadna z tych matek to nie ja jako matka.

No to bardzo dobrze i myślę, że to jest bardzo optymistyczna kwenta. Ale mogę się przyśnić, teraz się wszyscy śmieją, że mówią, Jezu, ta matka w tym Witkacem jest taka straszna. Ja mówię, możecie mnie wynająć na dwa tygodnie, zrobię wam porządek w domu. Agata Kulesza do wynajęcia. Jako matka bardzo ci gratuluję tej roli. Rzeczywiście jest zupełnie inna niż to, z czym cię kojarzę, w czym cię widujemy, więc myślę, że to dla ciebie jako dla aktorki w spotkaniu z Anną Augustynowicz to też było Ciekawe, mocne. Bardzo ciekawa, bardzo ciekawa. Moja też taka droga, kiedy nagle się wycofałam, się tak temu go przestraszyłam i że mówię, no nie Agata, to nie są lata dziewięćdziesiąte, skończyłaś już szkołę naprawdę dawno.