À propos pamięci

To jest książka, która nosi tytuł Entuzjaści. Poetry archiwistów społecznych. I ona zbiera właśnie historię, motywację, inspirację tych osób, które tym kultem pamięci zajmują się w praktyce. Które w tym konserwowaniu tych oddolnych historii znalazły jakiś ogromny sens i pasję. I to właśnie nie tych historii przez wielkie ha, ale tych historii osobistych, społecznych, lokalnych. Książka jest w ogóle pięknie wydana i bardzo mi się jako koncept podoba. Jak wszystkie książki, które opowiadają o ludziach, którzy się czymś pasjonują. Doskonałym uzupełnieniem dla niej jest też oczywiście książka Zapisy Pamięci, historię Zofii Rydet.

Zofia Rydet, czyli chyba jedna z najbardziej znanych pierwotnych archiwistek społecznych, która jeździła po wsiach i małych miasteczkach fotografując ich mieszkańców, w dużej mierze właściwie mieszkanki. No i prace są takimi absolutnymi klasykami w kontekście fotografii, antropologii, można bardziej etnografii, no, ocalania pamięci co do zasady, więc jeśli jakimś cudem o Zofii Rydet nie słyszeliście, to bardzo Wam polecam sprawdzić tę niesamowitą postać i jej dorobek. Który zresztą dostępny jest online. Istnieje taka strona zofiarydet.com, na której w wolnym dostępie jest dostępny jej archiwum, archiwum jej prac.

Jest tam zresztą też wybór jej zdjęć dokonany przez różnych fotografów, co jest bardzo ciekawe, ale jest też ogólne archiwum, które zbiera jej zdjęcia i umożliwia wyszukiwanie wśród tych zdjęć konkretnych prac. Natomiast książka, o której wspomniałam, czyli te zapisy pamięci, to jest książka autorstwa Tomasza Ferenca, Karola Jóźwiaka i Andrzeja Różyckiego. To jest o tyle ciekawa rzecz, że oni postawili sobie za cel trochę zdemitologizowanie rydet, to znaczy chcieli podjąć taką próbę dokopania się do rzeczywistego obrazu jej postaci, jej osoby, która wymykałaby się tym kliszą i legendą, które narosły wokół jej osoby. I co ciekawe, to właśnie tak jak Rydet ocala pamięć za pomocą fotografii obrazu, tak właśnie większość archiwistów i archiwistek społecznych koncentruje się na tej historii mówionej, na opowieściach.