Mentionsy Mentionsy
Polityka Insight Podcast
Polityka Insight Podcast

Kto sieje wiatr? | Nasłuch

18.11.2026 ·46 min 27 s · 13 rozdziałów

Spór o Trybunał Konstytucyjny ożywił dyskusję o politycznym resecie. Jedni politycy próbują zagospodarować zmęczenie polaryzacją, inni podsycają konflikt.W dzisiejszym odcinku Joanna Sawicka, Michał Piedziuk i Wojciech Szacki zastanawiają się, co kryje się za hasłem resetu, analizują strategie poszczególnych ugrupowań oraz przyglądają się politycznej grze Donalda Tuska i Karola Nawrockiego.Rozmowę prowadzi Andrzej Bobiński.W czwartek 26 listopada o 19:00 zapraszamy do Baru Studio na specjalne wydanie #studianasłuch. Wspólnie z Katarzyną Kasią, filozofką i publicystką, zastanowimy się nad mechanizmami sukcesji, przede wszystkim tej politycznej – od wewnątrzpartyjnych rywalizacji po strategie budowania przyszłych liderów. A przyczynkiem do naszego spotkania jest premiera spektaklu "Sukcesja" na motywach sztuki "Życie jest snem" Pedra Calderóna de la Barca w reżyserii Anny Smolar, która odbędzie się 27 listopada 2026 r. w Teatrze Studio.

1:51 · Reset jako Emocja 2

Zacznie rosnąć w sondażach. Ja bym jeszcze dodał chyba jedno środowisko, które intensywnie gra na reset i to jest środowisko Karola Nawrockiego i sam Karol Nawrocki. Więc to nie są tylko małe partie, to jest też duży polityk. Moim zdaniem tutaj te motywacje pewnie są trochę inne. Prezydent nie wypowiedział się sam z siebie, że on jest zwolennikiem resetu. On występuje w tej swojej ulubionej roli gospodarza spotkań, człowieka, który Teoretycznie przynajmniej ma jakieś możliwości, żeby tę operację przeprowadzić. Myślę, że on bardzo lubi być w tej roli człowieka, do którego przychodzą ludzie z różnych partii, od PiSu przez Konfederację Koronę, aż po PSL i Polskę 2050.

Czy naprawdę prezydent chce resetu, to tutaj zdania są już podzielone. Jest to niejednoznaczne o tyle, że PiS jest przeciwnikiem resetu, a sam prezydent musi pewnie lawirować między Chęcią pomocy PiS-owi, a chęcią pomocy samemu sobie, a jeszcze jakimiś rozmowami właśnie z tymi wszystkimi ludźmi, którzy o resecie mówią. Ja też mam wrażenie, że akurat ośrodek prezydencki ucieka od tego pojęcia resetu. Który jest dosyć mocne, ostre i stawia sprawę jasno. Stara się jednak być właśnie tym uzdrowicielem. Raczej przybiera formę tego, który tu będzie okładał tą całą sytuację i próbował jakoś uzdrawiać, a nie odcinać coś i przykładać rękę do resetu. Natomiast rzeczywiście, jeśli dla kogoś to pojęcie gra, no to chyba najbardziej właśnie dla Konfederacji.

6:00 · Analiza Karola Nawrockiego 1

I to otwiera nam przestrzeń dla nowych ludzi po obu stronach i przede wszystkim dla Karola Nawrockiego, więc wydaje mi się, że akurat dla Karola Nawrockiego reset jest idealny. Nie polemizuję z tym, tylko myślę, że w Kancelarii Prezydenta jednak jest świadomość, po pierwsze, że jest to plan nierealny i że to się nie ma szans udać w tej kadencji Sejmu co najmniej, a pewnie i w kilku następnych też nie. I z drugiej strony nie sądzę, żeby Karol Nawrocki, a na pewno już jego otoczenie, nie chciałby otwartej wojny z PiS-em. Dlatego też prezydent i jego stronnicy bardzo unikają przedstawienia własnego pomysłu na wyjście z kryzysu. I jak słyszałem wypowiedzi i polityków PiS-u, i polityków związanych z Karolem Nawrockim bezpośrednio, czyli z jego kancelarii,

7:59 · Konflikt Miedzy PiS i Konfederacją 3

To oni mówią co najwyżej, że porozumienie może przybrać różne formy i nie są w stanie powiedzieć wprost, że chodzi o reset i że chodzi o to, żeby prezydent był tego resetu gospodarzem. W resecie widać też konkurencję ciekawą i zastanawiam się na ile to jest świadome granie skrzydłami przez te dwie duże siły, czyli powiedzmy obóz centrolewicowy Donalda Tuska i Prawice, no bo widać, że zasadnicze siły w tych obozach, czyli KO i Lewica są przeciw, PiS jest przeciw, a skrzydła sobie harcują i z jednej strony mamy Sławomira Mencena, który maszeruje w demonstracji z 11 listopada pod hasłem właśnie reset z przekreślonymi twarzami Kaczyńskiego i Tuska.

