Mentionsy

Raport z Literatury
Raport z Literatury
23.11.2025 20:13

Kim jest czarownica? Kultura kiedyś, dziś i za jakiś czas

Kim jest czarownica? Kultura kiedyś, dziś i za jakiś czas – w tym solowym odcinku przyglądam się figurze czarownicy jako jednemu z najbardziej pojemnych, ale też najbardziej nadużywanych obrazów kobiecości.

Zaczynam od Kirke i Medei, biblijnych demonów i Lilith, przechodzę przez średniowieczną teologię, medycynę humoralną i antysemickie fantazje, żeby w końcu zatrzymać się przy wczesnonowożytnych procesach o czary – momencie, w którym Europa zabija dziesiątki tysięcy osób, głównie kobiet, w imię lęku przed „złą” kobiecą sprawczością.

W rozmowie z historią idą obok siebie literatura i teoria: "Kaliban i czarownica" Silvii Federici, która czyta polowania na czarownice jako fundament narodzin kapitalizmu, "Opowieść podręcznej " Margaret Atwood z jej przestrogą, że w tej powieści nie ma niczego, co nie wydarzyło się „gdzieś, kiedyś”, a także feministyczne zawłaszczenia figury czarownicy – od W.I.T.C.H., czyli Women’s International Terrorist Conspiracy from Hell, po współczesny WitchTok i kapitalizm wellness.

To odcinek o tym, jak czarownica staje się ekranem dla lęków przed starością, seksualnością, „dziwnością” kobiecego ciała – ale też narzędziem opowieści o oporze, siostrzeństwie i odzyskiwaniu narracji.

Szukaj w treści odcinka

Znaleziono 4 wyniki dla "Kramer"

I w 1487 roku, jesteśmy w wieku XV, mamy inkwizytora, no właśnie, mamy Heinricha Kramera, który wydaje nam łaciński traktat, no bo wtedy była to lingwa franca, czyli właśnie ten język wspólny Europy, łacina, Maleus Maleficarum.

Tak sobie wypisywał pan Heinrich Kramer w 1477 roku.

I według Kramera, według tego gościa, który napisał nam Maleus Mareficarum,

I Kramer, czyli autor Młota na czarownicę, pisał nam, europejczykom, pisał właśnie w tym XV wieku o tym, że wszystkie te czary biorą się właśnie z pożądania, z pożądliwości kobiecej.