1.8. F-16 z kokpitu. Marcin "MAHB" Modrzewski.

Witam serdecznie na celowniku NAVALA z Michałem. Kolejny odcinek i tak naprawdę nie mogłem się już doczekać, by rozpocząć tą rozmowę, bo mój dzisiejszy gość dorwał się z Michałem i myślę, że przez ostatnie 10 minut już wyczerpaliście dosyć dużo tematów, ale przedstawię Cię Poza kadrem. Poza kadrem przedstawię Cię, ppłk lotnictwa, autor książki F-16, no i dzisiaj też pilot. Jak się lata cywilnymi samolotami? O, fenomenalnie, fenomenalnie. Skąd przyleciałeś ostatnio? Z Egiptu. Kto jest swoim dowódcą? Moim dowódcą? Moim dowódcą jest mój dyrektor, to jest korporacja. To już nie te szalone dowodzenia.

Okej, ja miałem na dzień dzisiejszy taką poukładaną rozmowę, ale może kontynuujmy to, na czym żeście skończyli. Będzie bardzo trochę chaotycznie, ale myślę, że tak jak wojna jest chaosem, to w powietrzu chyba też ta przestrzeń do trochę takiego szaleństwa i chaosu jest. No tak, to jest przestrzeń, dodatkowy wymiar oczywiście. My ludzie mamy tendencję, żeby tam jakoś porządkować rzeczy, te tropie zmniejszać, ale masz rację oczywiście, że tym bardziej w lotnictwie, gdzie nie można samolotu zaparkować, zatrzymać się, zapychać o drogę albo dotankować, prawda? Marcinie, powiedz nam krótko swoją drogę, bo myślę, że to jest bardzo ciekawe, bo my możemy oczywiście tu opisywać twoją karierę z perspektywy trzeciej osoby, ale powiedz nam, jak to doprowadziło ciebie do kokpitu samolotu F-16, bo to jest bardzo ciekawe, bo warto powiedzieć, że przede wszystkim byłeś pilotem F-16.

Natomiast nie jest to aż takie trudne, jakbym powiedział, nie jest to aż tak elitarne, jeśli chodzi o kryteria. Jest dużo ścieżek, poza tym jest nie tylko F-16, nie tylko latanie wojskowe, w ogóle lotnictwo jest bardzo, bardzo dużo jest jakby rodzajów jego uprawiania i No tak, ale w ogóle to słuchajcie koledzy, nie daliście mi szansy wam podziękować. Bardzo wam dziękuję za zaproszenie i dziękuję wam za waszą służbę w prawdziwym Wojsku Polskim, korzystając z okazji. No i za wasze inspirowanie, tysięcy ludzi poprzez ten kanał i w ogóle wszystkie wasze medialne inicjatywy.

Jako pilotowi da ci się to oglądać? Tak, tak, tak. To jest świetny film. To jest druga część i jeszcze lepsza. Oczywiście, że tak. Ja będę tutaj do rana siedział i bronił tych wszystkich tam rozwiązań, scenariuszy i myków. To powiem ci tak, rozmawiając o tym Top Gunie, to jeżeli można mówić o spełnianiu marzeń i takim niedosycie, to w pierwszej części Top Gunu odprawę mieli na lotniskowcu. W takiej sali odpraw. Tak, tak. W którymś momencie trafiłem na taką salę odpraw, żeśmy jak małe chłopaki po prostu chłonęli to, że jesteśmy w takim niesamowitym miejscu. Mówimy teraz, wracamy do lat szczenięcych, do oglądania Top Gunu. Jakby mi ktoś wtedy powiedział, że ja będę latał tam, bo ja latałem tam w Miramar, byłem tam na takiej jednej części szkolenia na F-16 z tego lotniska nad oceanem, to jeszcze do tego walki treningowe, które tam uprawiałem będąc w Miramar, to były przeciwko F-5, czyli tym samolotom, które symulowały, czy udawały migi F-28.