A ponieważ Co jakiś czas regularnie realizuję agendę polegającą na dążeniu do zgody, szukania środka polskiej drogi, współpracy, rozmowy. Mam poczucie, że ta moda na reset wynika z Taką tęsknotą za trzecią drogą, w cudzysłowie mówiąc. Partią, której w tym rozdaniu politycznym nie ma. Brakuje takiej nowej propozycji centrowego ugrupowania, które zbierałoby wyborców zmęczonych polaryzacją. I te ugrupowania, które są na scenie od dawna I od dawna próbują walczyć o wyborców spoza PiSu i Platformy. Widzą w tym resecie hasło, które pomoże im właśnie odnowić tę myśl o tak zwanej trzeciej drodze, czyli czymś, co jest pomiędzy wojną PiSu z Platformą.

Lubię myśl, którą wypowiedziałaś, Anna, tylko jest jedno słowo, które bym z niej wykreślił, to jest centrowy. W sensie nie wiem, jak rozumiemy partię centrową, ale myślę, że to nie jest tęsknota za partią centrową. No pewnie nie, bo tu nie pasuje Konfederacja. To jest tęsknota za partią depolaryzującą, za partią, która się znajduje poza sporem Platforma PiS. To nie znaczy, że ta partia ma być centrowa, bo tak naprawdę chyba nie wiemy, co to miałoby znaczyć. Słuchajcie, mam dla was taki szybki test i byśmy poszli dalej. Wypisałem sobie parę słów i prosimy o krótkie odpowiedzi, tak czy nie. Czy reset to depolaryzacja? Tak. Wojtek? Tak. No ja mam chyba bliżej, że nie. Okej. Czy reset to nowa trzecia droga? Tak, coś w tym rodzaju. Tak. Ja znów się wyłam i chyba powiem, że nie. Czy reseciarze to nowi symetryści? Myślę, że tak.

11:38 · Reset i Nowa Lewica 2

Cena tego, ale też korzyść dla ciebie będzie taka, że ty musisz bić nóż w plecy Jarosława Kaczyńskiego. Wywracamy stary porządek, wprowadzamy nowy porządek. Robimy reset Trybunału Konstytucyjnego pod warunkiem, że to my razem ustalamy, jak to będzie wyglądało, zostawiając Jarosława Kaczyńskiego i szerzej Prawo i Sprawiedliwość na spalonym. Nie mam pojęcia, czy tak jest, ale wrzucam taką myśl, że ten reset to też jest element właśnie i że on niekoniecznie musi oznaczać strącenie z piedestału zarazem w tym samym momencie, tak jakby chciał męcen Tuska i Kaczyńskiego, to też może być element gry obu tych środowisk. Ciekawe, bo ja jak mówiłaś repolaryzacja, to myślałam, że chodzi o coś zupełnie innego, czyli bunt partii spoza Duopolu PiS Platforma przeciwko temu Duopolowi i stworzenie frontu Duopol kontra nie Duopol i bardziej by to do mnie chyba przemawiało.

To może tak być. Znaczy ja nie wiem, jak te repolaryzacje mogłyby wyglądać, tak? Czy to jest Konfederacja i partie powiedzmy nowe versus stary porządek? Czy to jest próba właśnie zmiany układu po prawej stronie i stworzenie nowej polaryzacji wokół trochę innych tematów i innych wrażliwości, ale zostawiając tą stronę liberalną, centrową, po stronie Tuska? Tu w ogóle moim zdaniem jesteśmy na rozdrożu i to jest rzeczywiście fascynujący moment w polskiej polityce, bo niewątpliwie Donald Tusk w ten sposób kusi Karola Nawrockiego. Samo przyjęcie tego zaproszenia byłoby dla PiSu ciężkim ciosem, po którym trudno by się było pozbierać. Dlatego też Karol Nawrocki nie pali się do tej rozmowy. I dlatego też pewnie Donald Tusk mówi to publicznie, a nie po prostu na przykład zadzwoni do Karola Nawrockiego i go zaprosi.

