Mentionsy Mentionsy
Rap Story
Rap Story

Dlaczego FIRMA musiała się ROZPAŚĆ?

10.11.2026 ·45 min 27 s · 8 rozdziałów

📲 Jeśli chcesz wesprzeć moją twórczość zostań patronem mojego podcastu! 🫡✅ https://www.patronite.pl/rapstory☕️ https://buycoffee.to/rapstory📸   / rapstory_podcast  Firma. Pięciu chłopaków z Krakowa i Legnicy, którzy zrobili jeden z najważniejszych albumów w historii polskiego ulicznego rapu, a przy okazji wkręcili się w tyle afer, że o ich muzyce mówiło się mniej niż o tym, co odstawiali po godzinach.W tym odcinku rozkładam na części całą historię Firmy. Jak powstali, skąd wziął się „Pierwszy nielegal” i kultowe „Z dedykacją dla ulicy”, jak nakręcili pierwszy w Polsce teledysk za więziennym murem, dlaczego ich brzmienie wyprzedzało scenę o lata, co naprawdę kryło się za hasłem JP, i w końcu, co tak naprawdę rozsadziło tę ekipę od środka. Bez wybielania, ale i bez robienia z nich karykatury.Zaktualizowane źródła:1. „Nieprosta historia krakowskiego rapu cz. 3: jesteś za Wisłą czy za Cracovią?“ (newonce.net, Filip Kalinowski, 8.02.2023) 2. „Nieprosta historia krakowskiego rapu cz. 5: małopolski Dirty South“ (newonce.net, Filip Kalinowski) 3. „Dlaczego krakowska Firma była jednym z najważniejszych składów w historii polskiego rapu?“ (newonce.net, Filip Kalinowski, 12.02.2026) 4. „10 najlepszych ulicznych płyt w historii polskiego rapu“ (newonce.net) 5. „RAPEM NIE ZARABIAŁEM. Dlaczego naprawdę rozpadła się FIRMA. Bosski Roman“ (podcast Od Środka, YouTube, sierpień 2026) 6. „Dlaczego Firma była tak mocno przeciwko policji? Bosski Roman o początkach JP“ (GlamRap.pl, 31.08.2026, za podcastem Od Środka) 7. Wywiad z Bosskim Romanem (Plener TV, YouTube) 8. Wywiad z Firmą: JP, Bosski, Tadek, DJ Feel-X (MTV Rap Pakamera, 9.10.2006) 9. „FIRMA WYWIAD“ (kanał Bosski Roman, YouTube, 2011) 10. Wywiad z Firmą o „Nielegalnych rytmach“ (mhh.pl, Szymon Jadczak) 11. „Zawsze byłem zapatrzony w nowe brzmienia – Bosski“ (hip-hop.pl) 12. Wywiad z Bosskim (hip-hop.pl, Tomasz Walkiewicz) 13. Wywiad z Firmą oraz recenzja płyty (magazyn Klan, 2002) 14. Wywiad z Kalim (kanał Żurnalista, YouTube) 15. „Biografia Firma – o zespole“ (dlaStudenta.pl) 16. „Krakowska rapoteka“ (Dziennik Polski, dziennikpolski24.pl) 17. „Kali o Firmie: byliśmy łącznikiem świata rapu ze światem przestępczym“ (CGM.pl) 18. „Wywiad: Bosski Roman, przekaz i oddziaływanie“ (Tygodnik Sanocki, 13.10.2024) 19. Wywiad z Tadkiem o „JP“ i Żołnierzach Wyklętych (radiomaryja.pl) 20. zpodziemia.pl, karta zespołu i dyskografia (nielegale, data założenia marki JP) 21. „FIRMA »FILAR Z WATY« DISS NA KALIEGO“ (GlamRap.pl, 2012) 22. „Kali zaczepia Bosskiego z Firmy“ (GlamRap.pl, 2011) 23. „Kali o beefie z Firmą: nie będę więcej odpowiadał“ (GlamRap.pl) 24. „Reaktywacja Firmy i płyta z Popkiem, co na to Kali?“ (GlamRap.pl, Ł. Kazek, 21.04.2016) 25. „Kali: Firma nie wróci“ (GlamRap.pl, 2016) oraz „Będzie nowa płyta Firmy? Kali odpowiada“ (hiphopnews.pl, 05.2016) 26. „Kali komentuje próbę wskrzeszenia Firmy przez Popka i Pomidora“ (GlamRap.pl, 2018) 27. „Kali i Bosski kończą wojnę“ (CGM.pl, 12.03.2019) oraz „Bosski Roman usunął dissy na Kaliego“ (GlamRap.pl) 28. „Bosski: poczyniłem kroki żeby Firma wróciła…“ (CGM.pl, za Tysol.pl, 14.04.2019) 29. „Bosski Roman odpowiada na wasze pytania“ (GlamRap.pl, ok. 2012) 30. „Popek i Pomidor w konflikcie“ (Popkiller.pl, 4.06.2020) oraz odpowiedź Pomidora (CGM.pl) 31. Pomidor w „1 na 1“ (CGM.pl, 13.04.2019) oraz „1 na 1: Artur Rawicz vs Pomidor“ (CGM.pl, 7.04.2019)