To był taki podstawowy myśliwiec w naszym lotnictwie. I to mi się udało. Trafiłem do łasku, do 10 eskady lotnictwa raktycznego. Natomiast jak tylko się zameldowałem do jednostki, w przeddzień mojego wyjazdu na szkolenie techniczne do Oleśnicy, Skasowano szkolenie na migach w Polsce, także tylko na dyżurze, na parze dyżurnej stały migi. Natomiast nie było już opcji, żeby nas szkolili i wówczas poszedłem do, przeniesiono mnie do Dęblina, gdzie latałem iskrą jako instruktor. Natomiast wtedy już na horyzoncie pojawił się program F-16. Wówczas jeszcze, to potem uległo zmianie z wielu, z pewnych względów, wówczas jeszcze piloci, którzy nie latali migami ani SU, nie byli brani pod uwagę niejako.

Te kryteria były, tych kryteriów było kilka. Oczywiście takie najbardziej surowe i takie, na które nie miało się wpływu, no to było zdrowie, to była ta To były te badania lekarskie. Przepraszam, że ci przerwę. Czyli preferencje w początkowym okresie wdrażania F-16 były na już pilotów, którzy mieli doświadczenie z tych samolotów poprzedniej generacji. Tak to ustalono tutaj. Natomiast z wielu względów okazało się już w nieodległej od tego czasu, o którym mówimy przyszłości, że Przeszkolenie bezpośrednio z tej techniki, technologii jak MiG-21 na F-16, bo oczywiście takie koncepcje były brane pod uwagę, jest niemożliwe.

No i jakby, ja to rozumiem, okej, no ale ma działko, ma jakieś, ma rakiety jakieś i tak dalej, prawda, czyli jest zdolny do pewnych działań, więc właśnie ta motywacja, My też was gościliśmy, to już rozmawialiśmy, pewnie ty już byłeś wiarusem wtedy, jak w łasku była ekipa. O Jezu, jakie to było pamiętne przeżycie dla nas, takich brodatych, poważnych żołnierzy Toyota, a potem jak się umawialiśmy, tylko że No właśnie, tylko powiem jeszcze, przepraszam, że tak przerwę. Finalizując, F-16, piloci F-16, od razu było to w genach, w DNA. W DNA pilotów F-16 było ćwiczenie CAS-u jako ważnego, ważnego elementu. I cieszyliście się, przynajmniej ja tak odniosłem wrażenie, że są ludzie, którzy chcą ćwiczyć i doskonalić ten... Doktrynalnie to jest najważniejszy rodzaj misji.

Ciągnąć ten temat, jak Ci się podoba nasz neon. Jesteś pierwszy tutaj, że... Poczytuję sobie tak za przyjemność. Widziałem jak montowaliście i teraz oglądając Wasze kolejne odcinki będę patrzył co tu nowego montujecie, zrobiliście. Natomiast tak, bardzo fajny, bardzo... Słowo klucz nowe. Opowiedziałeś, że byłeś od razu dedykowanym do F-16. Mamy w tle Ukrainę. Cały czas jest mowa, żeby przekazać Ukrainie F-16. Myślę, że nie ma lepszego pytania do Ciebie, jak powiedz mi, ile trwa szkolenie pilota, że nawet mając wiedzę, bo Ty już latałeś, wsiadasz do F-16, ile potrzebujesz czasu, by móc normalnie wylecieć, działać, walczyć?

Gdzieś w Nowym Meksyku albo w Arizonie. Więc tak, bo też chciałbym powiedzieć dlaczego F-16, jaką różnicę zrobi. Dlaczego samolot, który 15, no nie, to przesadziłem troszkę, ale 10 lat temu wzbudzał tyle emocji, w tym negatywnych emocji medialnych w Polsce, że stare, że z pustyni wyciągnięte. Jak z Black Hawkiem mniej więcej. Dlaczego teraz ma zbawić świat? Dlaczego tyle o nim mówią, prawda? Więc tak bardzo szybko robi ogromną różnicę, ponieważ ma pocisk AMRAAM, Advanced Medium-Ranger-to-Air Missile, który jest naprowadzany w sposób aktywny, czyli ma wbudowany radar.

Każdy F-16, czy to jest MLU, czy to jest duński, czy holenderski. Te rzeczy, o których mówiłem, to są elementarne jego zastosowania. I teraz czas. Więc tak, panowie, powiem wam, w 2013 roku byłem na ćwiczeniu w Holandii, Friesian Flag, ćwiczenie bardzo dobre, skompleksowe ćwiczenie w Luwarden. I kiedy tam byłem, byli obecni lotnicy z różnych krajów, z różnych sił powietrznych, także z holenderskich, ale Nie było ani jednego pilota z eskadry gospodarzy, to jest 323 eskadra. Więc zacząłem się pytać, jako taki pasjonat, ale tak szybko powiem dlaczego mnie to zastanowiło. To ćwiczenie jest bardzo, przepraszam, że tak meandruję, szybko ten wątek zamknę.