13:53 · Awantura i Spokój 2

Chodzi o to, żeby PiS się denerwował, żeby PiS wysyłał jakieś nerwowe sygnały. I pewnie bardzo by się z tego też ucieszyła Konfederacja, która przy okazji gra własną grę, zwłaszcza Sławomir Mencen, bo Można się zastanawiać, czy Kosiniak-Kamyszy jest specjalnie wypuszczany przez Donalda Tuska, czy działa po prostu za zezwoleniem Donalda Tuska, czy też to jest jego własna gra. Natomiast nie ma chyba wątpliwości, że Sławomir Mentzen gra własną grę i tutaj żadnego pozwolenia od nikogo na to nie dostał. Więc jakikolwiek reset, który niekoniecznie nawet musi dotyczyć samego Trybunału Konstytucyjnego. Tutaj Donald Tusk mówi raczej jasno, to co się stało się nie odstanie, mamy Trybunał, działa.

Znaczy chcą uspokojenia sytuacji, martwią się tym, w jakim miejscu się znaleźliśmy, szukają rozwiązań. które by doprowadziły do obniżenia poziomu emocji. W sposób oczywisty wiąże się to z nadchodzącą kampanią wyborczą, bo jednym środowiskom będzie się opłacało, żeby była awantura, innym będzie się opłacało, żeby był spokój. Poza wszystkim innym będzie to miało przełożenie teoretycznie na frekwencję, to znaczy na to, ile ludzi będzie interesowało się tą polityką, będzie żyło tą polityką, pójdzie i zagłosuje. Więc chciałem was zapytać, może byśmy zaczęli od tych, którzy sieją dym, Które środowiska, waszym zdaniem, są tymi, którym zależy na tym chaosie, zależy na tej awanturze dziś? Ja będę się upierał jednak, że na awanturze na pewno zależy obu głównym partiom, czyli KO i PiS-owi.

16:48 · Konfederacja i Koalycja Obywatelska 2

Wygląda na to też, że taką postawę dosyć buńczuczną i ofensywną przyjmuje Lewica. To jest w ogóle szersze zagadnienie, to w jaką stronę idzie Lewica i kim się dzisiaj stała, jaką funkcję w rządzie Donalda Tuska i w tej koalicji w ogóle pełni partia Włodzimierza Czerzastego. Bo wydawać by się mogło, że ta formacja w tym momencie chce być nawet ostrzejsza w relacjach i w stosunku do PiSu niż Platforma Obywatelska i niż sam Donald Tusk. To wynika pewnie z szeregu czynników, natomiast ewidentnie Włodzimierz Szczerzasty wraz ze swoim kierownictwem zdecydowali o tym, że Takie właśnie nastawienie i też wchodzenie w nieustanny spór z chociażby właśnie Pałacem Prezydenckim da Lewicy szansę na zbudowanie się, pewnie też na przede wszystkim przejęcie części elektoratu Koalicji Obywatelskiej.

Natomiast jednocześnie myślę, że Nowa Lewica jest tutaj w pułapce, bo na tym konflikcie, na tej polaryzacji Jeżeli ktoś z rządu może skorzystać, no to Donald Tusk i Koalicja Obywatelska. Nawet jeżeli Nowa Lewica będzie najgłośniej krzyczeć i najbardziej sprzeciwiać się działaniom PiSu czy decyzjom Karola Nawrockiego, to to nie ona jest tą partią, która tutaj może wiele ugrać. No dobrze. Przegadaliśmy sobie PiS, Koalicję Obywatelską i Lewicę. Jeszcze chętnie wrócę do tych wątków, ale chciałem, żebyśmy jednak resztę tej sceny sobie uporządkowali. A taka Konfederacja? To jest ugrupowanie, któremu zależy na awanturze czy na spokoju i jakby w którą emocje idzie Konfederacja? Ja mam tak, że przy tak jednak dużych wydarzeniach i takich spotkaniach, które w teorii są właśnie rozpromowywane jako spotkanie o wielkiej randze u prezydenta w Belwederze i tak dalej i tak dalej, to jednak Konfederacje i tutaj myślę zarówno o Sojuszu Nowej Nadziei z Narodowcami, jak i też bardzo ważnym graczu w tym momencie, czyli Koronie Polskiej, no te partie w takich momentach

