Mentionsy

Podcasty Teologii Politycznej
Podcasty Teologii Politycznej
25.06.2025 16:00

9. TALAROWSKI // AVRAMCHUK // Rzeczpospolita uczonych. Ukraina, Polska, dialog, historia i mury

Jakie napięcia towarzyszyły tworzeniu się w XIX wieku ukraińskiej tożsamości historycznej na tle polskiej i rosyjskiej narracji o przeszłości? Dlaczego to na emigracji powojennej powstała przestrzeń dla nowego typu kontaktów intelektualnych między przedstawicielami polskiej, ukraińskiej i zachodniej myśli historycznej? Jaką wizję Europy Środkowo-Wschodniej odnaleźć można w myśli i działaniach papieża Jana Pawła II? I co z tych doświadczeń wynika dziś – dla nas, dla dialogu narodów, i dla przyszłości naszej części Europy?

O tych i wielu innych kwestiach w najnowszym odcinku Dialogów epok rozmawiamy z dr. Oleksandrem Avramchukiem – historykiem, absolwentem Akademii Kijowsko-Mohylańskiej i Uniwersytetu Warszawskiego, badaczem historii myśli politycznej Europy Środkowo-Wschodniej oraz relacji polsko-ukraińskich. Punktem wyjścia rozmowy jest jego książka Rzeczpospolita uczonych, poświęcona powstaniu studiów ukraińskich i dialogowi historyków polskich i ukraińskich na emigracji w Stanach Zjednoczonych.

____________

Historia to nie tylko przytłaczający datami i nazwiskami gąszcz dawnych wydarzeń, badanie „niegdysiejszych śniegów”, które znuży nawet najwytrwalszych fascynatów przeszłości, czy przestrzeń manipulowania faktami dla doraźnych celów. To też próba zrozumienia, jak rodziły się idee, które formują dzisiejszy świat, jak kształtowały się granice – nie tylko te geograficzne, ale duchowe czy mentalne, jak ludzie w różnych epokach myśleli o relacji jednostki, wspólnoty i Boga. Jakie wydarzenia, postaci, dzieła – zmieniały sposób postrzegania władzy, religii czy wojny? W podcaście „Dialogi epok” wybierzemy się na poszukiwania momentów przełomu w dziejach Europy i Polski, przyjrzymy się ciągłości i przeobrażeniom idei o ponadepokowym znaczeniu, miejscu religii w porządku politycznym i kulturowym.  Jak cesarz Konstantyn zmienił historię chrześcijaństwa i imperium rzymskiego? Na czym polegało wielkie starcie idei – uniwersalizmu i suwerenności – uosabianych przez średniowiecznych papieży, cesarzy i królów? Z jakich źródeł możemy poznać XVII wiek, stulecie wojen, srebrny wiek Rzeczypospolitej, odmalowany w fascynujący sposób na kartach Trylogii Henryka Sienkiewicza i w ekranizacjach jego powieści? Tym tematom już w pierwszych odcinkach Dialogów epok Adam Talarowski przyjrzy się z zaproszonymi gośćmi, wybitnymi specjalistami w swych dziedzinach.

Obserwuj nas na: ⁠YouTube⁠, ⁠Spotify⁠ i na wielu innych ⁠platformach⁠.

Podobają Ci się podcasty Teologii Politycznej?⁠Serdecznie zachęcamy do wsparcia naszych nagrań.

Szukaj w treści odcinka

Znaleziono 9 wyników dla "Związku Sowieckiego"

Ta najważniejsza i pewnie najbardziej znana twarz tego ruchu to jest aspekt wojskowo-polityczny, czyli działalność bliskiego otoczenia Józefa Piłsudskiego nakierowana na to, żeby podsycać dzisiaj powiedzielibyśmy separatyzmy różnych nierosyjskich narodowości wchodzące w skład Związku Sowieckiego z tym, żeby używać tego ruchu narodowego

Realizujący po części ten program z pierwszego aspektu, czyli program bardziej polityczny, czasami wywiadowczy wobec Związku Sowieckiego, a jednocześnie próbujący znaleźć porozumienie, czy pozytywny program integracji mniejszości ukraińskiej w skład II Rzeczypospolitej.

Propagandzie, która, przypomnijmy, ma też silne powiązanie z działalnością, ówczesną działalnością Związku Sowieckiego.

Ruch prometejski, jego najważniejszym tak naprawdę zadaniem i założeniem było rozminowanie tej bomby, czyli próba odpowiedzenia na tego rodzaju politykę ze strony Związku Sowieckiego.

I żeby móc sprostać zagrożeniom płynącym zarówno ze strony Niemiec, która też gra, a Niemcy też grają wtedy z prawą ukraińską, jak i ze strony Związku Sowieckiego.

George Cannon porównywał status Ukrainy w ramach Związku Sowieckiego do statusu Pensylwanii w Stanach Zjednoczonych.

Ukraina była Pensylwanią Związku Sowieckiego, niektórzy nazywali ją Katalonią Związku Sowieckiego, więc tutaj też tego rodzaju podejście było aplikowane.

Amerykańska polityka wobec nie tylko Ukrainy czy Związku Sowieckiego, a szerzej całego bloku wschodniego, który znalazł się po 1945 roku pod wpływem stalinowskiego ZSRS, była polityką przede wszystkim defensywną i opierała się na akceptacji status quo.

Czyli mniej więcej do początku lat 50., a zwłaszcza do 1953 roku, do momentu śmierci Stalina, jeszcze istniały pewne próby, czyli niektóre nurty amerykańskie polityki próbowały dążyć do rozbicia Związku Sowieckiego na różne republiki, popierały ideę wyzwolenia, doktryny wyzwolenia.