Jak sądy wyprały 20,8 mld dolarów

I nie odchodzi po cichu. Pisze list, który publikuje rosyjski Forbes. Kompetentne źródła, tak to ujmuję, ostrzegły go, jak naprawdę wygląda sytuacja w banku. Potwierdziły jego obawy. Zrozumiał, że nie jest w stanie zmienić polityki finansowej tej instytucji, więc odszedł. Na koniec dodaję, że rosyjski system bankowy trzeba radykalnie uzdrowić i oczyścić z banków kierowanych przez ludzi o wątpliwej reputacji. 18 marca 2014 Rosyjski Bank Centralny odbiera Russian Land Bankowi licencję za pranie pieniędzy. Przez ten bank przeszło blisko 10 mld dolarów podejrzanych transakcji. Kwiecień 2014. Rada, która w Mołdawii nadzoruje sędziów, dostaje raport o podejrzanych orzeczeniach.

Pralnia działa wtedy już od 4 lat. Maj. Rada robi przegląd tych orzeczeń. Sierpień. OCCRP i Nowaja Gazeta publikują pierwsze śledztwo, a efekt widać w suchej statystyce. Roczne wpływy do Mołdawii z krajów byłego ZSRR, a prawie wszystkie szły z Rosji, spadają z 21 mld dolarów w 2014 do 3,2 mld w 2015. Maszyna nie została rozbita. Została wyłączona. Nikt nikogo nie zatrzymał. Nikt nie wyważył drzwi. Ktoś po prostu zakręcił kurek. I teraz zadaj sobie jedno pytanie. Jak to możliwe, że przez 4 lata nikt tego nie zauważył?

A właśnie, że zauważyli w 2012. Luty 2012. Mołdawska Gazeta publikuje tekst o kobiecie, która wzięła na siebie dług na 300 milionów dolarów. Zaraz potem główny prokurator antykorupcyjny oświadcza publicznie, że wszczęto śledztwo. Lipiec 2012. Zbiera się Najwyższa Rada Bezpieczeństwa Mołdawii przy jednym stole. Prezes banku centralnego, prokurator generalny, szef służby antykorupcyjnej, zastępca szefa wywiadu. Rada zaleca prokuraturze pilne zbadanie informacji o praniu pieniędzy. Protokół z tego posiedzenia odtajni dopiero prezydent Mołdawii trzy lata później. Grudzień 2012.

Rada nadzorująca sędziów bierze pod lupę jedno orzeczenie. Dług na 30 milionów dolarów. Stwierdza liczne naruszenia, m.in. to, że dokumenty złożone do sądu nie były uwierzytelnione. Zawiadamia Prokuraturę Generalną. Prokuratura nie występuje o zgodę na ściganie ani jednego sędziego. Zatrzymajmy się tutaj. Lipiec 2012. Wszystkie instytucje, które mogły to zatrzymać, siedzą w jednym pokoju i rozmawiają o tym, że coś jest nie tak. Maszyna pracuje jeszcze rok i 8 miesięcy. Rada przyjrzy się tym orzeczeniom porządnie dopiero w maju 2014, miesiąc po tym, jak rosyjski komersant napisze, że Mołdawski Wymiar Sprawiedliwości wyprał 18,5 mld dolarów.

Nie usłyszał zarzutu. Zmarł w 2018 na Kamczatce. Na urlopie. Siergej Girdin. 96 milionów. Nie skomentował. Nie usłyszał zarzutu. Ilan Szor. 6 spółek z jego grupy przyjęło 22 miliony. Siedzi. Ale za kradzież miliarda. Nie za to. Sędziowie. 16 sędziów, 4 komorników. Zarzuty postawiono. 17 zatrzymano jednego dnia. Jeden sędzia był już wtedy za granicą. Jednego komornika nie znaleziono w ogóle. Sprawy poszły do sądu w lutym 2017 i tam stanęły. Odraczane przez kolejne lata. A w 2020 Najwyższa Rada Sądownictwa zaproponowała, żeby pięciu z nich wróciło do orzekania.