24:10 · Rozmowy z Prezydentem 1

Są jednak w dużej mierze tym po prostu politycznym teatrem, w którym każdy próbuje jakiś mały kawałek tortu sobie ukroić. Wydaje mi się, że od dłuższego czasu mamy społeczeństwo podzielone na trzy. Mamy z jednej strony ludzi, którzy bardzo sprzyjają Albo sprzyjali PiS-owskiemu spojrzeniu na rzeczywistość. Mamy ludzi, którzy sprzyjają Koalicji Obywatelskiej i jest ta trzecia grupa, która jest niedodefiniowana, mniej się interesuje polityką, jest zmęczona tą polityką, jest zmęczona tym konfliktem. I szuka tej depolaryzacji i szuka innej sceny politycznej, natomiast szuka jej bardzo nieśmiało i bez przekonania, bo po pierwsze nie może jej znaleźć, a po drugie średnio się tym wszystkim interesuje i nie ma tam tej energii.

28:44 · Karol Nawrocki i Konfederacja 3

No przecież to jest człowiek, który wjeżdża w politykę na dymiącej gaśnicy. Muszę tutaj zaprotestować delikatnie, bo Melonizacja i Braun. Nie no, jednak Meloni zrobiła bardzo dużo rzeczy w tym, odcięła się od Rosji i prowadzi antyrosyjską politykę. Słuchaj, poczekaj aż Braun zostanie premierem, zobaczymy co wtedy zrobi. Wolałbym nie poczekać, nie zobaczyć. Jeszcze chciałem was zapytać o Karola Nawrockiego, bo o nim nie porozmawialiśmy. Mityk, któremu zależy właśnie na awanturze, czy on jest bardziej po tej stronie polaryzacyjnej sceny, czy to jest człowiek PiSu koniec końców, czy jednak to jest człowiek, który na takiej potrzebie spokoju, na potrzebie nowego rozdania, na emocji propaństwowej chciałby przejąć prawicę.

Bo wydaje mi się, że w sposób oczywisty jego otoczenie i sposób, w jaki na przykład Karol Nawrocki przemawiał 11 listopada, no to nam sugeruje, że Karol Nawrocki chce awantury, Wpisał się w tę awanturę, zawrócił ten samolot, wleciał nam do Trybunału Konstytucyjnego i jest gotów się bić. Ale z drugiej strony to stanowisko, to ocieplanie się w świetle reflektorów Karola Nawrockiego, ten moment, kiedy on jest gospodarzem tej rozmowy. Mam podejrzenie, i to jest pytanie do ciebie Wojtku, że jednak ludzie PiSu, czyli Bogucki, Szefernaker, I te osoby, które są od początku z Nawrockim, ale w pewnym sensie są jednak elementami stałego porządku, nie mają tu najmniejszej wątpliwości.

Jesteśmy po to, żeby się bić, jesteśmy po to, żeby odbić Polskę od Donalda Tuska i w miarę możliwości stworzyć prawicową koalicję ręka w rękę z Prawem i Sprawiedliwością. Natomiast mam pewne podejrzenie, że mogą tam też być w jego otoczeniu ludzie, którzy mówią, Karol, Albo, panie prezydencie, możemy to zagrać inaczej. Ja bym go wpisał do rubryki z siłami pogubionymi, poszukującymi, żeby było grzeczniej. Nie mam wrażenia, żeby Karol Nawrocki miał jakiś taki plan, którego się trzyma, strategię na to. Niewątpliwie emocja, która nim kieruje, polega na tym, żeby pozbyć się rządu Donalda Tuska, żeby zastąpić go rządem prawicy. Jest świadomość, że nie może to być wyłącznie PiS, bo artymetyka na to nie pozwala, w związku z czym trzeba Stworzyć jak najszerszy obóz prawicowy.

