Mentionsy Mentionsy
Polityka Insight Podcast
Polityka Insight Podcast

Czy grozi nam technofaszyzm? | Wartość dodana

23.04.2026 ·33 min 16 s · 12 rozdziałów · 1 sponsor

W dzisiejszym odcinku Tomasz Sawczuk i Jan Jęcz opowiadają o relacjach między wielkim biznesem, technologicznym firmami i demokratycznym państwem. Zastanawiają się, jaką rolę w życiu publicznym big-techy powinny odgrywać i czy grozi nam technofaszyzm.Rozmowę prowadzi Karl Tokarczyk.Partnerem dzisiejszego odcinka jest Impact, wydarzenie podczas którego globalni liderzy i decydenci będą dyskutować o gospodarce, technologii, zdrowiu czy geopolityce. Innymi słowy o świecie w momencie wielowymiarowego przesilenia. Więcej informacji i agendę znajdziecie na stronie wydarzenia. Link w opisie odcinka. Do zobaczenia w Poznaniu.https://impactcee.com/impact/2026/pl/start/

4:52 · Deklaracja firmy Palantir 1

I tutaj jest kolejne twierdzenie, które się pojawia w tym manifeście, przez wielu odbierane jako kontrowersyjne, że w takim razie trzeba wykazywać trochę większą tolerancję na błąd. Czyli na przykład nie przyjmować, tak jak to się przyjęło w ostatnich latach, że politycy powinni być nieskazitelni i że jeśli popełnili jakiś błąd w przeszłości, no to w takim razie powinni być skreśleni. To w przypadku Donalda Trumpa akurat to nie jest zasada, która by się świetnie sprawdzała, więc niektórzy też mogą odczytać taki postulat jako po prostu usprawiedliwienie postaci na przykład Donalda Trumpa jako takiej właśnie Ktoś, kto nic nie robi, ten nie popełnia błędów.

13:53 · Paralele do sytuacji w latach międzywojennych 1

Z jednej strony branży technologicznej, przede wszystkim branży sztucznej inteligencji udało się przekonać administrację Trumpę do tego, żeby ona raczej walczyła ze stanowymi regulacjami, raczej prowadziła taką leseferystyczną politykę, przynajmniej na tym poziomie administracji krajowej i na ile może walczyła z administracjami stanowymi, żeby nie wprowadzały zbyt restrykcyjnych wobec nich regulacji. No z drugiej strony ta walka nie jest do końca wygrana. W One Big Beautiful Bill nie udało się wprowadzić takiego ostatecznego moratorium na stanowe regulacje. I myślę, że pan Antir też wie, że są takie głosy, które jednak chciałyby, wracając do początku mojej wypowiedzi, żeby ta regulacja szła z góry, a nie żeby to była jakaś samoregulacja Doliny Krzemowej jako takiego moralnego aktora, który wie sam, co jest najlepsze dla kraju, spłaca wobec niego dług i po prostu potrzebuje większego głosu w debacie.

27:44 · Zbliżenie między Doliną Krzemową a państwem 1

Więc to nie jest czysto teoretyczna dyskusja, że takie kroki w teorii mogłyby zostać podjęte, na przykład w warunkach wojennych. Oczywiście w tym momencie Stany Zjednoczone nie są w żadnej wojnie, co Donald Trump bardzo lubi podkreślać. Wszystkie działania to są specjalne operacje, ale w innych okolicznościach... Narzędzia prawne, żeby podjąć tego typu działania i na przykład właśnie wbrew woli tych CEO przejąć kontrolę nad jakimiś systemami produkowanymi przez te firmy na potrzeby na przykład wojska, te narzędzia prawne już są. Więc to jest też bardzo ciekawe, że pomimo, że na przykład Alex Karp, no bo jego mamy jako ten pierwszy przykład takiego właśnie zaangażowanego CEO i Dario Amodei z Anthropica. Są w teorii może nie zupełnie po przeciwległych biegunach jakiegoś tam ideologicznego spektrum, ale na pewno nie po tej samej stronie i w bardzo wielu kwestiach się nie zgadzają.

Pokazano wszystkie 3 dopasowania. Transkrypcja generowana automatycznie i niesprawdzana ręcznie — może zawierać błędy.