To ćwiczenie ma swoją naszywkę, swoje logo i na tym logo tego ćwiczenia co roku, ono jest w kwietniu, zawsze jest taka łuczniczka, taka postać takiej kobiety, Diany, łuczniczki. I w tym roku, w którym tam byłem, w 2013, nie było tego, nie było w logo, było inne zupełnie. I się zastanowiłem, dlaczego, co się stało. Zapytałem się tych pilotów holenderskich. Ta Diana jest w herbie w logo eskadry tej 323. Powiedzieli mi ci piloci, że całej tej eskadry nie ma. Są nieobecni, dlatego nie można użyć ich logo. A dlaczego ich nie ma? Cała eskadra szkoli się na F-35 w bazie Edwards Air Force Base. Calutka. Nie pierwszych sześciu, pięciu, wydajemy dwudziestu. Cała jednostka. Cała eskadra była wysłana na szkolenie, które już wtedy działo, więc nie pytałem kiedy oni byli wysłani.

To był kwiecień 2013 roku. Oni już szkolenie trwało według, potem zacząłem już korzystając z internetu bardziej się tym interesować. Pierwszy F-16 operacyjny, który się pojawił w Holandii, właśnie w Luwarden, to jest 2019 rok. F-35. F-35. Przepraszam bardzo. Dzięki, dzięki. Tak, tak. No F-16 nie da o sobie zapomnieć w moim życiu. Dzięki bardzo. F-35 pojawił się w 2019 roku. 6 lat. Co wskazuje, oprócz suchej, suchym deliberowaniu o osi czasowej, wskazuje nam jak ważny jest potencjał ludzki. Najpierw inwestujemy w ludzi. Potem interesując się tym wiele takich, zobaczyłem analogii w innych siłach powietrznych. Natomiast musimy zwrócić uwagę na kontekst.

Jest czas pokoju, czas stabilizacji. Mamy samoloty, które wypełniają te misje, prawda? Więc możemy sobie pozwolić na jakiś tam... Na dłuższy proces. Tak jest. Plus F-35 oczywiście wiąże się... To jest parę pięter wyżej w nowinkach, prawda? Mówiliśmy wcześniej o tym systemie nachełmowym. Ja myślę, że wrócimy, tak, tak. Tak, tak, to później oczywiście. Pogadamy, bo... Chciałem powiedzieć o innym przykładzie. Kompletnie z innego koszyka, po to żebyśmy znaleźli się w tej przestrzeni pomiędzy i sami się zastanowili, ile by to zajęło i czy to byłoby warte świeczki. Kolejny przykład to jest Izrael, który miał F-16 w posiadaniu krócej niż rok.

I ten F-16 wtedy nie był nigdy jeszcze użyty bojowo. Wiele procedur. Bombardowania precyzyjnego nawet nie przewidywano w tym samolocie w tamtych latach. Tylko zwykłe te bomby Mark 82, Mark 84. Te 500 i 1000 funtowe. I lotnictwo tego kraju W 1981 roku użyło te samoloty, 8 F-16 przeleciało przez przestrzeń powietrzną Jordanii, udając pilotów z Arabii Saudyjskiej w korespondencji radiowej. Przelecieli przez Arabię Saudyjską udając pilotów jordańskich w korespondencji radiowej. Na wysokości 30 metrów dolecieli do kilkunastu kilometrów przez Irak.

30 metrów w wysokości dolecieli kilkanaście kilometrów pod Bagdad i zbombardowali reaktor jądrowy w Osiraku. Budowany reaktor jądrowy, prawda? Operacja Babylon lub Opera. I teraz mnie, polskiemu pilotowi, z całym tym obrazem, z mentalnością powiedzmy sobie, którą nabyłem będąc w polskim lotnictwie, zupełnie mi się to w głowie nie mieści. Uważałbym, że to jest ze wszech miar niemożliwe zorganizowanie na sprzęcie, które ma się tak krótko zrobić coś tak spektakularnego i skutecznego. Ale dało się. Dało się zrobić to samolotem, o którym mówimy. Przelecieć, bo tam były tankowce, tam była jeszcze osłona F-15. Natomiast w tej historii chciałbym użyć kontekstu czasowego.

