Mentionsy Mentionsy
Reportaż Radia Lublin
Reportaż Radia Lublin

Monika Malec "Bursztyn uwięziony"

18.05.2026 ·19 min 19 s · 10 rozdziałów

Bursztyn można znaleźć nie tylko nad Bałtykiem. Jego pokłady są też na Lubelszczyźnie. Wszystko zaczęło się w epoce eocenu, gdy terytorium dzisiejszej Polski pokryte było w większości morzem. Dr Lucjan Gazda, geolog i kolekcjoner bursztynów oraz skamieniałości dotarł do dokumentu z XVII wieku, który pokazuje, że przez Lublin przebiegał szlak bursztynowy. Ciekawa jest w nim historia "aresztowanej" beczki z tym cennym kruszcem. Historia beczki zainspirowała artystkę Krystynę Rudzką - Przychodę do namalowania cyklu obrazów. Wraz z Lucjanem Gazdą zorganizowali wystawę (kolejną w ich wieloletniej współpracy) poświęconą historii bursztynu i lubelskiego wątku zawartego w dokumentach odnalezionych w archiwum we Lwowie.Fot. Krystyna Rudzka Przychoda i Lucjan Gazda autorzy wystawy "Nº HKZ Lublin 1631" w Muzeum Historii Miasta Lublina.

6:47 · Wystawa i jej elementy 2

Cztery obrazy dotyczą tylko tej opowieści. Na pierwszym jest bursztyn, który z Gdańska miał jechać, który jechał z Gdańska, czyli gdański bursztyn. Drugi, on sobie jedzie, ale niestety nawet nie wie, że już na drodze ma przeszkodę, czyli coś się z nim będzie działo. Na trzecim wita go lubelski koziołek. Dzień dobry, dzień dobry bursztynie. No i Bursztyn wjeżdża szczęśliwy, no a na czwartym jest znowu ta krata, ale już jedzie tylko jedna beczka. Więc w ten sposób snułam swoją malarską opowieść za pomocą pędzla. A ta krata to jest wprost odniesienie do tego tytułu wystawy. Numer HKZ, to jest numer akt.

Sądowych związanych z aresztowaniem tego bursztynu. Stąd taki może trudny w przekazie tytuł wystawy numer HKZ Lublin 1631. Jak to się wydarzyło, że natknął się Pan na te akta? W ogóle gdzie je Pan odnalazł? Nie, to ja sam osobiście tej kwerendy nie dokonywałem. To po prostu moje zaciekawienie tematem lubelszczyzną, bursztynem. I natknąłem się na artykuł profesora Demczyny ze Lwowa, który miał dostęp do tych akt. Co prawda ten artykuł nie miał wielkiego oddźwięku, bo nikt go nie zauważył w Lublinie, w Polsce.

Pokazano wszystkie 2 dopasowania. Transkrypcja generowana automatycznie i niesprawdzana ręcznie — może zawierać błędy.