31:36 · Awantury i emocje w polityce 3

Natomiast myślę, że w Pałacu z pewnym jednak mimo wszystko przerażeniem patrzą na to, w jakim stanie jest prawica, jak wiele tam jest podziałów, różnic, zdań, konfliktów ambicjonalnych. Z drugiej strony być może niektórzy patrzą na to jak na każdy porządny kryzys, czyli na okazję, żeby tam po prostu wejść i ten porządek zaprowadzić. Pierwszym krokiem jest Pakt Senacki. Jest legitymizacja korony Grzegorza Brauna jako niezbędnego elementu tego przyszłego obozu prezydenckiego. I jest też pewność, że jeśli prawica wygra, to Karol Nawrocki wskaże kandydata na premiera. I nie będzie to Przemysław Czarnek, tylko to będzie człowiek prezydencki. I w PiS-ie jest świadomość, że to będzie albo Zbigniew Bogucki, albo Paweł Szefernaker. Przynajmniej tak się teraz o tych kombinacjach mówi.

I myślę, że gdzieś na jakimś etapie była też nadzieja, że uda się przeciągnąć PSL, bo Politycy PiSu powtarzają, że jak Karol Nawrocki mówił do Donalda Tuska, panie premierze, został pan sam na posiedzeniu Rady Bezpieczeństwa Narodowego, to chodziło mu o to, że opuścił go nawet PSL. To się nie wydarzyło, to się moim zdaniem nie wydarzy w tej kadencji, ale pewnie jakieś takie kalkulacje tu i ówdzie się pojawiają. Ja się do tego bym jeszcze dopowiedział i wskazał na siłę zewnętrzną, która moim zdaniem może podszeptywać Karolowi Nawrockiemu, że Większa awantura nie sprzyja i to mogą być nasi sojusznicy zza oceanu, jeżeli jeszcze się Polską zajmują, bo mają swoje problemy. Ale na tyle, na ile jestem w stanie zrozumieć i przeczytać, czego chcieliby Amerykanie, to niezależnie od tego, czy Amerykanie by chcieli, żeby tu rządził Tusk, Nawrocki, Morawiecki czy Kaczyński, to Amerykanie przede wszystkim chcieliby, żebyśmy od nich kupowali bardzo dużo różnych rzeczy.

Ja mam wrażenie, że zapisaliście go po stronie awantury, a wydaje mi się, że Donald Tusk jest akurat tym zawodnikiem w tej rozgrywce, który najchętniej skacze między tymi dwoma polami i nie robi tego dlatego, że jest pogubiony albo poszukuje, tylko robi to bardzo, bardzo świadomie. Tak, myślę, że Donald Tusk z jednej strony jest oczywistym beneficjentem polaryzacji, to znaczy mówiliśmy o tym, że Koalicja Obywatelska razem z PiS-em korzystają na polaryzacji. Chyba o samym Tusku mówiliśmy mniej, ale Donald Tusk jako lider tej partii na pewno na polaryzacji korzysta. Natomiast, ponieważ wydaje mi się, że ma poczucie kontroli nad sytuacją, to pozwala sobie próbować korzystać nie tylko z polaryzacji, ale też Starać się uszczknąć coś ze strony przeciwników polaryzacji i zwolenników resetu i przejmując kontrolę nad Trybunałem Konstytucyjnym wyciąga rękę do zgody.

38:43 · Strategie kampanii wyborczej 1

No i pytanie, która z tych emocji przeważy, bo jednak mimo wszystko w polityce ta awantura i chaos, wydaje mi się, są atrakcyjniejsze i ciekawsze niż pokój i spokój. No to pewnie zależy od obszarów. Wyobrażam sobie, że Koalicja Obywatelska będzie szukała emocji i będzie szukała sporu z PiS-em na wielu różnych obszarach, ale w kwestiach takich instytucjonalnych myślę, że właśnie rządzącym może zależeć na tym, żeby ta awantura ucichła i żeby jak najszybciej pokazać wyborcom, że Trybunał działa, że podejmuje decyzje korzystne dla obywateli. A niekoniecznie zawsze w myśl tego, co chciałby rząd. Tak, myślę, że to może być też elementem legitymizacji tych sędziów, którzy rządzą obecnie Trybunałem, więc w warstwie instytucjonalnej tak, w emocjonalnej niekoniecznie. No tutaj ja bym jeszcze się odniósł do konfiguracji, czyli do tego, jak te partie pójdą do wyborów, bo jeśli będziemy mieli, tak jak teraz chyba sądzimy, wspólną listę koalicyjną, a coraz więcej na to wskazuje, bo lewica jest słaba w sondażach, ma teraz niecałe 7%, PSL-u nad progiem nie ma od bardzo dawna.

Pokazano wszystkie 20 dopasowań. Transkrypcja generowana automatycznie i niesprawdzana ręcznie — może zawierać błędy.