Czyli tu mamy inną sytuację niż w Holandii. Aczkolwiek bardzo podobną w sensie technologicznym, bo to była ekstremalna świeżynka techniczna. Wiele rozwiązań w F-16 było o wiele bardziej rewolucyjnych niż F-35 dzisiaj. Pierwszy elektroniczny układ sterowania. Wiele, wiele nowych rzeczy było zupełnie rewolucyjnych. I dostając w ręce taki samolot w czasie mniejszym niż rok, zorganizować operację bojową w ogóle, prawda, a mówimy tutaj, mówimy tutaj, bo docelowo będziemy się zastanawiać o sytuacji, w której ukraińskie siły powietrzne posiadają F-16 i użytkują je no w sposób taki sobie powiedzmy nie aż tak spektakularny, jak ta sytuacja, o której mówiliśmy.

I pokrywa swoją stację radiolokacyjną, nawet najgorszą, która by teraz była w ofercie, jest o niebo lepsza od pięciu naraz rosyjskich. Jeżeli to był taki na przykład APG-68 Vinayn, jaki jest w naszym F-16, to jest mnóstwo mil do pokrycia, gdzie się mysz nie prześliźnie i są te amramy na podorędziu, prawda? Także to jest takie uzbrojenie stand-off. Strzelam, ale jestem bezpieczny. Czyli Ukraińcy wiedzą, o co się biją. Oczywiście, że tak. Czyli taki samolot byłby w stanie, prawda, do obrony obszarowej i liniowej, nie tylko punktowej. Że ja tutaj bronię tego browaru, prawda, czy fabryki butów. Tylko właśnie byłby w stanie dobrze, dobrze, Z średnio zaawansowanym planowaniem w bardzo skuteczny sposób mógłby bronić tej rubieży.

A ty wiesz dlaczego, bo ja patrzę na korytarze.. Jest po prostu tępy młotek i kucie tego co jest, bo tak naprawdę co się ma wydarzyć w krótkim czasie? Nic się nie wydarzy. Ani w lotnictwie, ani w.. Bo to jest takie pytanie, jest F-16, czy jest coś co Rosjanie mogą im przeciwstawić? To jest takie pytanie, wiesz, siedząc sobie, oglądając ten podcast. Ja bym, jeżeli życzyłbym im dobrze, a tak nie jest, to oczywiście trzeba najpierw zająć się nowotworem, a ten nowotwór to jest, no zresztą niestety myślę, że wiecie o czym mówimy, to jest ich dowodzenie. Dowodzenie, które jest jakie jest z dwóch powodów. Negatywna selekcja dowódców i niemeldowanie o problemach. To jest bardzo trywialne, co powiedziałem, ale tak naprawdę to jest fundament...

Także tak, to są takie rzeczy, czyli wracamy do tego samego, że właśnie Kompetencje, krytyczne myślenie, spór, który rozwija. To jest podstawa budowania wszystkiego. Tak jest, tak jest. Potem dostajesz F-16. Dowódcy podejmujący decyzje, nie bojący się ich. Potem dostajesz to wszystko, co ci daje, że pomnażasz te swoje siły po prostu wielokrotnie. I ludzie cię szanują. I a propos mnożników siły. Twoje zdanie na F-35, bo ja jestem... Sympatyk, amator lotnictwa, ale taki, wiesz, naziemny. No podoba mi się ten samolot. Te jego możliwości. To co, oczywiście tyle na ile wiem.

To na ile on w ogóle jest jednak nawet przed F-16. To co nam da. Już traktuję go jako system. Ja nie wiem czy będzie cały system, czy pół systemu. Traktuję, że jednak uda się. I stworzymy system. I te możliwości. Jak ty na to patrzysz jako pilot? Tak, tak. Tak jak powiedziałeś, ja... Wyobrażając sobie F-65 z szachownicą na ogonie, to już takie ciarki fajne przychodzą. To jest bardzo fajna myśl, że taki samolot będzie w naszych siłach powietrznych. Jesteś gotów na niego? To są tylko opinie. Ja już niewiele wiem. Rozmawiam z kolegami, natomiast nie chcę, żeby ani oni ryzykowali, którzy są dosyć blisko tego programu, tego tematu.

