Raport na dziś - 6 maja 2026

To wszystko dzieje się w kontekście wojny z Iranem, której Zjednoczone Emiraty Arabskie są jedną z ofiar. Stany Zjednoczone wstrzymały operację Projekt Wolność, która polegała na wojskowej pomocy statkom w żegludze przez cieśninę Ormus. Prezydent Trump twierdzi, że celem tej decyzji jest skłonienie Iranu do ustępstw negocjacyjnych, Teheran odbiera decyzje Amerykanów jako swoje zwycięstwo. Czy Amerykanie dążą do wygaszenia konfliktu i jak miałoby to wygaszenie wyglądać? O tym w raporcie na dziś, 6 maja 2026 roku. Za jego pośrednictwem najłatwiej nas wesprzeć.

Marcin Żyła jest wydawcą programu, Chris Babrzak realizuje dźwięk. Jesteśmy w studiu Efektura w Warszawie. Moim gościem jest dziś profesor Łukasz Fyderek z Instytutu Bliskiego i Dalekiego Wschodu Uniwersytetu Jagiellońskiego. Witam pana, dzień dobry. Dzień dobry. Zacznijmy od aktualności rozwoju sytuacji w cieśnieniu Ormus i w wojnie Ameryki i Izraela z Iranem. Marco Rubio, sekretarz stanu, twierdzi, że działania militarne w tej wojnie są zakończone. Prezydent Trump wstrzymuje operację wyprowadzania statków z cieśniny Ormus w eskorcie wojskowej niecałe 48 godzin po tym, jak rozpoczął tę operację. W Teheranie entuzjazm, bo dla Irańczyków to jest jasne ustępstwo ze strony Amerykanów.

Komu to służy? To znaczy kto lepiej się w tym czuje? Ja pytam o to dlatego, że mniej więcej dwa tygodnie temu Prezydent Trump i w ogóle różne środowiska w Stanach Zjednoczonych mówiły, że za dwa tygodnie Iran będzie na kolanach, ponieważ już nie ma pieniędzy z ropy i nie daje sobie rady i w związku z tym przyjmie każde warunki amerykańskie. Te dwa tygodnie oczywiście minęły. To jest w ogóle pytanie o to, jak Amerykanie rozumieją, powiedziałbym, determinację Irańczyków wobec tej wojny. A zatem, czy to co się dzieje bardziej służy Irańczykom, czy bardziej służy Amerykanom, którzy tak się przynajmniej wydaje nie mają za bardzo czasu, zwłaszcza w związku z sytuacją polityczną w Stanach Zjednoczonych, czyli zbliżającymi się wyborami?

Taktykę gracza, który jest gotów do podejmowania rozmaitych działań wychodzących poza standardowy repertuar środków dyplomatycznych i militarnych. Natomiast prezydent Trump też bardzo lubi to, to jest zgodne z jego stylem myślenia. Bardzo lubi nieprzewidywalność, zaskakiwanie. No i to sprawia, że ta sytuacja jest tak bardzo trudna, bo mamy z jednej strony Irańczyków, którzy jakby można powiedzieć stworzyli cały swój system wojny, teorie zwycięstwa, oparli o pewną nieprzewidywalność, ale mamy po drugiej stronie akurat bardzo nietypowego w historii Stanów Zjednoczonych prezydenta, który też taką taktykę lubi stosować, co zdaje się jest mniej dostosowane tak strukturalnie do tego aparatu, jakim dysponuje wielkie mocarstwo, czyli dużej floty, sieci, sojuszy, a znacznie lepiej ta taktyka, nazwijmy to taktyką szaleńca, dostosowana jest do strukturalnych cech średniego mocarstwa, które jest izolowane na arenie międzynarodowej, a taka jest pozycja Iranu.