15:12 · Wydanie 'Nielegalne Rytmy' i krytyka 1

Ale dopiero tutaj ekipa dała jej pełny upust. Newonce ujął to później bardzo celnie, pisząc, że te elektroniczne, podszyte jamaiką bity brzmiały jak polski grime. I to, gdy ten gatunek dopiero rodził się na londyńskich blokowiskach. Czyli firma bawiła się tym pomysłem, zanim moda na mieszanie rapu z danceholem i grimem w ogóle dotarła do Polski. Krótko mówiąc, byli z tym pomysłem przed wszystkimi, nawet jeśli wtedy nikt tego tak nie nazywał. Co ciekawe, Brak empików i jakiejkolwiek normalnej dystrybucji wcale tej płycie nie zaszkodził, wręcz przeciwnie. Płyta rozeszła się po Polsce w zaskakującym tempie i przyjęto ją z taką aprobatą, że numery z nielegalnych rytmów do dzisiaj potrafią ruszać każdy koncert.

26:36 · Marka i rozszerzenie zasięgu 2

Jest tam numer o znamiennym tytule, jeszcze firma nie zginęła, w którym gościnnie pojawiają się Tadek i Roman. Niecały skład, niewielki powrót, ale jednak symboliczne zdanie dopisane do historii, która oficjalnie nigdy nie dostała kropki. To co w takim razie zostaje po zespole, który rozpłynął się bez pożegnania? Zostaje przede wszystkim z dedykacją dla ulicy płyta, którą Dziś traktuje się jak symbol i fundament całego ulicznego nurtu. Jest w tym jednak pewna gorzka ironia, bo jak pisał o niej Filip Kalinowski na Newance, przez wszystkie kontrowersje wokół samych autorów ta płyta nigdy nie zyskała należnego jej zainteresowania i pogłębionej analizy. Łatwiej było pisać o tym co chłopaki narozrabiali niż o tym co nagrali.

A nagrali znacznie więcej niż wtedy dostrzegano. Po tej płycie fani ulicznego grania przestali patrzeć wyłącznie w stronę Warszawy i zaczęli z szacunkiem zerkać także na Kraków, który nagle okazał się drugim biegunem tej muzyki. A brzmieniowo byli zwyczajnie przed szeregiem, bo mieszali dancehall z elektroniką i jak określił to Newonce robili polski grime i to na długo zanim ten gatunek w ogóle u nas zaistniał. A sedno całego fenomenu firmy jest chyba prostsze niż mogłoby się wydawać. To był zespół, dla którego ulica była jednocześnie największą siłą, bo dała mu autentyczność nie do podrobienia. I największym przekleństwem zarazem, bo odebrała im lata spokój i w końcu ich samych nawzajem. No i co? Skoro dotarłeś ze mną aż tutaj, to przede wszystkim bardzo Ci dziękuję.

Pokazano wszystkie 3 dopasowania. Transkrypcja generowana automatycznie i niesprawdzana ręcznie — może zawierać błędy.