Raport o sztucznej inteligencji - Po co są dziś szkoły?

O jakim przykładzie pani mówi? Uczeń omawiając Hobbita w wypracowaniu mi napisał, że Smaug jest wielką metaforą ludzkiej chciwości. I ja wiedziałam, że to nie są po prostu słowa tego dziecka, ponieważ nie używa tego typu wyrazów. Ma dosyć niski zasób słownictwa, no i po prostu było od razu widać. No i pech chciał, że rodzic odpisał jeszcze w ciągu minuty wiadomość, że nic nie wie o żadnym zadaniu. A na drugi dzień mnie poinformował, że syn skorzystał z AI. No i niestety, ale sprawa wyszła na jaw. Od razu przyznało się kilku innych uczniów, że oni też napisali pracę z AI. Później wszedł w niedługim czasie zakaz zadawania prac domowych i generalnie się skończyło używanie sztucznej inteligencji na lekcji.

Z drugiej strony wzmaga zachowania nieetyczne, z którymi mierzy się już w trakcie swojej codziennej pracy w szkole Iwona Zając. Tak czy inaczej, największe międzynarodowe badania pokazują, że korzystanie z AI w edukacji stało się już normą. Według globalnego badania Digital Education Council aż 86% studentów na świecie korzysta z narzędzi AI w nauce, a 54, czyli większość, używa ich co najmniej raz w tygodniu. W Wielkiej Brytanii na przykład skala jest jeszcze większa. W badaniu HAPI z 2025 roku 92% studentów deklaruje korzystanie z AI na studiach, podczas gdy rok wcześniej było to 66%. Podobny trend widać w szkołach średnich. W 2025 roku 84% uczniów szkół średnich w USA używało generatywnej AI do pracy szkolnej, najczęściej do pisania lub wyszukiwania informacji, ale też do generowania pomysłów i planów pracy.

Steve Jobs, który także traktował Panią jako mentorkę, mówił, że Aleksander Wielki był wielki, bo miał Arystotelesa za mentora. Obecnie wielu nauczycieli to bardziej sędziowie niż mentorzy. Krzyczą za byle błąd w zadaniu z matematyki czy z innych przedmiotów. Może potrzebujemy więcej takich Arystotelesów? Dokładnie. Musimy uratować władzy. Tutaj się zgadzam. Musimy pozbyć się nauczycieli, którzy wchodzą w rolę sędziów. Nauczyciele muszą wspierać, wierzyć w ucznia i pomagać mu rozwijać umiejętności. Problemem na całym świecie jest to, że nauczyciele myślą, iż ich rolą jest krytykowanie i ocenianie.

To działa przeciwko uczniowi. Wielu kończy szkołę z poczuciem, że są głupi. To porażka systemu edukacji. A po co nam w ogóle szkoła? Przecież coraz częściej ludzie uznają, że wystarczy nauczyciel w domu, teraz pewnie nauczyciel AI także. Do czego szkoła będzie służyć w przyszłości? Rezygnacja ze szkół byłaby wielkim błędem. Szkoły budują poczucie wspólnoty.

Nikt nas tego nie nauczył i potrzeba liderów, którzy poprowadzą rady pedagogiczne, którzy pokażą uczniom jak z tej technologii korzystać i rozwiną takie poczucie, że coś stworzone w sztucznej inteligencji możemy cudownie wykorzystać. Załóżmy wygenerowana prezentacja w sztucznej inteligencji sama w sobie. Może być oceniane, jeżeli podejdziemy do tego w taki sposób, że oceniamy techniczne wykonanie prezentacji, robimy krzywdę naszym uczniom. Jeżeli oceniamy prezentację, to uczeń powinien zaprezentować to, co jest w tej prezentacji, omówić, nauczyć się tej prezentacji. To są kompetencje, które powinna szkoła rozwijać. Według Marka Grzywny to właśnie nauczyciele mają w tym momencie wielką rolę do odegrania, nawet jeśli nie da się zmienić całego systemu.