Józef Cyrankiewicz

Bieźniowie ruszają w marsz śmierci. Najpierw pieszo, później w odkrytych wagonach. Do Mauthausen dociera mniej więcej połowa. Wśród nich jest Cyrankiewicz. Tam i tak mają zostać wymordowani, ale zanim to nastąpi, Hitler popełnia samobójstwo, a esesmani uciekają. Cyrankiewicz zostaje uwolniony na trzy dni przed kapitulacją Niemiec. Dawni towarzysze z PPS są pewni, że Cyrankiewicz nie żyje. W Gazecie Socjalistów ukazał się już nawet jego nekrolog. Tym bardziej jego powrót jest zaskoczeniem. Ale takim samym zaskoczeniem jest zmiana, która w nim zaszła. Nie chce się wiązać z dawną PPS, nadal konspiracyjną, bo niechętną w chodzeniu we współpracę z Polską Partią Robotniczą, czyli komunistami i ze Związkiem Radzieckim. Powie później profesorowi Michałowi Śliwie, badaczowi PPS, że w czasie okupacji doznał tyle strasznego, że po wojnie po prostu chciał żyć po ludzku.