Bramy Śródziemia — Tolkieniada — 02.08.2025 r.
Prof. Ryszard Derdziński przygląda się licznym bramom, które można odnaleźć w Śródziemiu. Mówi o ich złożonej symbolice i szuka ukrytych znaczeń. W programie mowa m.in. o Siedmiu Bramach Gondolin i Bramie Morii!
Na co dzień jesteśmy często w Polsce podzieleni, ale myślę, że w Warszawie akurat właśnie ta rocznica, ona jakoś ludzi jednoczy. I to jest dobrze. To buduje wspólnotę. Są tacy, którzy tą wspólnotę chcą zniszczyć, ale to tak zawsze było i tak zawsze będzie, ale widać, że ten duch w narodzie nie gaśnie. I to wspaniale jest. Ja jestem bardzo podniesiony na duchu z tego powodu. No ale dzisiaj w ogóle dzień Dzień bramy, dzień bramy, porta z łaciny, a mamy tych bram wśród ziemi bardzo dużo. Ja sobie wypisałem m.in. bramę nocy, drzwi Durina, wschodnia brama Morii, czarna brama, brama ze splocionego żelaza.
I to tylko, że tak powiem, takie główne. Tak. Bramy tutaj u Tolkiena odgrywają bardzo ważną rolę i to zarówno w tej wersji takiej narracyjnej, ale też graficznej, dlatego że Tolkien, jak wiemy, był wspaniałym też artystą i co najmniej taką jedną ważną bramę pięknie graficznie nam przedstawił. To właśnie są drzwi Durina, które prowadzą do Morii. Można powiedzieć, że u Tolkiena wszelkie wrota, bramy pełnią takie funkcje, jak funkcja symboliczna, która jest to symbol przejścia, rozpoczęcia nowej fazy, drogi, duchowa transformacja. W narracji bramy są punktem zwrotnym.
Jak wchodzą przez bramę, na przykład właśnie do mori, zaczyna się zupełnie nowa kraina, nowa rzeczywistość i inne przygody. Mamy też tą mitologiczną funkcję bramy poprzez swoją wielką starożytność, poprzez to, że na nich często znajdują się jakieś inskrypcje w innych alfabetach. Na tej bramie drzwi zachodniej, bramie Morii są inskrypcje w Sindarinie. Czy możemy przytoczyć, co tam jest? Oczywiście, że możemy z pamięci, bez problemu. Jak byłem chłopcem, to jeszcze nie było we Władcy Pierścieni to tak dobrze objaśnione, co tam w ogóle jest napisane. Do tego wszystkiego, o ile pamiętam, chyba Bram Mori była wydrukowana w odbiciu lustrzanym, więc też nie było to łatwe odcyfrować.
co tam jest zapisane, ale mnie się udało. Miałem taką specyficzną chęć, żeby właśnie te wszystkie inskrypcje odkrywać i wiedzieć, co tam jest napisane. Zatem mamy tam, na tej bramie Morii, pismem Tengwar, czyli literami elfów, zapisane takie słowa Ennyndurin Aran Moria. pedomellon aminno, co oznacza w języku Sindarin dżwidurina, władcy mori, powiedz przyjaciel i wejdź. Tutaj to trochę źle zrozumiał Gandalf, gdy właśnie chciał użyć magicznych słów i słysząc, czytając właśnie powiedz przyjaciel i wejdź, myślał, że to znaczy powiedz przyjacielu i wejdź, że powiedz jakieś tajemne słowo i próbował wymyślić jakieś zaklęcia, a się okazało, że wystarczyło po prostu powiedzieć mellon,
czyli przyjaciel i te drzwi się otwierały. A niżej jest napisane Im Narvi hain ehant kelebrimbor o eregion teisanti siu hin, co oznacza, że ja Narvi wykonałem te drzwi. Narvi to był wielki mistrz kamieniarstwa u krasnoludów. a znowu elf Celebrimbor, wykonał te znaki. Także badając te bramy Tolkiena można przy okazji się nauczyć wiele i z kultury tych ludów, które tam opisał i tego misternie ukształtowanego przez Tolkiena przez wiele lat języka Sindarin, obok wielu, wielu oczywiście innych języków. Ten język tutaj na tej bramie Morii pięknie jest zaprezentowany. Czyli mamy inskrypcję w języku Sindarin pismem Tengwar.
Pokazano wszystkie 5 dopasowań. Transkrypcja generowana automatycznie i niesprawdzana ręcznie — może zawierać błędy.
Kliknij, aby znaleźć fragmenty, w których pada.
Prof. Ryszard Derdziński przygląda się licznym bramom, które można odnaleźć w Śródziemiu. Mówi o ich złożonej symbolice i szuka ukrytych znaczeń. W programie mowa m.in. o Siedmiu Bramach Gondolin i Bramie Morii!