Mówimy o lotnikach, w jednym przypadku i w drugim, mam na myśli Holandię i Wielką Brytanię, gdzie kandydatami, pilotami byli piloci z Eurofighterów tutaj, czyli w Anglii i F-16. Oni już mieli w rękach powiedzmy sobie doświadczenie, w rękach, w głowach i w sercach latanie samolotami wysokomanewrowymi, jakby niższej generacji, ale mimo wszystko. Dlatego z tej samej filozofii, prawda, to jest F-36 jakby przedłużenie doktrynalne. Natomiast co chcę powiedzieć, obserwując w kontekście naszych F-35, kibicuję, cieszę się oczywiście, bo nie można się nie cieszyć. Natomiast obawy mam takie właśnie, jak powiedziałem, że personel,

Boję się tego powiedzieć, no jeśli to ma być samolot na parady, to można to oczywiście nie przeprowadzać. Będziemy o to pytać. Czyli odpowiedź taka, żeby szkolić się, to trzeba wysłać całą jednostkę, całą eskadę, żeby to miało sens. Bardziej więcej mówiłbym o wyprzedzeniu czasowym. Ja pamiętam, przypomina mi się teraz z tyłu głowy sytuacja włoskich sił powietrznych. Oni byli bardzo zapóźnieni w tle Europy, jeżeli chodzi o samolot myśliwski, bo zostali z takim starym myśliwcem F-104. Już wycofanym praktycznie wszędzie, dlatego że program Eurofighter się opóźniał. Zostali bez samolotu myśliwskiego, takiego typowego. I decyzja była taka.

Ja rozmawiałem z tymi pilotami. Zaprzyjaźniłem się z kolegą, który latał na F-16. Potem latał na szkolnym samolocie M4-6. Instruktor, na którym i ja latałem. Więc on mi opowiadał, że trzeba było szybko coś robić. Oczywiście to była perspektywa jego szeregowego pilota. Nie mówimy tu o jakichś kręgach decyzyjnych. Że wybuchła dyskusja, że jakiś samolot trzeba na teraz, na szybko. Że nie może być przestrzeń powietrzna włoska śmieszna. Nie możemy sobie na to pozwolić. Ale kiedy pojawiły się głosy, że weźmy, to jest trywialnie powiedziane, ale to mniej więcej tak było, weźmy używane F-16 tak na szybko, to najpierw wysłali pilotów. Bo to nie zaszkodzi. No cóż, będą wyszkoleni. Ale najpierw wysłali ludzi, a potem ruszyli z całą machiną właśnie techniczną.

Mówiłem, że będziemy cisnąć, będziemy pytać, bo jesteśmy fanami tego samolotu. Ja bym jeszcze usłyszał o tym F-35, o samym tym samolocie. Najbardziej rewolucyjne w nim jest to, jest szereg rewolucyjnych rozwiązań, ale on posiada taki system kamer wbudowanych, dzięki którym pilot widzi przez burty. W misje KAS wyobraźmy sobie na przykład. Bo pamiętam jak zobaczyłem początki, to znaczy pierwsze moje takie kontakty, jakieś zdjęcia tego samolotu i wideo. I mając doświadczenie już w lataniu F-16 z kroplową kabiną, z takim obszernym polem widzenia z kabiny, zastanawiałem się, czemu robią nowy samolot nowej generacji i nic nie widać do tyłu.

Taki obudowany jest ten pilot. No to taka jest właśnie odpowiedź. Nie wiedziałem tych rzeczy. No i przede wszystkim sieciocentryczność. No i samolot niewidzialny. Teraz bardzo ciekawa rzecz, to może opowiemy o przykładzie. O zestrzeleniu tego balona, bo to też F-20 to nie jest co prawda F-35, ale F-22. Dlaczego chcę o tym mówić? Ze względu na uzbrojenie właśnie, bo te samoloty, żeby zachowały swoje, żeby tego typu samoloty, żeby zachowały swoje właściwości, muszą mieć w lukach uzbrojenie schowane, bo uzbrojenie daje jakiś ten Radar Cluster Resolution, czyli ten To odbicie, ślad radarowy, więc to rakietowe uzbrojenie jest w lukach schowane.